Việc tăng lãi suất khiêm tốn sẽ không ảnh hưởng nhiều tới hành vi của nhà đầu tư
Từ bất động sản…
Trong các tháng cuối năm 2025, lãi suất cho vay của các ngân hàng thương mại bắt đầu rục rịch nhích lên khi room tín dụng dần cạn và thanh khoản hệ thống kém dồi dào. Trong bối cảnh đó, nhiều chuyên gia tài chính dự báo, bước sang năm 2026 lãi suất cho vay nhiều khả năng tiếp tục tăng khoảng 0,5-1 điểm phần trăm, trong khi Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước duy trì điều hành tăng trưởng tín dụng ở mức 15% trong năm nay.
Dự báo được đưa ra vào đầu năm nói trên giờ đây đang dần trở thành hiện thực. Nếu nhìn riêng vào mảng cho vay mua bất động sản của một vài ngân hàng thương mại sẽ thấy rõ điều đó. Chẳng hạn, tại Ngân hàng Vietcombank, nếu như năm trước đây người vay sẽ được hưởng 18 tháng ưu đãi lãi suất với mức lãi 7,9%/năm trong 6 tháng đầu và 8,6%/năm trong 12 tháng tiếp theo, thì giờ đây mức lãi suất đã được nâng lên mức 13,6%/năm cho suốt 18 tháng. Sau thời gian này áp dụng mức lãi suất thả nổi.
Tại BIDV, trong năm 2025 mức ưu đãi lãi suất từ 6-18 tháng được giữ cố định ở mức 7,5%-8,5%/năm. Tuy nhiên giờ đây mức lãi suất ưu đãi 6 tháng đã được nâng lên 9,6%/năm và đối với 18 tháng là 13,5%/năm.
Tại một ông lớn khác thuộc Big4 là Ngân hàng VietinBank, lãi suất cho vay mua nhà đã được nâng lên mức tối thiểu 14%/năm.
Tất nhiên, động thái nói trên của các ngân hàng thương mại nhà nước là nhằm hạn chế dòng vốn đi vào lĩnh vực bất động sản, tập trung nguồn vốn cho những lĩnh vực ưu tiên theo chỉ đạo của Chính phủ. Thế nhưng, đà tăng của lãi suất cho vay cũng cho thấy thời tiền rẻ đã không còn nữa.
…Tới chứng khoán
Mới đây, Công ty Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh (HSC) đã có thông báo gửi khách hàng, kể từ ngày 10/2/2026, Công ty bắt đầu điều chỉnh lãi suất cho vay ký quỹ tăng thêm 0,5%/năm so với mức hiện tại, áp dụng cho tất cả các khách hàng.
Để lý giải cho động thái này, HSC cho rằng trong thời gian gần đây mặt bằng lãi suất huy động trên thị trường có xu hướng tăng, đặc biệt tại các ngân hàng lớn, nên HSC phải điều chỉnh lãi cho vay nhằm bù đắp chi phí vốn tăng. HSC cũng cho rằng, mức tăng lãi suất cho vay ký quỹ của Công ty lần này cũng chỉ tương đương với mức điều chỉnh lãi suất của các ngân hàng Big4. Công ty cho biết, việc điều chỉnh lãi suất cho vay này là bất khả kháng, nhằm hài hòa hóa lợi ích giữa khách hàng và Công ty.
Điều đáng nói là việc tăng lãi suất của HSC không phải là trường hợp cá biệt. Khảo sát trên thị trường cho thấy, trong thời gian qua, nhiều công ty chứng khoán khác cũng đã rục rịch tăng lãi suất cho vay ký quỹ, mức tăng đều ở mức từ 0,5 - 1%/năm. Trên thị trường, mức lãi suất cho vay ký quỹ 14%/năm hiện không còn hiếm gặp.
Các công ty chứng khoán có công ty mẹ là các ngân hàng như VCBS của Vietcombank hay ACBS của Ngân hàng ACB cũng đã tăng lãi suất cho vay thêm 0,5% cho nhóm đối tượng là khách hàng ưu tiên.
Với việc một phần vốn cho vay của các công ty chứng khoán xưa nay vẫn phụ thuộc vào vốn vay từ các ngân hàng thương mại, khi chi phí vay của các ngân hàng thương mại gia tăng thì lãi suất đầu ra, trong trường hợp này là lãi suất cho vay đối với các công ty chứng khoán, cũng tăng lên tương ứng là điều dễ hiểu.
Mặc dù lãi suất cho vay tăng, các công ty chứng khoán cho rằng điều này sẽ không ảnh hưởng lớn tới hoạt động cho vay của họ. Một trưởng phòng môi giới tại một công ty chứng khoán cho biết, với mức tăng khiêm tốn như trên, việc tăng lãi suất sẽ không ảnh hưởng nhiều tới hành vi của nhà đầu tư. Bởi vì, thường thì nhà đầu tư cá nhân vay ký quỹ chủ yếu để gia tăng hiệu quả đầu tư khi giá cổ phiếu vận động tích cực, và sẽ bán ra để trả khoản vay này khi giá đạt mục tiêu. Những khoản vay này thường chỉ kéo dài vài tuần, có trường hợp chỉ vài ngày, nên khoản lãi phải trả thêm là không đáng kể nếu đem ra so sánh với khoản lợi nhuận mà nhà đầu tư thu được khi sử dụng khoản vay.
Trong trường hợp giá cổ phiếu vận động không như mong đợi, họ sẽ bán cổ phiếu ra ngay để quản trị rủi ro, vừa giảm thiểu rủi ro giá cổ phiếu giảm thêm, vừa tránh việc phải gánh thêm lãi vay. “Nhà đầu tư ngày nay đã thông minh và linh hoạt hơn nhiều so với nhiều năm trước đây”, vị chuyên gia môi giới chứng khoán trên nói.
