Tạm hoãn xuất cảnh vì nợ thuế: Cần chứng minh nguy cơ bỏ trốn

Đại biểu Phan Thị Thùy Linh (Thanh Hoá) đề nghị chỉ tạm hoãn xuất cảnh người đại diện pháp luật của doanh nghiệp nợ thuế nếu có căn cứ về việc bỏ trốn.

Chiều 4/11, tiếp chương trình Kỳ họp thứ 2 - Quốc hội khoá XVI, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi).

Cần bổ sung căn cứ xác định người đại diện có dấu hiệu bỏ trốn

Góp ý về biện pháp tạm hoãn xuất cảnh tại Điều 74 dự thảo Luật, đại biểu Phan Thị Thùy Linh (Thanh Hoá) lưu ý, Điều 23 Hiến pháp đã ghi nhận về quyền được ra nước ngoài của công dân. Tạm hoãn xuất cảnh là một biện pháp hạn chế quyền này, nên chỉ được áp dụng khi có căn cứ cụ thể đối với từng người.

Đại biểu bày tỏ đánh giá cao cơ quan chủ trì soạn thảo đã tiếp thu ý kiến đại biểu Quốc hội về việc tách tạm hoãn xuất cảnh ra khỏi danh mục các biện pháp cưỡng chế và quy định riêng tại khoản 5 Điều 74 là một biện pháp ngăn chặn trường hợp người vi phạm cố tình trốn tránh nghĩa vụ.

Theo đó, người ra quyết định cưỡng chế có quyền đề nghị tạm hoãn xuất cảnh, người có thẩm quyền theo khoản 6 Điều 37 Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam sẽ xem xét, quyết định và cơ quan quản lý xuất, nhập cảnh của Bộ Công an sẽ tổ chức thực hiện ngay khi nhận được quyết định.

"Đây là cách xử lý hoàn toàn chính xác", đại biểu ghi nhận.

Tuy nhiên, bà Linh lưu ý thêm rằng, theo khoản 6 Điều 36 Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam, việc tạm hoãn xuất cảnh đối với người đại diện của doanh nghiệp được thực hiện khi có đủ 2 điều kiện: Một là, doanh nghiệp đang bị cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt; Hai là, có căn cứ cho thấy cần ngăn chặn ngay việc người đại diện bỏ trốn.

Lấy ví dụ về một doanh nghiệp đã quá hạn nộp phạt và đang bị cưỡng chế, người đại diện pháp luật của doanh nghiệp này chuẩn bị ra nước ngoài công tác, đại biểu phân tích: điều kiện thứ nhất thì đã rất rõ, còn với điều kiện thứ hai thì câu hỏi đặt ra là căn cứ nào cho thấy chính người đại diện này có nguy cơ bỏ trốn?

Vì vậy, đại biểu đề nghị bổ sung vào cuối khoản 5 Điều 74 một nội dung, đó là người ra quyết định cưỡng chế phải nêu rõ trong văn bản đề nghị những tình tiết cụ thể làm căn cứ xác định về nguy cơ bỏ trốn của người bị đề nghị tạm hoãn xuất cảnh.

Ngoài ra, đại biểu cho rằng, cả quyết định tạm hoãn xuất cảnh và quyết định hủy bỏ đều cần được thông báo ngay bằng văn bản cho người bị áp dụng; đồng thời, thông tin phải được chuyển đến cửa khẩu kịp thời. Như vậy, người dân có thể biết mình bị tạm hoãn xuất cảnh ngay khi quyết định được ban hành, thay vì chỉ phát hiện khi đã đến cửa khẩu và bị dừng lại.

Đề nghị cho phép tạm nộp phạt tại sân bay

Cũng góp ý về biện pháp tạm hoãn xuất cảnh tại Điều 74 dự thảo Luật, đại biểu Nguyễn Đình Xuân (Tây Ninh) đồng tình với việc bổ sung công cụ ngăn chặn trường hợp người vi phạm cố tình trốn tránh nghĩa vụ.

Đại biểu Nguyễn Đình Xuân (Tây Ninh)

Tuy nhiên, đại biểu cũng cho rằng cần có căn cứ cụ thể xác định nguy cơ bỏ trốn, bảo đảm tính cần thiết và tương xứng, tránh áp dụng với những trường hợp nghĩa vụ không lớn hoặc chưa có dấu hiệu trốn tránh.

Đại biểu lưu ý không nên mặc nhiên tạm hoãn xuất cảnh đối với người nợ thuế hoặc chưa đóng mã số thuế. Theo ông, vấn đề này đã được nhiều cử tri phản ánh và việc tiếp thu, xác định tạm hoãn xuất cảnh không phải là biện pháp áp dụng với mọi trường hợp nợ thuế là hướng xử lý phù hợp.

Đáng chú ý, đại biểu Nguyễn Đình Xuân đề xuất một phương án xử lý đối với trường hợp đã xác định cụ thể số tiền nợ thuế.

Theo đó, người có nghĩa vụ có thể tạm nộp khoản tiền này tại sân bay để được xuất cảnh. Nếu người đó không quay về hoặc có lý do bỏ trốn thì cơ quan chức năng sẽ thu khoản tiền đã tạm nộp; nếu quay về, người đó sẽ thực hiện việc nộp phạt và vẫn có quyền giải trình, xem xét số tiền được xác định là đúng hay sai.

Đại biểu cho rằng có những trường hợp số tiền không lớn nhưng cá nhân phải mất nhiều thời gian để nộp tiền, lấy giấy xác nhận của cơ quan thuế. Việc này có thể gây thiệt hại đáng kể, đặc biệt với những người đại diện doanh nghiệp cần thực hiện các giao dịch quốc tế.

Giải trình về nội dung này, Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang cho biết, cơ quan soạn thảo đề xuất chỉnh lý theo hướng không coi tạm hoãn xuất cảnh là biện pháp cưỡng chế, mà là biện pháp bảo đảm thi hành quyết định cưỡng chế.

Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang phát biểu tiếp thu giải trình dự án Luật

Biện pháp này được áp dụng đối với người đang bị cưỡng chế hoặc người đại diện của tổ chức đang bị cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt, khi xét thấy cần thiết phải ngăn chặn việc người đó trốn.

Theo Bộ trưởng, hướng chỉnh lý này nhằm thống nhất với quy định về tạm hoãn xuất cảnh tại Luật Xuất cảnh, nhập cảnh của công dân Việt Nam.

Minh Minh