Báo cáo thường niên 2025 của Tasco cho thấy, hoạt động thu phí tại các trạm BOT mang lại doanh thu 718 tỷ đồng trong năm 2025. Doanh nghiệp hiện đang theo đuổi Dự án BOT trọng điểm là Dự án đầu tư xây dựng mở rộng cao tốc TP.HCM - Trung Lương - Mỹ Thuận theo phương thức PPP (tổng mức đầu tư hơn 36.000 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành và đưa vào khai thác năm 2028).
Liên danh nhà đầu tư được chỉ định thực hiện bao gồm CTCP Tasco, CTCP Tập đoàn Đèo Cả, CTCP Đầu tư Hạ tầng Kỹ thuật TPHCM (CII), Tổng công ty Đầu tư Xây dựng Hoàng Long - CTCP, và Công ty TNHH MTV Dịch vụ và Đầu tư CII.
Bởi vậy, việc ngày 21/10/2026, Hội đồng quản trị Tasco thông qua chủ trương chuyển nhượng, tái cấu trúc toàn bộ các dự án đầu tư theo hình thức xây dựng - kinh doanh - chuyển giao (BOT), đồng thời chuyển nhượng toàn bộ phần vốn góp thuộc sở hữu của doanh nghiệp tại Công ty TNHH MTV Tasco BOT và các doanh nghiệp dự án BOT, được giới đầu tư quan tâm.
Theo nội dung nghị quyết được công bố, sau khi hoàn tất các giao dịch, Tasco sẽ không còn sở hữu cổ phần hoặc phần vốn góp tại những doanh nghiệp được chuyển nhượng. Ban điều hành được giao xây dựng phương án thoái vốn, tái cấu trúc chi tiết cho từng dự án; có thể thuê đơn vị tư vấn định giá độc lập và làm việc với các cơ quan quản lý, ngân hàng tài trợ cũng như các cổ đông, thành viên góp vốn để hoàn tất thủ tục liên quan.
Nếu được thực hiện đầy đủ, quyết định này đánh dấu sự thay đổi đáng kể trong mô hình kinh doanh của một doanh nghiệp từng được thị trường gắn với danh xưng “ông trùm BOT”.
Tasco từng hiện diện tại nhiều dự án hạ tầng giao thông, từ BOT Quốc lộ 1 qua Quảng Bình, BOT Quốc lộ 10 đoạn Quán Toan - cầu Nghìn tại Hải Phòng đến BOT 39 tại Thái Bình và các dự án liên quan tại Nam Định. Theo báo cáo thường niên năm 2024, doanh nghiệp sở hữu và vận hành 5 dự án BOT trọng điểm, với tổng mức đầu tư khoảng 6.180 tỷ đồng.
Câu hỏi nhiều nhà đầu tư quan tâm là vì sao Tasco thoái vốn, có phải Tasco đang đói vốn?
Phân tích sâu hoạt động doanh nghiệp, đó có thể là hiệu quả sử dụng vốn, nhu cầu đầu tư tiếp theo, nghĩa vụ tài chính gắn với từng dự án và mức độ phù hợp của BOT trong chiến lược phát triển mới. BOT có đặc thù là vốn đầu tư lớn, thời gian hoàn vốn dài và dòng tiền phụ thuộc vào lưu lượng phương tiện, mức phí, thời hạn thu phí, chi phí vận hành cũng như các điều khoản hợp đồng. Khi dự án phát sinh vướng mắc về pháp lý, điều chỉnh phương án tài chính hoặc thủ tục liên quan, thời gian thu hồi vốn có thể kéo dài hơn dự kiến.
Về mặt chiến lược, việc rút khỏi các doanh nghiệp dự án BOT cho thấy Tasco sẵn sàng xem xét lại danh mục đầu tư đã gắn với mình trong nhiều năm, thay vì tiếp tục nắm giữ chỉ vì đây từng là lĩnh vực làm nên tên tuổi.
Thực tế, quyết định lần này không xuất hiện trong một khoảng trống chiến lược. Tasco đã bắt đầu thay đổi diện mạo từ nhiều năm trước, đặc biệt sau bước thâu tóm SVC Holdings, đơn vị nắm giữ hệ thống phân phối ôtô Savico, để mở rộng sang lĩnh vực kinh doanh ôtô và dịch vụ liên quan.
Từ một doanh nghiệp được nhận diện chủ yếu qua BOT, Tasco dần xây dựng mô hình kinh doanh xoay quanh chuỗi giá trị ôtô, bao gồm phân phối xe mới, xe đã qua sử dụng, bảo hiểm, tài chính, bảo dưỡng, sửa chữa và các dịch vụ hỗ trợ chủ xe.
Đây là sự chuyển dịch đáng kể về bản chất kinh doanh. Nếu BOT tạo ra dòng tiền dựa trên quyền khai thác công trình trong một thời hạn nhất định, hệ sinh thái ôtô mở ra nhiều điểm tạo doanh thu trên cùng một nhóm khách hàng, từ thời điểm mua xe, vay tiền mua xe, mua bảo hiểm đến bảo dưỡng và sử dụng các dịch vụ giao thông.
Theo định hướng được Tasco công bố tại đại hội đồng cổ đông năm 2025, doanh nghiệp muốn kết nối các mảng kinh doanh thành hệ sinh thái “One Tasco”, phục vụ khách hàng xuyên suốt vòng đời sử dụng phương tiện. Trong chiến lược này, dịch vụ ôtô được xác định là lĩnh vực cốt lõi.
Sự thay đổi về quy mô cũng rất đáng chú ý. Năm 2025, Tasco ghi nhận doanh thu hợp nhất 52.533 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế hợp nhất 630 tỷ đồng, lần lượt bằng 136% và hơn hai lần mức năm 2024. Tổng tài sản đạt 52.231 tỷ đồng, vốn chủ sở hữu đạt 17.942 tỷ đồng.
Quy mô doanh thu mới cho thấy Tasco đã trở thành một doanh nghiệp có cấu trúc kinh doanh đa dạng hơn nhiều so với thời kỳ chủ yếu được biết đến qua các dự án giao thông. Lựa chọn lĩnh vực nào xứng đáng được ưu tiên vốn và nguồn lực quản lý trở thành câu hỏi quan trọng. Nếu những khoản đầu tư BOT tiếp tục đòi hỏi vốn dài hạn trong khi các mảng khác có khả năng mở rộng nhanh hơn, việc tái cơ cấu danh mục là một lựa chọn.
Theo Nghị quyết công bố, Tasco thoái vốn tại các dự án BOT để tái cấu trúc danh mục đầu tư, tập trung nguồn lực vào các lĩnh vực kinh doanh cốt lõi và đẩy mạnh phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo. Các lĩnh vực kinh doanh cốt lõi của Tasco bao gồm ô tô, giao thông, dịch vụ di chuyển và các dịch vụ giá trị gia tăng liên quan. Việc tái cấu trúc danh mục đầu tư thể hiện định hướng tập trung hơn vào những lĩnh vực có tính liên kết trong hệ sinh thái, đồng thời nâng cao hiệu quả phân bổ nguồn lực. Thay vì tiếp tục phân bổ vốn trên nhiều lĩnh vực có đặc điểm vận hành khác nhau, Tasco hướng tới mô hình kinh doanh có trọng tâm rõ ràng hơn, lấy công nghệ và dịch vụ di chuyển làm định hướng phát triển dài hạn.
Trong đó, công nghệ được xác định là nền tảng hỗ trợ phát triển các dịch vụ, gia tăng kết nối giữa các lĩnh vực kinh doanh và tạo thêm giá trị cho khách hàng. Định hướng này cũng đặt ra yêu cầu rà soát danh mục đầu tư, ưu tiên nguồn lực cho các hoạt động phù hợp với chiến lược cốt lõi và hướng tới cấu trúc tài sản tinh gọn hơn.
Cũng cần phân biệt, Tasco muốn thoái vốn khỏi hoạt động đầu tư BOT trực tiếp, nhưng không từ bỏ lĩnh vực giao thông hay toàn bộ hoạt động liên quan đến thu phí.
VETC, đơn vị gắn với Tasco trong lĩnh vực thu phí điện tử không dừng, có mô hình kinh doanh khác với việc sở hữu và khai thác trực tiếp các dự án BOT. Thay vì dựa chủ yếu vào quyền thu phí của một tuyến đường cụ thể, VETC cung cấp hạ tầng công nghệ và dịch vụ thu phí cho mạng lưới trạm, đồng thời có khả năng mở rộng sang các tiện ích thanh toán giao thông khác.
Theo thông tin Tasco công bố, năm 2025, VETC kết nối và vận hành 136 trạm thu phí, trong đó trực tiếp vận hành 64 trạm, còn 72 trạm do các nhà đầu tư BOT quản lý và kết nối với hệ thống của VETC.
VETC còn mở rộng các tiện ích thanh toán điện tử tại bãi đỗ xe, cửa hàng xăng dầu và những điểm dịch vụ khác. Năm 2025, Tổ chức Tài chính Quốc tế (IFC) đã đầu tư 500 tỷ đồng vào VETC thông qua trái phiếu chuyển đổi kỳ hạn 5 năm, nhằm hỗ trợ doanh nghiệp mở rộng hệ thống thu phí không dừng và các dịch vụ thanh toán số liên quan. Động thái này cho thấy hệ sinh thái giao thông thông minh có khả năng thu hút nguồn vốn phát triển riêng.
