Sualeh Asif, 25 tuổi, đồng sáng lập Anysphere đã trở thành tỷ phú khi công ty này được định giá 29,3 tỷ USD.
Làn sóng thừa kế cao lịch sử
Điểm đáng chú ý nhất trong bức tranh tỷ phú năm nay chính là làn sóng thừa kế đạt mức kỷ lục. Theo dữ liệu từ UBS, 91 người đã trở thành tỷ phú thông qua việc thừa kế tài sản từ gia đình, cùng nhận được tổng cộng 298 tỷ USD trong 12 tháng tính đến tháng 4/2025. Con số này tăng hơn 1/3 so với năm trước đó và là mức cao nhất kể từ khi ngân hàng này bắt đầu theo dõi vào năm 2015.
Benjamin Cavalli, Giám đốc điều hành tại UBS mô tả, đây là minh chứng cho “quá trình chuyển giao tài sản kéo dài nhiều năm đang gia tăng cường độ”, với dự báo nhóm tỷ phú sẽ thừa kế ít nhất 5.900 tỷ USD trong 15 năm tới.
Một ví dụ điển hình cho xu hướng này là trường hợp của 6 người cháu của doanh nhân nổi tiếng trong ngành sơn châu Á Goh Cheng Liang. Sau khi ông qua đời tại Singapore ở tuổi 98 vào tháng 8/2025, mỗi người cháu của ông đã thừa kế cổ phần trong công ty niêm yết trị giá hơn 1 tỷ USD.
Phần lớn tài sản thừa kế trong tương lai được dự báo sẽ đến từ Mỹ, tiếp theo là Ấn Độ, Pháp, Đức và Thụy Sĩ. Trong khi đó, tại Vương quốc Anh, dự báo sẽ có 164 tỷ USD được chuyển giao thừa kế.
Bùng nổ tỷ phú tự thân và vai trò của AI
Song song với làn sóng thừa kế, năm 2025 cũng chứng kiến sự bùng nổ của các tỷ phú trẻ tự thân lập nghiệp, đặc biệt trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI).
Theo số liệu thống kê của Tạp chí Forbes, có 13 tỷ phú tự thân dưới 30 tuổi trong năm 2025 - con số cao nhất từ trước đến nay, vượt xa kỷ lục 7 người trước đó. Điều đáng kinh ngạc là 11 trong số 13 tỷ phú trẻ này mới gia nhập câu lạc bộ tỷ đô trong vòng ba tháng qua và 8 người trong số họ làm giàu nhờ các đổi mới trong AI.
11 trong số 13 tỷ phú trẻ này mới gia nhập câu lạc bộ tỷ đô trong vòng ba tháng qua và 8 người trong số họ làm giàu nhờ các đổi mới trong AI.
Làn sóng AI đã tạo ra những câu chuyện thành công đáng kinh ngạc. Sualeh Asif, 25 tuổi, đồng sáng lập Anysphere - công ty đứng sau công cụ chỉnh sửa code bằng AI có tên Cursor - đã gia nhập câu lạc bộ tỷ phú thế giới khi công ty này được định giá lên tới 29,3 tỷ USD.
Adarsh Hiremath và Surya Midha, cả hai mới 22 tuổi, đồng sáng lập Mercor, một nền tảng tuyển dụng sử dụng AI để kết nối nhân tài với các phòng thí nghiệm AI hàng đầu của Thung lũng Silicon (Mỹ) có tên trong danh mục tỷ phú tự thân năm 2025.
Không chỉ các nhà phát triển phần mềm, những người cung cấp phần cứng và cơ sở hạ tầng cho cuộc cách mạng AI cũng gia nhập hàng ngũ tỷ phú. Kim Sang-beom của Hàn Quốc trở thành tỷ phú khi thị giá cổ phiếu công ty sản xuất bảng mạch in ISU Petasys của ông tăng hơn 360% trong năm nay.
Sự tăng trưởng vượt bậc về tài sản cá nhân nhờ sự phát triển bùng nổ của công nghệ AI cũng được thể hiện qua trường hợp của Elon Musk.
Theo số liệu tính đến ngày 22/12/2025, tài sản của ông đạt 754 tỷ USD - gấp 10 lần so với con số 75 tỷ USD của Bill Gates khi ông là người giàu nhất thế giới vào năm 2016. Đây là minh chứng cho tốc độ tích lũy tài sản chưa từng có trong lịch sử.
Khoảng cách giàu nghèo gia tăng
Tuy nhiên, sự gia tăng số lượng tỷ phú cũng làm nổi bật vấn đề bất bình đẳng đang ngày càng trầm trọng trên địa cầu. Theo nghiên cứu từ World Inequality Lab và Văn phòng Báo cáo Phát triển con người của Liên hợp quốc, gần 60.000 người siêu giàu - chiếm 0,001% dân số toàn cầu - đang sở hữu trung bình gần 1,2 tỷ USD mỗi người.
Trong khi đó, trung bình một người thuộc nhóm 50% dân số nghèo nhất chỉ sở hữu khoảng 7.550 USD. Nhóm siêu giàu sở hữu tài sản gấp 3 lần tổng tài sản của nửa dân số nghèo nhất thế giới cộng lại.
Trước thực trạng bất bình đẳng ngày càng gia tăng, nhiều quốc gia đã và đang xem xét các biện pháp thuế đối với giới siêu giàu. Tại Thụy Sĩ, cử tri vừa bác bỏ đề xuất đánh thuế 50% lên tài sản thừa kế từ 47 triệu bảng Anh trở lên.
Quốc hội Pháp cũng đã bỏ phiếu chống lại đề xuất thuế 2% cho tài sản trên 100 triệu euro vào tháng 10/2025. Italy, quốc gia thu hút nhiều cư dân giàu có nhờ chế độ thuế suất cố định cho thu nhập nước ngoài, lại có kế hoạch tăng mức thuế này lên 300.000 euro/năm từ năm 2026.
Vương quốc Anh đã chính thức chấm dứt quy chế “non-dom” - cho phép cư dân tránh thuế thu nhập nước ngoài - và công bố kế hoạch áp “thuế biệt thự” cho những ngôi nhà trị giá hơn 2 triệu bảng.
Trên phạm vi quốc tế, Tây Ban Nha, Brazil, Đức và Nam Phi đã ký kiến nghị tại G20 về mức thuế tối thiểu 2% cho giới siêu giàu. Theo nghiên cứu của nhà kinh tế học Gabriel Zucman, biện pháp này có thể mang lại 250 tỷ USD doanh thu bổ sung.
Nhà kinh tế học đoạt giải Nobel Joseph Stiglitz nhấn mạnh trong báo cáo rằng: “bất bình đẳng cực đoan ngày nay không phải là không thể tránh khỏi”. Ông cho rằng, thuế lũy tiến - tức thuế suất tăng dần theo thu nhập, đầu tư xã hội mạnh mẽ, tiêu chuẩn lao động công bằng và các thể chế dân chủ có thể giúp thu hẹp khoảng cách giàu nghèo như đã từng làm được trong quá khứ.
Bức tranh tỷ phú toàn cầu năm 2025 phản ánh một thực tế phức tạp: sự đổi mới công nghệ đang tạo ra của cải với tốc độ chưa từng có, nhưng đồng thời cũng làm gia tăng khoảng cách giữa những người giàu nhất và phần còn lại của xã hội.
Trong bối cảnh đó, câu hỏi về cách thức phân phối tài sản công bằng hơn sẽ tiếp tục là thách thức lớn cho các nhà hoạch định chính sách trong những năm tới.
