Tái cấu trúc thị trường tài chính để thị trường chứng khoán sớm là nơi chủ lực cung ứng vốn cho nền kinh tế

Sáng 31/10, tiếp chương trình Kỳ họp thứ hai - Quốc hội khoá XVI, Quốc hội thảo luận ở hội trường về các vấn đề kinh tế xã hội, đầu tư công, điều hành ngân sách...

Một trong những nội dung được đại biểu Quốc hội kiến nghị nhiều nhất để khơi thông nguồn lực cho tăng trưởng kinh tế năm 2027 là tái cấu trúc dòng vốn của nền kinh tế.

Phát triển thực chất thị trường vốn

Theo đại biểu Trần Hoàng Ngân (TP. Hồ Chí Minh), cần tập trung giải quyết bài toán phức tạp lâu nay, đó là cấu trúc vốn của nền kinh tế. Cụ thể là cân đối thời hạn, tính chất nguồn vốn để đảm bảo có nguồn vốn đầu tư xã hội rất lớn cho tăng trưởng giai đoạn 2026 – 2030 (gấp hai lần so với giai đoạn trước), nhưng không làm tổn thương đến ổn định kinh tế vĩ mô.

“Tái cấu trúc thị trường tài chính để thị trường chứng khoán sớm là nơi chủ lực cung ứng vốn cho nền kinh tế. Quốc hội, Chính phủ sớm tăng vốn điều lệ cho các ngân hàng thương mại nhà nước để tăng năng lực tài chính, huy động vốn và mở rộng tín dụng có định hướng cho nền kinh tế”, đại biểu Trần Hoàng Ngân kiến nghị.

Chia sẻ với Thống đốc Ngân hàng Nhà nước trong thực hiện chính sách tiền tệ hiện nay rất khó khăn, phải đảm bảo đa mục tiêu, song đại biểu Trần Hoàng Ngân cũng cho rằng, cần xem xét tái cấp vốn cho các ngân hàng thương mại để có được nguồn vốn, kéo giảm lãi suất như sự mong đợi hiện nay.

Cùng quan điểm, đại biểu Lê Hữu Trí (Khánh Hòa) cho rằng muốn tăng trưởng cao và bền vững, cần nguồn vốn dài hạn cho sản xuất, công nghệ, logistics và hạ tầng. Trong khi đó, sự phụ thuộc lớn vào tín dụng ngân hàng, áp lực lãi suất và hạn chế của thị trường vốn có thể làm tăng chi phí đầu tư và ảnh hưởng đến khả năng mở rộng sản xuất của doanh nghiệp.

Vì vậy, cần phát triển thực chất thị trường vốn, nâng cao tính minh bạch và kỷ luật của thị trường trái phiếu doanh nghiệp, mở rộng các kênh huy động vốn trung và dài hạn, đồng thời kiểm soát chặt chất lượng tín dụng và rủi ro trong những lĩnh vực có mức độ liên thông cao như: ngân hàng, trái phiếu, bất động sản.

“Tăng trưởng nhanh nhưng sử dụng vốn kém hiệu quả, chi phí vốn cao, rủi ro tài chính tích tụ hoặc thiếu năng lượng cho sản xuất thì không thể coi là tăng trưởng bền vững”, đại biểu Lê Hữu Trí khẳng định.

Chính phủ cần coi giảm lãi suất cho vay thực tế là một trọng tâm điều hành

Theo đại biểu Trịnh Xuân An (Đồng Nai), muốn tăng trưởng cao phải có vốn; vốn là nguồn năng lượng cho sản xuất, kinh doanh. Trong khi nhu cầu đầu tư hạ tầng, công trình lớn rất rất nhiều vốn thì cũng cần bảo đảm cho doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp nhỏ và vừa, có thể tiếp cận vốn với lãi suất phù hợp để duy trì hoạt động và đầu tư phát triển.

Với nhận định trên, đại biểu đề nghị Chính phủ trước hết cần coi giảm lãi suất cho vay thực tế là một trọng tâm điều hành; phối hợp điều tiết thanh khoản, giảm chi phí vốn, tiết giảm chi phí hoạt động ngân hàng; minh bạch lãi suất sau ưu đãi và các khoản phí để doanh nghiệp thực sự được giảm gánh nặng vay vốn.

Đồng thời, đại biểu đề nghị đổi mới bảo lãnh tín dụng, cho vay theo dòng tiền, đơn hàng và chuỗi cung ứng. Nghiên cứu hỗ trợ lãi suất có mục tiêu, thời hạn và nguồn lực rõ ràng; cơ cấu lại thời hạn trả nợ đối với doanh nghiệp khó khăn tạm thời nhưng có phương án phục hồi khả thi; xem xét khoanh nợ trong những trường hợp đủ điều kiện, được kiểm soát chặt chẽ...

Cùng với đó, đại biểu Trịnh Xuân An đề xuất phát triển nguồn huy động dài hạn và thị trường vốn để đáp ứng nhu cầu đầu tư lớn, giảm sức ép lên tín dụng ngân hàng, tạo điều kiện phân bổ vốn phù hợp hơn cho sản xuất, kinh doanh.

Ông đề nghị Chính phủ tập trung các giải pháp xây dựng phương án vốn cho tăng trưởng năm 2027 và các năm tiếp theo, làm rõ: cần bao nhiêu, huy động từ đâu, kỳ hạn nào, định hướng phân bổ cho ai và tạo ra kết quả gì.

“Đằng sau những con số tăng trưởng, người dân quan tâm sau khi trang trải cuộc sống còn tích lũy được bao nhiêu; doanh nghiệp quan tâm sau chi phí, lãi vay còn nguồn lực nào để đầu tư công nghệ, nâng năng suất và lớn lên. Nếu những khả năng này còn hạn chế, phải làm rõ điểm nghẽn đang cản trở thành quả tăng trưởng lan tỏa đến từng gia đình, từng doanh nghiệp”, đại biểu nhấn mạnh.

Đại biểu đoàn Đồng Nai cũng đề nghị Chính phủ đánh giá chất lượng tăng trưởng bằng thu nhập thực, việc làm bền vững, khả năng tích lũy của người dân và năng lực tái đầu tư của doanh nghiệp trong nước.

Cần tập trung kiểm soát giá hàng thiết yếu, giảm gánh nặng nhà ở, giáo dục, y tế; giảm chi phí kinh doanh, thúc đẩy liên kết để doanh nghiệp Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị.

Theo đại biểu, không thể đòi hỏi mọi khoản đầu tư đều mang lại thành quả ngay lập tức nhưng người dân phải được thụ hưởng thành quả phát triển ngay trong quá trình tăng trưởng. Đó vừa là mục đích, vừa là cơ sở tạo sức mua, niềm tin và động lực để nền kinh tế tiếp tục phát triển bền vững.

Đề nghị tái cơ cấu nợ cho doanh nghiệp khó khăn nhưng có phương án phục hồi khả thi

Từ góc độ cộng đồng doanh nghiệp, đại biểu Nguyễn Cao Sơn (Phú Thọ) kiến nghị các nhóm giải pháp nhằm giảm chi phí, khơi thông đầu tư, giữ vững mục tiêu tăng trưởng hai con số năm 2026-2027.

Theo đại biểu, hiện nay các doanh nghiệp vẫn đang chịu sức ép rất lớn về vốn, chi phí và thị trường sức mua yếu, không có nguồn tiền để triển khai các dự án sản xuất.

“Đề nghị Ngân hàng Nhà nước khẩn trương chỉ đạo các ngân hàng thương mại kéo dài, mở rộng cơ chế, cơ cấu lại thời gian trả nợ và giữ nguyên nhóm nợ đến hết năm 2027 đối với các doanh nghiệp gặp khó khăn do thị trường nhưng sử dụng vốn đúng mục đích, có phương án phục hồi khả thi, mở rộng quy mô đối tượng của chương trình tín dụng ưu đãi cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, cho người thuê nhà, mua nhà ở xã hội”, đại biểu Nguyễn Cao Sơn đề nghị.

Đại biểu cũng cho rằng cần giảm phí bảo lãnh dự thầu, phí thực hiện hợp đồng và phí trả nợ trước hạn. Bởi khi nghĩa vụ bảo lãnh giảm theo xác nhận của các bên thì giải tỏa ký quỹ tương ứng. Đồng thời, đề nghị hoàn thành hướng dẫn trong quý 1 năm 2027.

Minh Minh