Theo báo cáo mới nhất của Chính phủ, các đợt thiên tai liên tiếp trong năm 2025, đặc biệt tại miền Trung, đã gây thiệt hại kinh tế nặng nề, ước tính lên đến hơn 100.000 tỷ đồng (gần 4 tỷ USD), tương đương khoảng 0,8% GDP năm 2025. Đây là con số cao nhất từ trước đến nay.
Còn báo cáo của các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ (tính đến ngày 25/11/2025) cho biết, trong năm qua đã tiếp nhận khoảng 8.182 thông tin thiệt hại về tài sản, sức khoẻ… liên quan tới báo lũ, giá trị ước tính hơn 3.051 tỷ đồng.
Tuy nhiên, theo Bảo hiểm Agribank (ABIC), mảng bảo hiểm nông nghiệp gần như vẫn “nằm ngoài cuộc chơi”, bởi sau 3 năm triển khai chính sách hỗ trợ bảo hiểm nông nghiệp, cả nước mới có hơn 16.700 hộ tham gia, quá khiêm tốn so với con số hơn 9 triệu hộ sản xuất nông nghiệp hiện tại. Phần lớn cây trồng, vật nuôi chưa được bảo vệ bởi bảo hiểm khiến nông dân dễ rơi vào vòng xoáy “nghèo hóa” sau thiên tai. Khi bảo hiểm chưa phát huy vai trò, gánh nặng khắc phục hậu quả dồn lên ngân sách nhà nước, hệ thống ngân hàng và chính người dân.
Nếu triển khai đầy đủ hơn thì sau bão lũ, bảo hiểm nông nghiệp sẽ giúp bảo vệ cây trồng, vật nuôi và thu nhập của người dân, bên cạnh bảo hiểm tài sản (bảo vệ nhà cửa, kho tàng) và bảo hiểm con người (hỗ trợ khi xảy ra tai nạn, thương tật do thiên tai).
Ông Yoshinori Ito - Tổng giám đốc MSIG Việt Nam cho biết, bảo hiểm nông nghiệp khó triển khai không chỉ ở Việt Nam, mà còn tại nhiều thị trường khác, lý do chính là bởi khó định phí do còn thiếu dữ liệu đồng bộ, minh bạch và cách thức, công nghệ đo lường rủi ro trong nông nghiệp, dẫn đến khó xác định thiệt hại và chi trả bồi thường cho người tham gia bảo hiểm. Chưa kể, rủi ro bảo hiểm nông nghiệp thường rất lớn và khó lường, nên nhà bảo hiểm gặp khó trong quản trị cũng như dự phòng rủi ro, nhất là khả năng thu xếp tái bảo hiểm.
“Tại Việt Nam, MSIG bắt đầu triển khai bảo hiểm nông nghiệp từ năm 2023 với cây cà phê tại Đắk Lắk và sau đó mở rộng sang khu vực Đồng bằng sông Cửu Long với cây lúa, ớt và một số loại cây nông nghiệp khác”, ông Yoshinori Ito thông tin thêm.
Ông Đỗ Minh Hoàng - Thành viên Hội đồng quản trị ABIC chia sẻ, nếu hệ thống bảo hiểm được mở rộng và triển khai hiệu quả thì sau thiên tai, phần lớn gánh nặng này có thể được san sẻ từ bảo hiểm nông nghiệp đến bảo hiểm tài sản, bảo hiểm con người. Nhờ đó, người dân có thể yên tâm sản xuất, nhanh chóng phục hồi sau bão lũ, giảm áp lực lên ngân sách, ngân hàng và các tổ chức cộng đồng.
Để tăng độ phủ của chương trình bảo hiểm nông nghiệp từ năm 2026, theo đại diện ABIC, các công ty bảo hiểm trước tiên cần đẩy mạnh công tác truyền thông để người dân hiểu được tầm quan trọng bảo hiểm nông nghiệp, trong đó cần làm rõ lợi ích bảo vệ cho người nông dân, xây dựng niềm tin của người dân vào chính sách của nhà nước; tiếp đó là đưa ra các sản phẩm thực sự phù hợp với nhu cầu thị trường. Đồng thời, Nhà nước cũng cần có chính sách hỗ trợ, khuyến khích các công ty bảo hiểm phát triển sản phẩm bảo vệ cho khu vực “tam nông”. Khi công ty bảo hiểm và Nhà nước cùng đồng hành, người dân sẽ tin tưởng sử dụng.
“Đang có nhiều tổ chức phi chính phủ, phi lợi nhuận và chính phủ một số nước tài trợ cho Việt Nam trong các chương trình chống biến đổi khí hậu và phát triển bền vững, nhưng vẫn chỉ là các hoạt động nhỏ, chưa phủ rộng. Một giải pháp có thể cân nhắc là Chính phủ tăng cường kết nối các chương trình lớn hơn về bảo hiểm, bảo hiểm nông nghiệp…, thu hút các tổ chức tài chính khí hậu trên thế giới. Khi các tổ chức này nhận thấy sự bài bản và mang lại hiệu quả thiết thực, họ sẽ tham gia”, ông Hoàng nói.
Qua kinh nghiệm phát triển bảo hiểm nông nghiệp ở các thị trường khác, ông Yoshinori Ito nhấn mạnh rằng, điều quan trọng nhất trong triển khai sản phẩm này là hợp tác công tư, trong đó có sự tham gia của các bên gồm cơ quan quản lý, chính quyền địa phương và các doanh nghiệp trong ngành. Đồng thời, cần sự chia sẻ, kết hợp về dữ liệu giữa Chính phủ, ngân hàng, các doanh nghiệp bảo hiểm và trách nhiệm xã hội để các bên hiểu hơn, từ đó có các giải pháp mang tính toàn diện cho ngành bảo hiểm nói chung, lĩnh vực bảo hiểm nông nghiệp nói riêng.