Theo Rabobank, khoảng 20 -25 tỷ USD sản phẩm hóa dầu đi qua eo biển Hormuz hàng năm, do đó sự gián đoạn liên tục đối với dòng chảy này sẽ buộc các nhà sản xuất phải chuyển chi phí cao hơn cho người tiêu dùng.
"Bất cứ ai nhập khẩu từ Trung Đông, mà hầu như tất cả mọi người ở phần còn lại của thế giới đều như vậy ở một mức độ nào đó, đều đã mất đi một nhà cung cấp lớn và đang phải vất vả tìm kiếm nhựa thay thế với giá cao hơn rất nhiều", Joel Morales, nhà phân tích của Chemical Market Analytics cho biết.
| |
Giá polyethylene (PE) tăng mạnh |
Trung Đông chiếm hơn 40% xuất khẩu polyethylene toàn cầu trong năm 2025, dẫn đầu là Ả Rập Xê Út, và cung cấp hàng hóa tới gần như mọi khu vực ngoài Bắc Mỹ - khu vực xuất khẩu lớn thứ hai. Giá các loại nhựa như polyethylene (PE) và polypropylene (PP) đã tăng mạnh kể từ khi xung đột Trung Đông bùng phát, tăng cùng với giá dầu thô và chi phí nguyên liệu đầu vào.
| |
Giápolypropylene (PP) tăng mạnh |
"Tình hình hậu cần toàn cầu trở nên bất ổn, với tới 50% nguồn cung polyetylen bị gián đoạn, hạn chế hoặc bị ảnh hưởng sau các sự kiện ở Trung Đông," Giám đốc điều hành của Dow, Jim Fitterling, cho biết.
Cú sốc nguyên liệu đầu vào gây ảnh hưởng đến ngành hóa chất
Các nhà phân tích cho biết việc đóng cửa eo biển Hormuz có thể làm gián đoạn gần 1,2 triệu thùng naphtha xuất khẩu toàn cầu mỗi ngày, làm trầm trọng thêm tình trạng khan hiếm nguyên liệu đầu vào cho sản xuất hóa dầu.
Theo dữ liệu của LSEG, cuộc xung đột đã đẩy biên lợi nhuận lọc dầu naphtha của châu Á lên trên 400 USD/tấn so với dầu thô Brent, từ mức khoảng 108 USD/tấn trước khi cuộc xung đột bắt đầu.
Maksim Sonin, giám đốc điều hành năng lượng tại Trung tâm Nhiên liệu Tương lai và Sáng kiến Hydro của Đại học Stanford cho biết sự tăng vọt về giá phản ánh phần bù rủi ro ngày càng tăng, khi châu Á đặc biệt dễ bị tổn thương do phụ thuộc nhiều vào naphtha như một nguyên liệu hóa dầu quan trọng trong sản xuất nhựa.
Ngoài ra, Nhật Bản, Hàn Quốc và Ấn Độ cùng với một số quốc gia khác dễ bị ảnh hưởng nhất do phụ thuộc vào dầu thô và nguyên liệu hóa dầu nhập khẩu.
Châu Âu và châu Á gặp bất lợi
Các nhà sản xuất nhựa ở châu Á và châu Âu đang phải đối mặt với chi phí đầu vào cao hơn và biên lợi nhuận eo hẹp hơn, do phụ thuộc nhiều vào nguyên liệu nhập khẩu và nguồn cung từ Trung Đông.
Châu Âu đang chật vật với chi phí nguyên liệu đầu vào và nhập khẩu tăng cao, trong khi giá naphtha tăng vọt đã tạo ra sự mất cân bằng với giá hợp đồng, khiến các nhà sản xuất phải cố gắng chuyển chi phí sang khách hàng.
Nhưng Bắc Mỹ lại có lợi thế tương đối, nhờ nguồn nguyên liệu đầu vào dồi dào.
Agustin Izquierdo, Giám đốc tài chính của tập đoàn hóa dầu Mỹ LyondellBasell cho biết giá polyethylene (PE) và polypropylene (PP) cùng với các sản phẩm nhiên liệu oxy liên quan đến dầu thô đã tăng mạnh kể từ khi xung đột bùng phát. Trong đó đơn hàng tháng 4 đang ở mức cao nhất trong nhiều tháng, bất chấp việc giá tăng cao.
Theo Cơ quan Thông tin Năng lượng (EIA), nhựa ở Mỹ chủ yếu được sản xuất từ khí tự nhiên và các nguyên liệu thô liên quan, không giống như ở những nơi khác mà nhà sản xuất chủ yếu dựa vào naphtha.
Mặt khác, chi phí đầu vào tăng cao đối với các nhà sản xuất hóa dầu cũng có thể ảnh hưởng đến nhu cầu đối với các mặt hàng không thiết yếu, làm gia tăng áp lực lạm phát trên diện rộng.
Ông Maksim Sonin cũng cho biết thị trường nhựa có thể sẽ hợp nhất theo thời gian, tập trung sản xuất vào các nhà sản xuất lớn hơn, có chi phí thấp hơn.