Kỷ lục chưa từng có
Theo dữ liệu tổng hợp từ Bloomberg, các quỹ hoán đổi danh mục (ETF) theo dõi hai loại tài sản này đã thu hút mức kỷ lục 7 tỷ USD chỉ trong năm phiên giao dịch gần đây. Dòng vốn khổng lồ này đã đưa các quỹ vàng và Bitcoin lớn nhất lên vị trí dẫn đầu trong bảng xếp hạng thu hút dòng tiền, sánh ngang với các quỹ đầu tư cổ phiếu khổng lồ.
Cụ thể, gần 3,4 tỷ USD đã chảy vào quỹ SPDR Gold Shares (mã giao dịch GLD) của State Street Investment Management, trong khi quỹ iShares Bitcoin Trust ETF (mã giao dịch IBIT) của BlackRock Inc. cũng thu hút được 1,5 tỷ USD. Cả hai quỹ này đều lọt vào top 10 quỹ ETF tại Mỹ thu hút nhiều vốn nhất trong tuần, trong đó quỹ GLD chỉ xếp sau một vài quỹ lớn như Vanguard S&P 500 ETF (VOO). Sự bùng nổ này diễn ra trong bối cảnh giá vàng đã tăng khoảng 13% trong tháng này và vượt mốc 4.600 USD mỗi ounce, trong khi Bitcoin cũng bứt phá mạnh mẽ vượt qua ngưỡng 80.000 USD.
Nguyên nhân chính thúc đẩy xu hướng mua gom này xuất phát từ những lo ngại ngày càng tăng về tình trạng nợ vay của chính phủ Mỹ và sức mạnh của đồng USD. Động lực trực tiếp châm ngòi cho hiện tượng này đến từ kế hoạch của Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nhằm tăng ít nhất gấp đôi quy mô mua lại trái phiếu kho bạc dài hạn.
Thông báo này ngay lập tức làm giảm lợi suất trái phiếu (mức lợi nhuận nhà đầu tư nhận được khi nắm giữ trái phiếu) và giá trị đồng USD, đồng thời đẩy giá vàng và Bitcoin tăng vọt.
Những quan điểm trái chiều
Theo ông Gautam Chhugani, nhà phân tích cấp cao về tài sản kỹ thuật số toàn cầu tại Bernstein, kỷ nguyên 40 năm lãi suất giảm dường như đã kết thúc, khiến các chính phủ phải đối mặt với chi phí trả nợ ngày càng tăng khi mức nợ công đạt đỉnh điểm chưa từng có. "Lợi suất tăng tạo ra một vòng xoáy tự củng cố: chi phí lãi vay cao hơn, thâm hụt ngân sách lớn hơn, và nhu cầu vay mượn tăng thêm".
Trước tình thế phải lựa chọn giữa thắt chặt tài khóa và phá giá đồng tiền, Bernstein nhận định các nhà hoạch định chính sách "rốt cuộc sẽ chọn phương án sau vì ít gây xáo trộn chính trị hơn.
Những biến động này đã làm sống lại một hiện tượng trên thị trường gọi là "debasement trade" (giao dịch chống mất giá tiền tệ - xu hướng nhà đầu tư mua các tài sản có nguồn cung giới hạn để bảo vệ tài sản khi tiền giấy có nguy cơ mất giá do các chính sách nới lỏng tài chính).
Các kim loại quý như vàng đang hưởng lợi nhờ vị thế hầm trú ẩn truyền thống, trong khi tiền mã hóa, đặc biệt là Bitcoin với nguồn cung cố định tối đa 21 triệu đồng, đang được săn đón như một nơi trú ẩn khỏi tác động của các chính sách chính phủ.
Ông Eric Balchunas, chuyên gia phân tích ETF cấp cao tại Bloomberg Intelligence, đánh giá đây là điều rất quan trọng đối với Bitcoin trong dài hạn, củng cố hình ảnh của nó như một tài sản chống mất giá.
Tín hiệu đáng chú ý nhất đến từ những tên tuổi lớn nhất trong giới đầu tư toàn cầu. Ray Dalio — nhà sáng lập quỹ đầu cơ Bridgewater Associates — viết trong một bài đăng trên LinkedIn ngày 21/8 rằng ông "tự tin rằng tình trạng tài chính của chính phủ đang ở điểm bùng phát," và khuyến nghị nhà đầu tư giảm tỷ trọng trái phiếu, giữ 10–15% danh mục bằng vàng và bổ sung "một chút" Bitcoin.
Dalio ước tính doanh thu của chính phủ Mỹ năm nay đạt khoảng 5.500 tỷ USD trong khi chi tiêu lên tới 7.500 tỷ USD, để lại khoản thâm hụt 2.000 tỷ USD. Chi phí lãi vay một mình đã ngốn khoảng 1.000 tỷ USD, trong khi khoảng 10.000 tỷ USD nợ đến hạn. Nếu không thay đổi hướng đi, một cuộc khủng hoảng nợ Mỹ có thể xảy ra "trong vòng ba năm, cộng trừ hai năm," ông viết.
"Đó là lý do tôi kỳ vọng các loại tiền tệ không do chính phủ tạo ra như vàng và Bitcoin sẽ hoạt động tương đối tốt", Dalio nhận định.
Dù dòng tiền đang đổ mạnh vào vàng và Bitcoin, thị trường vẫn tồn tại những quan điểm khác biệt về tính bền vững của xu hướng này. Nếu xét từ đầu năm đến nay, quỹ GLD trị giá 155 tỷ USD thực tế đang ghi nhận dòng vốn rút ra ròng ở mức 2,8 tỷ USD, trong khi quỹ IBIT trị giá 60 tỷ USD vẫn duy trì sự ổn định với 830 triệu USD dòng vốn chảy vào.
Bà Noelle Acheson, tác giả bản tin "Crypto Is Macro Now", cho rằng điểm thú vị không chỉ nằm ở bản thân dòng tiền mà là động lượng (đà tăng trưởng) đằng sau nó, khi nhu cầu không chỉ tích cực mà còn đang tăng tốc. Tuy nhiên, bà Hardika Singh, chiến lược gia kinh tế tại Fundstrat, lại cho rằng xu hướng giao dịch chống mất giá tiền tệ đang mất dần đà tăng và cổ phiếu có thể là công cụ phòng thủ đáng tin cậy hơn.
Bà Singh lưu ý rằng dù thâm hụt ngân sách ngày càng tăng là một vấn đề, nhưng việc không có giải pháp khắc phục lại buộc các nhà đầu tư phải chấp nhận sống chung với nó. Trong kịch bản đó, vàng và Bitcoin vẫn hoàn toàn có thể tiếp tục tăng giá, nhưng đà tăng này được dự đoán sẽ không chỉ xuất phát từ nguyên nhân tiền tệ mất giá.
