Lãi suất điều chỉnh nhẹ
Từ cuối quý I/2026, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã ban hành văn bản yêu cầu các tổ chức tín dụng bình ổn mặt bằng lãi suất, cơ cấu lại nguồn vốn và cân đối hoạt động huy động - cho vay. Ngày 9/4/2026, Thống đốc NHNN đã làm việc trực tiếp với 46 ngân hàng thương mại lớn nhất Việt Nam để trao đổi về giải pháp giảm lãi suất. Sau cuộc họp trên, toàn bộ các ngân hàng đã đồng thuận giảm lãi suất huy động ở các kỳ hạn từ 6 - 12 tháng với mức giảm từ 0,5 - 1%/năm.
Theo ông Phạm Chí Quang, Vụ trưởng Vụ Chính sách tiền tệ, NHNN, lãi suất bình quân của các khoản huy động mới phát sinh hiện vào khoảng 5,7%/năm, giảm 0,26%/năm so cuối tháng 3/2026. Lãi suất cho vay bình quân bắt đầu có xu hướng giảm nhẹ. Ông Quang cũng tin tưởng, thanh khoản hệ thống thời gian tới tiếp tục ổn định.
Về tỷ giá, NHNN cho biết, thời gian qua, cơ quan này điều hành linh hoạt, bám sát thị trường và duy trì chênh lệch lãi suất hợp lý giữa VND và USD để giữ sức hấp dẫn của tiền đồng, qua đó, góp phần giảm tình trạng đô-la hóa trong nền kinh tế.
Đối với tín dụng, NHNN định hướng tăng trưởng tín dụng khoảng 15% năm nay, đồng thời tập trung vốn vào các lĩnh vực ưu tiên, các động lực tăng trưởng của nền kinh tế và kiểm soát chặt chẽ các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro nhằm bảo đảm an toàn hệ thống.
“NHNN sẽ tiếp tục điều hành đồng bộ, linh hoạt các công cụ chính sách tiền tệ, phối hợp chặt chẽ với chính sách tài khóa nhằm hướng tới ba mục tiêu: thúc đẩy tăng trưởng bền vững, không chủ quan với lạm phát, giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô”, ông Quang cho biết.
Tuy nhiên, theo ông Quang, hiện dư địa chính sách tiền tệ không còn nhiều. Biến động khó lường của kinh tế - tài chính toàn cầu, đặc biệt là căng thẳng địa chính trị tại khu vực Trung Đông khiến mặt bằng giá dầu và lạm phát neo ở mức cao. Trong khi đó, nhu cầu vốn trong nước lớn để thực hiện mục tiêu tăng trưởng kinh tế đã đặt ra nhiều thách thức đối với công tác điều hành chính sách tiền tệ và hoạt động ngân hàng. Vì vậy, mục tiêu xuyên suốt của NHNN thời gian tới là phải tiếp tục kiểm soát lạm phát, ổn định kinh tế vĩ mô và tạo dư địa hỗ trợ tăng trưởng trong phạm vi cho phép của chính sách tiền tệ. NHNN sẽ tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát việc thực hiện của ngân hàng đối với chủ trương, chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ, NHNN về lãi suất tiền gửi và cho vay; xử lý nghiêm hành vi vi phạm trong hoạt động huy động vốn, cấp tín dụng của ngân hàng thương mại.
Chủ tịch Vietcombank Nguyễn Thanh Tùng cho hay, mặt bằng lãi suất huy động hiện đã “dịu” hơn 3 tháng đầu năm. Vietcombank là ngân hàng tiên phong giảm 0,5%/năm lãi suất huy động, mặc dù lãi suất huy động của nhà băng này vốn đã ở mức thấp, từ đó nhằm giảm mặt bằng lãi suất cho vay.
Tổng giám đốc VPBank Nguyễn Đức Vinh cũng cho hay, đến thời điểm này, lãi suất tiết kiệm có giảm nhẹ, nhưng có thể nói rằng, lãi suất huy động trên thị trường đã tăng cao trong khoảng 3 tháng đầu năm ở tất cả các kỳ hạn.
Ông Vinh cho rằng, xu hướng tăng lãi suất do một số nguyên nhân và một trong số đó là tăng trưởng tín dụng cao. Số liệu từ NHNN cho biết, tính đến ngày 28/4/2026, tín dụng đã tăng 4,42% so với cuối năm 2025, trong khi huy động vốn tăng rất chậm, khiến huy động vốn bằng VND đang chênh 2 triệu tỷ đồng so với tín dụng.
“Chúng tôi cho rằng xu hướng lãi suất cao sẽ tiếp tục duy trì, có thể là sang đến quý II, đầu quý III sẽ có một đợt giảm dần. Trong cuộc họp đầu tiên của Thống đốc NHNN với lãnh đạo các ngân hàng tháng trước cũng đã thể hiện một quyết tâm rất cao thực hiện chủ trương của Chính phủ bình ổn lãi suất thị trường”, ông Vinh nói.
Khó giảm sâu
Là ngân hàng có mức huy động vốn và cho vay trong nhóm đầu hệ thống, lãnh đạo VPBank cũng tin rằng, với những biện pháp của NHNN cùng với sự đồng lòng của các ngân hàng, xu hướng tăng lãi suất huy động sẽ dừng lại và lãi suất có thể đi ngang trong một thời gian, sau đó sẽ giảm dần, tạo ra các điều kiện để giảm lãi suất cho vay, hỗ trợ nền kinh tế.
Trong khi đó, theo quan sát của ông Nguyễn Lê Nam, Giám đốc Khối khách hàng cá nhân ACB, trong những ngày đầu tháng 4, cuộc đua lãi suất bắt đầu có dấu hiệu hạ nhiệt. Theo định hướng của NHNN, lãi suất huy động vốn được kiểm soát kỹ hơn, tạo tiền đề để giảm lãi suất cho vay, đặc biệt là cho vay mua nhà.
Theo nhận định của ông Nam, trong thời gian tới, lãi suất sẽ tốt hơn và điều kiện tiếp cận vốn sẽ thuận lợi hơn so với giai đoạn quý I/2026. Về mặt bằng chung, khi các ngân hàng nhỏ điều chỉnh lãi suất nhanh và cao, các ngân hàng khác cũng phải điều chỉnh mức lãi suất huy động cho phù hợp để đảm bảo nguồn vốn kinh doanh, nhưng mức điều chỉnh này là hợp lý để không ảnh hưởng quá lớn đến vốn đầu ra.
“Hiện lãi suất cho vay bất động sản tiêu dùng của chúng tôi vẫn duy trì ở mức quanh 10%/năm. Với mức quanh 10%/năm, tính ra, mỗi tháng khách hàng trả lãi dưới 1%, đây là mức mà người lao động có nhu cầu mua nhà ở thực hoàn toàn có thể đáp ứng được”, ông Nam nói.
Tuy nhiên, theo ông Nam, để kỳ vọng lãi suất cho vay quay lại mức 6 - 7%/năm là một mục tiêu rất thách thức trong bối cảnh hiện nay. Nhìn vào những diễn biến kinh tế, địa chính trị trên thế giới, khả năng đưa lãi suất về mức này trong thời gian ngắn là khó thực hiện.
Dự báo được đưa ra nhiều chuyên gia tài chính, lãi suất sẽ đi ngang và có xu hướng giảm nhiệt trong thời gian tới. Song trong bối cảnh kinh tế thế giới có nhiều biến động, áp lực lạm phát vẫn hiện hữu, thị trường tài chính Việt Nam đang đứng trước những bài toán khó về lãi suất và tăng trưởng tín dụng.
Một lãnh đạo ngân hàng cho rằng, trước bối cảnh thị trường còn nhiều biến động hiện nay, xu hướng lãi suất sẽ có sự phân hóa rõ nét hơn. Trong đó, lãi suất huy động nhiều khả năng tiếp tục duy trì ở mức hợp lý, song có thể tăng nhẹ ở một số kỳ hạn hoặc tại một số ngân hàng nhằm đảm bảo thanh khoản trong bối cảnh cạnh tranh huy động vẫn hiện hữu và tăng trưởng tín dụng được đẩy mạnh theo mục tiêu 15% được ngành ngân hàng đưa ra cho năm 2026.
Từ góc nhìn của TS. Châu Đình Linh, giảng viên Trường đại học Ngân hàng TP.HCM, dù lãi suất có giảm vào đầu tháng 4/2026 sau cam kết của các ngân hàng thương mại với NHNN, nhưng mức giảm này là rất hạn chế - chỉ khoảng 0,5-1%/năm đối với lãi suất tiền gửi, còn lãi suất cho vay tùy vào mức giảm và chính sách của từng ngân hàng nên chưa thực sự phản ánh hết tính thị trường. Áp lực này đến từ hai phía: Một là, nhu cầu giải ngân cho vay bắt đầu tăng khi mục tiêu tăng trưởng tín dụng 15% đã được định hình (dù có sự linh hoạt giữa các ngân hàng); hai là, nhu cầu thanh khoản để chi trả cho các hợp đồng tiền gửi cũ đến hạn.
Trong khi đó, thực tế quý I/2026 cho thấy, huy động vốn của toàn hệ thống có sự sụt giảm nhẹ. Nguyên nhân một phần đến từ thay đổi chính sách (không tính tiền gửi ngân sách nhà nước vào tổng huy động vốn của ngân hàng), nhưng phần lớn đến từ sự cạnh tranh gay gắt của các kênh đầu tư khác, trong đó có vàng. Tiền nhàn rỗi đang có xu hướng dịch chuyển sang vàng, chứng khoán (với kỳ vọng sinh lời cao hơn) và các phân khúc bất động sản như chung cư hoặc đất nền đón đầu hạ tầng. Để giữ chân khách hàng, các ngân hàng buộc phải duy trì mặt bằng lãi suất ổn định từ 7 - 8%/năm kỳ hạn tiền gửi dài hoặc chỉ có thể giảm nhẹ, thay vì giảm đột ngột. Một khi lãi suất tiền gửi khó giảm sâu, lãi suất cho vay sẽ chưa giảm như kỳ vọng. Bên cạnh đó, nhu cầu thanh khoản hiện nay còn chịu sức ép từ việc giải ngân cho vay.
“Khi mục tiêu tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống khoảng 15% đã được định hình rõ nét và có tính linh hoạt tùy theo từng ngân hàng, áp lực huy động để có nguồn vốn giải ngân là rất lớn. Do đó, mặt bằng lãi suất từ phía các ngân hàng thương mại sẽ có xu hướng ổn định hoặc chỉ giảm nhẹ thời gian tới, chứ không thể giảm sâu hay giảm mạnh như giai đoạn trước nên lãi suất cho vay cũng vậy”, TS. Linh nói thêm.