Sáng 27/10/2026, tại Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM (HOSE), Viện Nghiên cứu Quản trị Công ty Việt Nam (VNICG) và Viện Kế toán Công chứng Singapore (ISCA) tổ chức hội thảo “Nâng cao năng lực thành viên độc lập HĐQT cho thị trường mới nổi: Hội tụ tiêu chuẩn và thông lệ quản trị Việt Nam - Singapore”.
Thị trường chứng khoán Việt Nam chính thức được FTSE Russell nâng hạng từ thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp (Secondary Emerging Market) từ ngày 21/9/2026. Tuy nhiên, dòng vốn ngoại vẫn duy trì xu hướng bán ròng trong gần 10 tháng đầu năm, kể cả sau thời điểm nâng hạng. Trong khi đó, cơ quan quản lý tăng cường các biện pháp nâng cao chất lượng quản trị doanh nghiệp, trong đó có xử phạt một số doanh nghiệp vi phạm quy định về thành viên độc lập HĐQT.
Ông Hoàng Đức Hùng, Chủ tịch kiêm Viện trưởng VNICG, cho rằng nâng hạng thị trường đi kèm yêu cầu cao hơn về quản trị, minh bạch thông tin và kỳ vọng từ nhà đầu tư. Đây là thời điểm để doanh nghiệp Việt Nam, đặc biệt là công ty đại chúng và niêm yết, chuẩn hóa quản trị, nâng cao năng lực HĐQT và vai trò của thành viên độc lập theo chuẩn mực khu vực, quốc tế, qua đó tăng khả năng thu hút vốn và tìm kiếm đối tác đồng hành.
Thực tế, tại Singapore, quy định niêm yết của Sở Giao dịch Chứng khoán Singapore (SGX) yêu cầu mỗi công ty có ít nhất hai thành viên độc lập, chiếm tối thiểu một phần ba HĐQT. Bộ quy tắc quản trị công ty yêu cầu thành viên độc lập chiếm đa số nếu chủ tịch không độc lập. Từ năm 2022, thành viên độc lập giữ vị trí quá chín năm phải được cổ đông thông qua theo cơ chế biểu quyết hai tầng. Thành viên HĐQT lần đầu của công ty niêm yết cũng phải hoàn thành chương trình đào tạo bắt buộc theo quy định của SGX RegCo.
Tại Việt Nam, Nghị định 155/2020/NĐ-CP yêu cầu từ một đến ba thành viên độc lập tùy quy mô HĐQT. Tuy nhiên, theo khảo sát của VNIDA và FiinGroup năm 2023, chỉ khoảng 68,4% doanh nghiệp niêm yết đáp ứng yêu cầu này. Tại một số công ty cổ phần, kể cả doanh nghiệp đại chúng và niêm yết, thành viên độc lập vẫn chỉ giữ vai trò danh nghĩa.
 |
Số lượng thành viên HĐQT độc lập tối thiểu được quy định theo quy mô HĐQT trong công ty niêm yết. |
Riêng đối với doanh nghiệp niêm yết, số lượng thành viên HĐQT độc lập tối thiểu được quy định theo quy mô HĐQT. Cụ thể, HĐQT có 3–5 thành viên phải có ít nhất 1 thành viên độc lập; từ 6–8 thành viên cần tối thiểu 2 thành viên độc lập; và từ 9–11 thành viên phải có ít nhất 3 thành viên độc lập.
Tại phiên chia sẻ “Từ chuẩn mực đến thực tiễn: Năng lực cốt lõi và cơ hội phát triển nghề nghiệp của Thành viên độc lập HĐQT - Góc nhìn từ Singapore và khu vực”, bà Fann Kor, Tổng giám đốc ISCA, cho biết biến động địa chính trị, đột phá công nghệ và yêu cầu phát triển bền vững đang đặt ra những thách thức mới cho HĐQT. Thông qua hợp tác với VNICG, ISCA hướng đến kết nối thành viên HĐQT Việt Nam và Singapore, thúc đẩy chia sẻ kinh nghiệm, phát triển năng lực và xây dựng cộng đồng quản trị có tầm nhìn quốc tế, góp phần nâng cao chất lượng đánh giá và ra quyết định trong môi trường kinh doanh ngày càng phức tạp.
Bên cạnh nội dung nâng cao năng lực thành viên HĐQT độc lập, sự kiện còn đánh dấu việc ký kết hợp tác giữa VNICG và ISCA. Phát biểu tại sự kiện, ông Pang Te Cheng, Tổng Lãnh sự Cộng hòa Singapore tại TP.HCM, hoan nghênh sự hợp tác giữa hai bên, cho rằng việc kết hợp chuyên môn của Singapore và Việt Nam sẽ góp phần nâng cao chuẩn mực nghề nghiệp, tính minh bạch và niềm tin của nhà đầu tư. Theo ông, những hợp tác này không chỉ làm sâu sắc thêm quan hệ song phương mà còn hỗ trợ Việt Nam trong giai đoạn phát triển kinh tế bền vững tiếp theo.
