Theo dữ liệu từ công ty phân tích blockchain Glassnode công bố, những người nắm giữ từ 100 - 10.000 Bitcoin đã ghi nhận mức lỗ trung bình 337 triệu USD mỗi ngày trong ba tháng đầu năm. Con số này khiến nhiều người lo ngại rằng thị trường có thể đang bước vào một giai đoạn giảm giá kéo dài, tương tự như năm 2022.
Để hiểu rõ hơn, "lỗ hiện thực hóa" (realized loss) là khoản lỗ thực sự xảy ra khi nhà đầu tư bán Bitcoin với giá thấp hơn giá họ đã mua. Đây không phải là khoản lỗ "trên giấy" mà là số tiền thực sự đã mất đi.
Trong quý vừa qua, nhóm "cá mập" - những địa chỉ ví nắm giữ từ 100 - 1.000 Bitcoin, thường đại diện cho các quỹ đầu tư cỡ trung hoặc những cá nhân giàu có - đã cắt lỗ trung bình 188,5 triệu USD mỗi ngày. Trong khi đó, nhóm "cá voi" với số dư từ 1.000 - 10.000 Bitcoin cắt lỗ thêm 147,5 triệu USD mỗi ngày. Cộng dồn lại, tính đến thời điểm hiện tại của năm 2026, hai nhóm này đã lỗ hiện thực hóa khoảng 30,91 tỷ USD.
So sánh với thị trường năm 2022
Mức độ thua lỗ này chỉ đứng sau quý II năm 2022, khi các nhà đầu tư lớn cắt lỗ trung bình khoảng 396 triệu USD mỗi ngày. Đó là giai đoạn mà giá Bitcoin sụt giảm hơn 50% chỉ trong một quý, rồi tiếp tục giảm thêm 20% vào cuối năm. Chuỗi sự kiện sụp đổ của hệ sinh thái Terra, việc sàn cho vay Celsius đóng băng hệ thống rút tiền và quỹ Three Arrows Capital phá sản, đã tạo ra làn sóng hoảng loạn trên toàn thị trường tiền mã hóa, khiến thanh khoản cạn kiệt và niềm tin sụp đổ.
Năm 2026 lại mang đến một bối cảnh khác. Áp lực giảm giá lên Bitcoin đến từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm lo ngại lạm phát do căng thẳng chiến tranh ở Iran, mối quan ngại về khả năng máy tính lượng tử có thể phá vỡ hệ thống mã hóa của Bitcoin, cùng với sự bất ổn rộng lớn hơn trong các khoản đầu tư rủi ro liên quan đến công nghệ trí tuệ nhân tạo.
Các nhà phân tích của Glassnode cho rằng, việc những nhà đầu tư lớn sẵn sàng cắt lỗ ngay bây giờ cho thấy họ kỳ vọng giá Bitcoin sẽ còn giảm sâu hơn nữa khi các rủi ro vĩ mô tiếp tục gia tăng. Tâm lý này làm tăng khả năng xuất hiện một thị trường gấu kéo dài tương tự năm 2022, với đáy có thể xuất hiện vào quý II năm 2026.
Một dấu hiệu đáng lo ngại khác đến từ nhóm người nắm giữ dài hạn (long-term holders), tức những người giữ Bitcoin ít nhất sáu tháng trước khi quyết định bán. Theo biểu đồ của Glassnode, nhóm này đang ghi nhận mức lỗ khoảng 200 triệu USD mỗi ngày tính theo trung bình 30 ngày kể từ tháng 11 năm 2025. Các chuyên gia của Glassnode trong báo cáo hàng tuần công bố hôm thứ Tư tuần trước (1/4) cho biết, chỉ khi con số này giảm xuống dưới 25 triệu USD mỗi ngày thì mới có thể coi là tín hiệu thuyết phục về việc áp lực bán đã kiệt quệ. Các chuyên gia giải thích rằng đây là điều kiện cần thiết để thị trường hình thành nền tảng vững chắc, điều mà lịch sử cho thấy thường xuất hiện trước khi thị trường chuyển sang giai đoạn tăng trưởng bền vững.
Với những diễn biến tiêu cực này, một số nhà phân tích đã đưa ra dự báo về khả năng Bitcoin điều chỉnh sâu hơn nữa, với vùng giá 40.000 - 50.000 USD được nhắc đến như một đáy tiềm năng. Dữ liệu từ CryptoQuant cho thấy hiện có khoảng 8,2 triệu Bitcoin đang ở trạng thái thua lỗ, trong khi khoảng 11,2 triệu Bitcoin vẫn còn lãi.
Nhà phân tích Darkfost của CryptoQuant lưu ý rằng trong thị trường gấu năm 2022, ở điểm thấp nhất chỉ có 9 triệu Bitcoin đang lãi và có đến 10,6 triệu Bitcoin bị lỗ. Điều này cho thấy thị trường hiện tại đang tiến gần đến các mức định giá thấp tương tự thời kỳ đó.
Quan điểm trái chiều về đáy thị trường
Tuy nhiên, không phải ai cũng đồng tình rằng thị trường đã chạm đáy. Andri Fauzan Adziima, người đứng đầu bộ phận nghiên cứu tại sàn giao dịch Bitrue, cho rằng dữ liệu hiện tại phản ánh "căng thẳng thị trường đang gia tăng chứ không phải định giá thấp ngay lập tức".
Ông giải thích rằng các đáy thực sự của thị trường gấu thường chứng kiến mức độ tổn thất "đau đớn" hơn nhiều. Năm 2022, số lượng Bitcoin đang lỗ chiếm hơn 50% tổng nguồn cung trong khi lượng đang lãi chỉ khoảng 45% hoặc thấp hơn, đồng thời các chỉ số kỹ thuật như NUPL (lợi nhuận/lỗ chưa thực hiện ròng) và MVRV (tỷ lệ giá trị thị trường trên giá trị thực) đều ở mức cực đoan.
Ông Adziima nhận định dữ liệu hiện tại cho thấy thị trường đang ở giai đoạn chuyển tiếp đầu hoặc giữa của chu kỳ gấu, với khả năng có một đáy cấu trúc quanh mức 55.000 đô la, nhưng vẫn có thể giảm thêm hoặc tích lũy đi ngang một thời gian trước khi có sự "khởi động lại" hoàn toàn. Một điểm đáng chú ý khác là Bitcoin trong chu kỳ này mới chỉ giảm khoảng 52% so với đỉnh lịch sử, trong khi các thị trường gấu trước đây thường chứng kiến mức sụt giảm từ 77% đến 84% tính từ đỉnh chu kỳ.
Về mặt vĩ mô, tác giả Timothy Peterson, một chuyên gia về Bitcoin, bình luận trên nền tảng X rằng Bitcoin thường gặp khó khăn khi đồng đô la Mỹ mạnh và đồng nhân dân tệ Trung Quốc yếu. Ông giải thích đây là hệ quả của thanh khoản toàn cầu bị thắt chặt, khi lợi suất đồng đô la cao hơn hút vốn vào tiền mặt và trái phiếu, trong khi các nhà đầu tư trở nên thận trọng khi Trung Quốc nới lỏng chính sách tiền tệ.
Theo ông Peterson, tình hình này chỉ có thể thay đổi khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) giảm lãi suất và "lợi suất đồng đô la mất đi sức hấp dẫn", điều mà nhiều khả năng sẽ không xảy ra trước nửa cuối năm 2026 hoặc thậm chí là năm 2027. Dữ liệu từ TradingView cho thấy chỉ số đô la Mỹ (DXY) đã tăng khoảng 5% trong hai tháng qua, tiếp tục tạo áp lực lên các tài sản rủi ro như Bitcoin.
Nhìn chung, các dữ liệu từ Glassnode và CryptoQuant đều cho thấy những nhà đầu tư lớn đang trong giai đoạn chốt lỗ đáng kể, một hiện tượng thường xuất hiện trong các thị trường gấu. Tuy nhiên, việc thị trường đã chạm đáy hay vẫn còn tiếp tục giảm sâu hơn vẫn là câu hỏi mở, phụ thuộc vào nhiều yếu tố từ chính sách tiền tệ toàn cầu đến tâm lý nhà đầu tư trong những tháng tới.