Lượng dự trữ nhiên liệu tàu biển (bunker fuel) đang chịu áp lực trên toàn cầu, đặc biệt là tại các cảng châu Á, nơi nhiều tàu đang chuyển hướng do xung đột ở Trung Đông và việc Iran đóng cửa eo biển Hormuz khiến giá năng lượng tăng vọt.
Theo công ty cung cấp dữ liệu Argus, giá dầu diesel hàng hải - một trong số các loại nhiên liệu được ngành vận tải biển sử dụng - đã tăng 190% vào ngày 9/3 so với cùng kỳ tháng trước, làm tăng chi phí nhiên liệu cho một tàu chở dầu thô lớn thêm 82.000 USD mỗi ngày. Mặc dù giá nhiên liệu này đã giảm từ mức đỉnh 1.130 USD/tấn vào ngày 9/3 xuống còn 796 USD/tấn vào ngày 25/3, nhưng vẫn cao hơn khoảng 55% so với mức cuối tháng 2.
Gia tăng áp lực lên ngành, cảng Fujairah tại UAE - trung tâm tiếp nhiên liệu tàu biển lớn thứ ba thế giới - gần như đã bị tê liệt do ảnh hưởng từ cuộc xung đột.
Tue Nielsen, Giám đốc điều hành của nền tảng giao dịch nhiên liệu hàng hải Ofiniti cho biết: “Nhiều nhà cung cấp nhiên liệu lớn đã tuyên bố tình trạng bất khả kháng và ngừng báo giá cho đến hết tháng 3. Hoạt động tiếp nhiên liệu hiện chỉ còn diễn ra theo hình thức tàu – tàu từ các sà lan. Khi lượng dự trữ này cạn kiệt, việc tiếp nhiên liệu sẽ dừng hoàn toàn”.
Trong bối cảnh đó, các công ty vận tải biển đang cố gắng giảm thiểu tác động bằng cách sử dụng đội tàu để phân phối lại nhiên liệu trên toàn mạng lưới.
Một nhà giao dịch cấp cao trong ngành vận tải biển cho biết, nhiều doanh nghiệp đang thực hiện bước đi bất thường là từ bỏ việc chở hàng để chở thêm nhiên liệu, đặc biệt trên các tuyến giữa Mỹ và Singapore. Singapore là trung tâm cung cấp nhiên liệu tàu biển lớn nhất thế giới, và nguồn cung được dự báo sẽ chịu áp lực nghiêm trọng trong những tuần tới khi các tàu chuyển hướng khỏi khu vực Vùng Vịnh.
Lượng dự trữ nhiên liệu tàu biển ở Singapore đã tăng lên kể từ khi xung đột Trung Quốc bùng nổ, khi quốc đảo này tăng cường dự trữ và các chủ tàu trì hoãn việc mua nhiên liệu ở mức giá cao hiện tại. Nhưng với dự kiến sẽ có thêm nhiều tàu hướng đến Singapore và các chủ tàu ngày càng tuyệt vọng trong việc tiếp nhiên liệu, dự trữ của Singapore được dự đoán sẽ nhanh chóng cạn kiệt.
Một số tàu container cũng đang nạp đầy bể chứa nhiên liệu nhiều hơn bình thường như một cách để vận chuyển nhiên liệu.
Vincent Clerc, Giám đốc điều hành của công ty vận tải biển Maersk cho biết: “Một số khu vực trên thế giới có nguồn cung nhiên liệu dồi dào, trong khi những khu vực khác có thể phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt. Chúng ta cần phân phối lại và vận chuyển nhiên liệu cho phù hợp, để đảm bảo rằng về lâu dài, chúng ta cũng có thể duy trì hoạt động của mạng lưới vận tải biển trên toàn cầu… Đây là vấn đề mới, và hiện chúng tôi đang điều chỉnh chuỗi cung ứng nhiên liệu để giải quyết nó”.
Hầu hết các hãng vận tải biển lớn đều có hợp đồng dài hạn về nhiên liệu với giá được điều chỉnh hàng quý. Gần như tất cả đều đã áp dụng phụ phí nhiên liệu khẩn cấp để bù đắp cho sự gia tăng chi phí.
Rolf Habben Jansen, Giám đốc điều hành của Hapag-Lloyd cho biết hãng đang phải chịu thêm chi phí từ 40 triệu USD đến 50 triệu USD mỗi tuần, chủ yếu là do giá nhiên liệu tăng cao.
Theo dữ liệu từ tổ chức phi chính phủ Transport & Environment, sự tăng vọt giá nhiên liệu đã khiến ngành công nghiệp này thiệt hại thêm 4,6 tỷ euro kể từ khi cuộc xung đột bắt đầu vào ngày 28/2. Chi phí nhiên liệu chiếm khoảng 60% chi phí hoạt động điển hình của một con tàu.
Transport & Environment cho biết, sự tăng vọt giá nhiên liệu đồng nghĩa với việc khoảng cách chi phí giữa dầu diesel hàng hải (MGO) và nhiên liệu xanh thân thiện với môi trường được sản xuất bằng năng lượng tái tạo đã thu hẹp đáng kể ở một số cảng.