Nhu cầu dịch chuyển
Sự thay đổi trong hành vi tài chính của người dân đang tạo lực đẩy cho các sản phẩm bảo hiểm thế hệ mới. Không còn chỉ xem bảo hiểm như một công cụ phòng ngừa rủi ro đơn thuần, ngày càng nhiều khách hàng đặt kỳ vọng vào khả năng tích lũy và gia tăng tài sản trong dài hạn.
Nắm bắt xu hướng này, FWD Việt Nam vừa ra mắt sản phẩm bảo hiểm liên kết đơn vị “FWD Đầu tư đón đầu” - dòng sản phẩm được thiết kế theo quy định của Luật Kinh doanh bảo hiểm mới, hướng tới việc đáp ứng đồng thời hai nhu cầu cốt lõi: bảo vệ tài chính và đầu tư tăng trưởng.
Được biết, trong năm qua, FWD Việt Nam đã thực hiện một khảo sát về nhu cầu khách hàng. Kết quả cho thấy, khách hàng Việt Nam không chỉ muốn bảo vệ, mà còn đặc biệt quan tâm đến các mục tiêu tài chính dài hạn như gia tăng tài sản, tích lũy cho tương lai và hoạch định tài chính cá nhân.
Có thể thấy, bảo hiểm liên kết đơn vị đã trở thành dòng sản phẩm chủ đạo tại nhiều thị trường châu Á như Singapore, Malaysia, Philippines hay Thái Lan. Ngược lại, tại Việt Nam, tỷ trọng sản phẩm này hiện mới chiếm khoảng 10% toàn thị trường. Khoảng cách đó cho thấy dư địa tăng trưởng còn rất lớn, mở ra cơ hội cho các doanh nghiệp bảo hiểm phát triển danh mục sản phẩm theo hướng linh hoạt, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của khách hàng.
Không chỉ FWD Việt Nam, nhiều doanh nghiệp bảo hiểm khác cũng đang đẩy mạnh chiến lược này. Đầu tháng 3/2026, Manulife Việt Nam đã giới thiệu sản phẩm bảo hiểm liên kết đơn vị “Xanh Phú Quý (Evergreen Prosperity)”...
Theo các chuyên gia trong ngành, phân bổ tài sản hợp lý (asset allocation) ngày càng trở thành một nguyên tắc quan trọng trong quản lý tài chính cá nhân hiện đại trên toàn thế giới. Bên cạnh các kênh đầu tư như bất động sản, chứng khoán hay tiền gửi, bảo hiểm nhân thọ ngày càng được xem là một cấu phần quan trọng trong danh mục tài sản dài hạn.
Cách tiếp cận “có gì bán nấy” cần được thay thế bằng nguyên tắc “đúng người - đúng nhu cầu - đúng sản phẩm”.
Tại nhiều thị trường phát triển, bảo hiểm nhân thọ từ lâu đã trở thành một phần quen thuộc trong chiến lược quản lý tài sản của các gia đình. Theo nhiều nghiên cứu trong lĩnh vực quản lý tài sản cá nhân, khách hàng tại các thị trường này thường phân bổ khoảng 5-20% tổng tài sản vào các giải pháp bảo hiểm như một cấu phần của danh mục tài sản dài hạn.
Ở Việt Nam, xu hướng này đang dần hình thành khi ngày càng nhiều khách hàng quan tâm đến việc đầu tư dài hạn, hoạch định tài chính và xây dựng gia sản cho các thế hệ tương lai.
Số liệu từ Bản tin Thị trường bảo hiểm toàn cầu đầu năm 2026 cho thấy, bảo hiểm liên kết đầu tư (gồm bảo hiểm liên kết chung và bảo hiểm liên kết đơn vị) hiện chiếm tỷ trọng lớn nhất trong doanh thu phí khai thác mới, đạt 57,48%. Đáng chú ý, doanh thu khai thác mới của dòng sản phẩm này đã tăng gần 10% so với cùng kỳ năm trước, trong khi một số sản phẩm truyền thống lại ghi nhận sự sụt giảm. Diễn biến này cho thấy, xu hướng dịch chuyển không chỉ diễn ra ở phía khách hàng, mà còn trong chiến lược sản phẩm của doanh nghiệp bảo hiểm.
Minh bạch và “bán đúng nhu cầu”
Dù tiềm năng lớn, bảo hiểm liên kết đơn vị vẫn là dòng sản phẩm tương đối phức tạp, đòi hỏi mức độ hiểu biết cao hơn từ phía khách hàng. Trên thực tế, không ít trường hợp người tham gia chưa nắm rõ đặc tính sản phẩm khi được tư vấn, dẫn đến kỳ vọng chưa phù hợp.
Đại diện FWD Việt Nam cho rằng, điểm cốt lõi của sản phẩm nằm ở việc kết hợp đầu tư với một “điểm tựa” là bảo vệ. Tuy nhiên, để khách hàng hiểu đúng và đưa ra lựa chọn phù hợp, doanh nghiệp bảo hiểm không thể triển khai theo cách đại trà.
Khi triển khai sản phẩm này, một trong những yêu cầu đặt ra là tập trung vào chất lượng tư vấn. Theo đó, doanh nghiệp bảo hiểm cần đội ngũ tư vấn tài chính có kinh nghiệm, đặc biệt là những người từng làm việc với các sản phẩm có yếu tố đầu tư. Đồng thời, lực lượng này cần được đào tạo bài bản về kỹ năng phân tích nhu cầu để đảm bảo khả năng đồng hành cùng khách hàng trong suốt quá trình ra quyết định.
Các công cụ hỗ trợ cần được tích hợp để nâng cao khả năng minh họa, giải thích và làm rõ thông tin trong suốt quá trình tư vấn. Toàn bộ thông tin liên quan đến sản phẩm, giao dịch và xác nhận phải được cung cấp cho khách hàng qua email, tin nhắn điện thoại… nhằm tăng tính minh bạch và khả năng kiểm chứng.
Ở góc độ thị trường, ông Ngô Trung Dũng - Phó Tổng Thư ký Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam (IAV) cho rằng, để hạn chế tình trạng “mis-selling” (bán sai sản phẩm), cần tuân thủ 3 nguyên tắc cốt lõi.
Thứ nhất là “phù hợp trước, bán sau”. Việc tư vấn phải bắt đầu từ nhu cầu thực tế của khách hàng, bao gồm mục tiêu tài chính, khả năng chi trả và mức độ chấp nhận rủi ro. Chỉ khi xác định được các yếu tố này, tư vấn viên mới có thể đề xuất giải pháp phù hợp. Cách tiếp cận “có gì bán nấy” cần được thay thế bằng nguyên tắc “đúng người - đúng nhu cầu - đúng sản phẩm”.
Thứ hai là minh bạch thông tin, đặc biệt với các sản phẩm có yếu tố đầu tư. Khách hàng cần được giải thích rõ về cấu trúc phí, cơ chế vận hành, cũng như các rủi ro tiềm ẩn. Khi hiểu đầy đủ, họ sẽ đưa ra quyết định dựa trên nhận thức rõ ràng, thay vì kỳ vọng mơ hồ về lợi nhuận.
Thứ ba là thiết lập và giám sát chặt chẽ quy trình tư vấn. Dù quy trình bán bảo hiểm hiện đã được chuẩn hóa khá đầy đủ, nhưng điều quan trọng nằm ở việc doanh nghiệp có thực thi nghiêm túc hay không. Điều này bao gồm việc ghi nhận, lưu trữ thông tin tư vấn, cũng như xây dựng cơ chế xử lý minh bạch khi phát sinh tranh chấp.
Trong bối cảnh nhu cầu tài chính cá nhân ngày càng đa dạng, bảo hiểm liên kết đơn vị đang dần vượt qua vai trò truyền thống để trở thành một cấu phần trong chiến lược quản lý tài sản dài hạn. Tuy nhiên, để dòng sản phẩm này phát triển bền vững, yếu tố cốt lõi không chỉ nằm ở thiết kế sản phẩm, mà còn ở chất lượng tư vấn, tính minh bạch và đặt lợi ích khách hàng làm trung tâm.
Trong cấu trúc sản phẩm bảo hiểm nhân thọ, 2 trụ cột chính là bảo vệ và tích lũy luôn được thiết kế song hành, nhưng với cơ chế và mục tiêu khác nhau.
Về bảo vệ, các sản phẩm thường chia thành 2 nhóm quyền lợi. Nhóm quyền lợi sống bao gồm chi trả viện phí, phẫu thuật và bệnh hiểm nghèo. Nếu quyền lợi bệnh hiểm nghèo được tích hợp ngay trong sản phẩm chính, mức phí thường cao hơn do khách hàng nhận chi trả khi vẫn còn sống. Còn nếu không được tích hợp, khách hàng có thể mua thêm sản phẩm bổ trợ với chi phí thấp hơn, nhưng đổi lại không có giá trị tích lũy do phí được tính theo từng năm. Bên cạnh đó, quyền lợi tử vong hoặc thương tật toàn bộ vĩnh viễn (do bệnh hoặc tai nạn) thường có mức phí thấp hơn, bởi không bao gồm chi trả trong trường hợp khách hàng còn sống.
Ở khía cạnh tích lũy, đây là quá trình dài hạn, đòi hỏi thời gian để doanh nghiệp bảo hiểm đầu tư và gia tăng giá trị hoàn lại cho khách hàng. Các sản phẩm truyền thống thường có tốc độ tích lũy chậm hơn so với sản phẩm liên kết đầu tư. Với dòng sản phẩm này, khách hàng đồng thời sở hữu 2 “tài khoản”, gồm giá trị hoàn lại với mức tăng trưởng ổn định và giá trị tài khoản đầu tư có khả năng gia tăng nhanh hơn nhờ việc chủ động đóng thêm phí và tận dụng hiệu quả đầu tư trên thị trường.