Vốn rẻ vào lĩnh vực ưu tiên

(ĐTCK) Ngay sau chỉ đạo của Ngân hàng Nhà nước (NHNN), các ngân hàng thương mại đã nhanh chóng đăng ký các chương trình tín dụng hướng tới những khu vực được xác định là động lực tăng trưởng của nền kinh tế, khu vực doanh nghiệp nhỏ, vừa (SME) với lãi suất ưu đãi.
HDBank triển khai các chương trình tín dụng ưu đãi dành cho doanh nghiệp với lãi suất từ 8%/năm

Hàng trăm nghìn tỷ đồng vốn giá rẻ đã sẵn sàng

Cập nhật đến ngày 24/8/2026, 12 ngân hàng thương mại đã đăng ký, thông báo tham gia chương trình tín dụng ưu đãi, với tổng quy mô khoảng 408.000 tỷ đồng và phần lớn dành cho SME. Trong đó, 4 ngân hàng có vốn Nhà nước chi phối đã có văn bản đăng ký chính thức với NHNN, với tổng quy mô tín dụng 220.000 tỷ đồng (Agribank đăng ký 70.000 tỷ đồng; BIDV, Vietcombank và VietinBank, mỗi ngân hàng đăng ký 50.000 tỷ đồng).

Tám ngân hàng thương mại cổ phần đã thông báo, truyền thông tham gia chương trình bao gồm SHB, MSB, Sacombank, BVBank, Nam Á Bank, NCB, Saigonbank, TPBank, với tổng quy mô tín dụng khoảng 188.000 tỷ đồng.

Lãi suất cho vay ưu đãi được đưa ra thấp hơn tối thiểu 1%/năm so với mức lãi suất cho vay bình quân cùng kỳ hạn (ngắn hạn, trung hạn, dài hạn) của chính ngân hàng cho vay áp dụng trong từng thời kỳ.

Việc các ngân hàng thương mại nhanh chóng triển khai các gói tín dụng ưu đãi lãi suất cho thấy sự chủ động của hệ thống ngân hàng trong việc đồng hành cùng doanh nghiệp, khơi thông nguồn vốn và đưa tín dụng đến đúng những lĩnh vực có khả năng tạo thêm động lực cho tăng trưởng.

Bên cạnh đó, NHNN cũng tiếp tục yêu cầu các ngân hàng thương mại tiếp tục tiết giảm chi phí, ổn định mặt bằng lãi suất, giảm thực chất lãi suất cho vay. Số liệu từ cơ quan này cho biết, trong tháng 7/2026, lãi suất cho vay bình quân đối với các khoản cho vay mới và cũ còn dư nợ ở mức 8,3 - 10,5%/năm, trong khi ở tháng trước đó, lãi suất cho vay bình quân từ 8,1 - 10,5%/năm. Lãi suất cho vay ngắn hạn bình quân bằng VND đối với lĩnh vực ưu tiên vẫn giữ ở mức cũ, khoảng 3,9%/năm, thấp hơn mức lãi suất cho vay ngắn hạn tối đa theo quy định của NHNN (4%/năm).

NHNN cũng nhấn mạnh sẽ giảm chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng năm 2027 đối với tổ chức tín dụng không tuân thủ chỉ đạo của NHNN về việc giảm lãi suất.

Nhận định được ông Vũ Thế Quân, Trưởng phòng Phân tích Công ty Chứng khoán Vietcap đưa ra, mặt bằng lãi suất kỳ vọng được duy trì tương đối ổn định trong nửa cuối năm 2026 nhờ một số yếu tố: Thứ nhất, khoảng cách tín dụng - huy động dần thu hẹp khi lãi suất đã tăng đáng kể trong thời gian qua sẽ khiến tăng trưởng tín dụng chậm lại và tăng trưởng huy động cải thiện; thứ hai, ngân hàng và doanh nghiệp tăng cường vay nước ngoài; thứ ba, Chính phủ đẩy nhanh đầu tư công. Nhưng nếu xung đột tại khu vực Trung Đông kéo dài làm gia tăng áp lực lên lạm phát thì lãi suất sẽ có rủi ro tiếp tục tăng.

Cũng theo ông Quân, tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống đạt 8,5% trong nửa đầu năm nay cho thấy thực tế nhu cầu vốn vẫn đang lớn.

Đáng chú ý, theo quan sát của Vietcap, sự phân hóa đáng kể giữa các nhóm ngành nghề và phân khúc khách hàng. Cụ thể, nhu cầu vốn từ nhóm FDI và nhóm doanh nghiệp lớn cũng như từ các dự án hạ tầng vẫn được duy trì tích cực. Ngược lại, nhu cầu vốn từ nhóm khách hàng cá nhân, hộ kinh doanh đang suy yếu khi lãi suất đã tăng đáng kể trong những tháng qua. Nhu cầu vốn trong nửa cuối năm kỳ vọng sẽ tăng cao nửa đầu năm khi vào mùa cao điểm kinh doanh của doanh nghiệp, song lãi suất khó giảm sâu.

Sẽ vào phân khúc khách hàng nào?

Tại cuộc họp với ngành ngân hàng mới đây, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng yêu cầu ngành tiếp tục khơi thông dòng vốn, nâng cao khả năng tiếp cận vốn cho doanh nghiệp, nhất là SME; đồng thời, bảo đảm tín dụng đi đúng lĩnh vực tạo ra giá trị, phục vụ mục tiêu tăng trưởng kinh tế, hình thành các động lực tăng trưởng mới cho nền kinh tế. Yêu cầu này được đặt ra trong bối cảnh Việt Nam đang hướng tới mục tiêu tăng trưởng cao và khu vực kinh tế tư nhân được xác định là một trong những động lực quan trọng nhất của nền kinh tế, tuy nhiên, SME, hộ kinh doanh - lực lượng chiếm số đông trong khu vực này - vẫn đang đối mặt với nhiều rào cản trong việc tiếp cận vốn, công nghệ, dữ liệu và các nguồn lực phục vụ tăng trưởng.

Từ phía ngân hàng, Chủ tịch ACB Trần Hùng Huy cho rằng, trong giai đoạn phát triển mới, dư địa tăng trưởng của Việt Nam sẽ ngày càng phụ thuộc vào hiệu quả phân bổ nguồn lực, chất lượng thể chế và năng lực đổi mới của nền kinh tế. Điều quan trọng không chỉ là tạo thêm nguồn lực, mà là làm sao để nguồn lực được kết nối đúng nhu cầu, đúng thời điểm và phát huy hiệu quả cao nhất đối với doanh nghiệp. Cách tiếp cận này cũng đang được ACB hiện thực hóa thông qua nhiều chương trình hỗ trợ doanh nghiệp như chương trình tín dụng dành cho SME và các lĩnh vực ưu tiên với lãi suất thấp hơn tối thiểu 1%/năm so với mức thông thường. Đồng thời, Ngân hàng tiếp tục mở rộng các giải pháp kết nối doanh nghiệp với công nghệ, tri thức, thị trường và các cơ hội phát triển trong hệ sinh thái.

HDBank cũng triển khai các chương trình tín dụng ưu đãi dành cho doanh nghiệp với lãi suất từ 8%/năm, góp phần giảm chi phí vốn và hỗ trợ nhu cầu sản xuất - kinh doanh. Lợi thế về thanh khoản cùng cơ cấu tín dụng tập trung vào bán lẻ, SME, tài trợ chuỗi giá trị và các phân khúc có biên sinh lời phù hợp giúp Ngân hàng duy trì sự cân bằng giữa hỗ trợ khách hàng và hiệu quả hoạt động.

Phó tổng giám đốc HDBank Đàm Thế Thái nhận định, thị trường tiền tệ đang bước vào giai đoạn ổn định. Nhờ các giải pháp điều hành đồng bộ và tình hình thanh khoản hệ thống được cải thiện, lãi suất cơ bản được kỳ vọng sẽ duy trì ổn định, tạo điều kiện cho các doanh nghiệp lên kế hoạch kinh doanh dài hạn.

Mới đây, Nam A Bank đã điều chỉnh giảm biểu lãi suất niêm yết tối đa 0,5%/năm cho doanh nghiệp và 0,5 - 0,7%/năm cho khách hàng cá nhân. BVBank triển khai gói vay ưu đãi với tổng hạn mức 2.500 tỷ đồng hỗ trợ các SME, lãi suất thấp hơn tối thiểu 1%/năm so với mặt bằng chung. Lãi suất cho vay sau khi giảm chỉ từ 9,7%/năm, nhằm tiếp sức kịp thời cho cộng đồng doanh nghiệp và hộ kinh doanh tối ưu chi phí vận hành.

NCB cũng giảm 0,5%/năm lãi suất cho vay đối với toàn bộ khách hàng cá nhân và doanh nghiệp. Đối với khách hàng cá nhân, lãi suất ưu đãi chỉ còn từ 8,49%/năm. Với khách hàng SME, NCB giảm 0,5%/năm lãi suất ở tất cả các kỳ hạn vay.

Tuy nhiên, để tiếp cận được nguồn vốn ưu đãi, khách hàng cũng phải đáp ứng những tiêu chí khắt khe từ phía ngân hàng, điều này khiến dòng vốn rẻ vẫn chưa thể chảy mạnh vào khu vực sản xuất nhỏ và vừa. Lãnh đạo Hiệp hội VINASME cho biết, tỷ lệ SME tiếp cận được vốn ngân hàng vẫn ở mức thấp, chỉ khoảng 20 - 25%. Lý do là bởi điều kiện giải ngân vẫn đóng khung vào tài sản thế chấp là bất động sản.

Theo TS. Nguyễn Tuấn Anh, giảng viên ngành Tài chính, Đại học RMIT Việt Nam, nút thắt lớn nhất của SME nằm ở tài sản bảo đảm. Gói hỗ trợ lãi suất 2% theo Nghị định 31/2022/NĐ-CP có tỷ lệ giải ngân thấp một phần là do nhiều doanh nghiệp không đáp ứng được các tiêu chuẩn tín dụng...

Mặc dù còn nhiều trở ngại trong giải ngân, TS. Nguyễn Tuấn Anh vẫn khẳng định các chương trình tín dụng ưu đãi, trong đó có tổng quy mô 220.000 tỷ đồng của 12 ngân hàng vừa đăng ký là trợ lực kịp thời của các ngân hàng thương mại với các doanh nghiệp, đặc biệt là SME. Dòng vốn này giải quyết cùng lúc hai bài toán gồm bổ sung thanh khoản ngắn hạn để doanh nghiệp duy trì vận hành, trả lương giữ chân lao động, đồng thời tạo điều kiện hạ chi phí để tái đầu tư công nghệ, nâng cao biên lợi nhuận.

Thùy Vinh

Tin liên quan

Tin cùng chuyên mục