Đà tăng của thị trường chứng khoán có dấu hiệu chững lại
Trong quý III, chỉ số S&P 500 tăng 2,03%, trong khi chỉ số Dow Jones giảm 1,9% và chỉ số Nasdaq Composite tăng 2,2% – cho thấy sự chậm lại so với đợt tăng giá mạnh hơn trong quý trước đó.
Đà tăng chậm lại trong bối cảnh dòng tiền có xu hướng rời khỏi nhóm cổ phiếu AI, khi lĩnh vực này liên tục trải qua những đợt biến động. Tháng 7 chứng kiến các đợt bán tháo do nhà đầu tư chốt lời sau khi Samsung công bố lợi nhuận kỷ lục, cùng với lo ngại về sự cạnh tranh từ Trung Quốc. Sang tháng 8, cổ phiếu AI tiếp tục biến động do những quan ngại về khả năng huy động vốn và quy mô chi tiêu đầu tư.
Tháng 9, cổ phiếu AI và công nghệ gặp khó khăn trong bối cảnh các nhân vật nổi tiếng trong lĩnh vực AI – bao gồm cả CEO Anthropic Dario Amodei và CEO OpenAI Sam Altman kêu gọi làm chậm tốc độ phát triển công nghệ này do lo ngại về vấn đề an toàn.
Các ông lớn trong lĩnh vực AI cũng có diễn biến trái chiều. Cổ phiếu Nvidia tăng hơn 14%, và Microsoft tăng 37,5% khi cả hai công ty đều báo cáo kết quả tài chính mạnh mẽ và nhu cầu tăng cao, trong khi Oracle và Broadcom đều giảm hơn 6%. Cổ phiếu Meta tăng gần 30%, khi phần mềm trợ lý ảo Muse AI của công ty được tải xuống hàng trăm nghìn lần tại Mỹ chỉ trong vài tuần sau khi ra mắt.
Bên ngoài thị trường Mỹ, diễn biến thị trường khá trái chiều. Các chỉ số chứng khoán của châu Âu ghi nhận mức tăng nhẹ. Tại châu Á, chỉ số Kospi giảm 19,3%, trong khi chỉ số CSI 300 của Trung Quốc giảm 12,5%, và chỉ số S&P/ASX 200 của Úc gần như không thay đổi.
Thị trường các nước mới nổi cũng có diễn biến trái chiều. Chỉ số MSCI Emerging Markets giảm 1% trong quý III. Các chỉ số MSCI liên quan đến Nigeria, Bulgaria, Colombia, Ba Lan, Ukraine và Hy Lạp đều ghi nhận mức tăng hai chữ số.
Tuy nhiên, tâm lý lạc quan vẫn hiện hữu khi sự lạc quan về AI và lợi nhuận doanh nghiệp đã lấn át những khó khăn đối với nhiều nhà đầu tư.
Mark Haefele, Giám đốc đầu tư tại UBS Global Wealth Management cho biết, vẫn giữ quan điểm tích cực về thị trường chứng khoán và đang chuẩn bị cho những đợt tăng trưởng tiếp theo của thị trường.
“Các nhà đầu tư nên xem xét kết hợp phân bổ vốn cổ phiếu cốt lõi đa dạng với việc tập trung vào các đổi mới mang tính đột phá và các cơ hội theo chu kỳ, đồng thời giảm bớt sự phụ thuộc quá mức vào các cổ phiếu riêng lẻ hoặc một nhóm nhỏ các công ty công nghệ…Chúng tôi tiếp tục ưu tiên trí tuệ nhân tạo (AI), năng lượng và tài nguyên, và tuổi thọ cao, và khuyến nghị phân bổ rộng rãi trên các lĩnh vực và khu vực”, ông cho biết.
Thị trường trái phiếu bị bán tháo
Thị trường trái phiếu chính phủ toàn cầu đã trải qua đợt bán tháo trong quý III, khi việc thiếu tiến triển ngoại giao nhằm chấm dứt xung đột làm gia tăng kỳ vọng về lạm phát cao hơn và các đợt tăng lãi suất từ các ngân hàng trung ương lớn.
Áp lực gia tăng trên thị trường trái phiếu khiến lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm và 30 năm lần lượt lên mức cao nhất kể từ năm 2007 và 2002. Chi phí vay của Chính phủ Mỹ hiện thuộc nhóm cao nhất trong G7, với lợi suất trái phiếu 10 năm duy trì trên 5% và kỳ hạn 30 năm trên 5,4%.
Lợi suất trái phiếu do các chính phủ khác như Nhật Bản, Đức, Anh và Pháp phát hành cũng đạt mức cao nhất trong nhiều thập kỷ.
Các chiến lược gia của BlackRock cho biết kỳ vọng của thị trường về việc Fed tiếp tục thắt chặt chính sách tiền tệ có thể đã bị phóng đại.
“Việc bán tháo trái phiếu toàn cầu đã tăng tốc vào tuần trước, đẩy lợi suất trái phiếu kho bạc dài hạn của Mỹ lên mức cao nhất trong hơn 20 năm do kỳ vọng về việc tăng lãi suất hơn nữa…Chúng tôi cho rằng thị trường có thể đang phản ứng quá mức. Một đợt tăng lãi suất giúp củng cố uy tín của Fed, trong bối cảnh tăng trưởng mạnh mẽ hơn, theo quan điểm của chúng tôi là tin tốt cho các tài sản rủi ro”, báo cáo của BlackRock cho biết.
Giá dầu vượt mốc 100 USD/thùng
Tình trạng bế tắc tại Trung Đông đã châm ngòi cho đợt tăng giá dầu trở lại.
Trong quý III, hợp đồng tương lai dầu Brent kỳ hạn gần nhất – giá tham chiếu của thị trường dầu mỏ toàn cầu – tăng vọt 42%, lên 103,53 USD/thùng. Đây là mức tăng theo quý lớn thứ ba của hợp đồng này trong 10 năm qua, chỉ đứng sau quý I năm nay khi xung đột Trung Đông bùng nổ và giai đoạn cao điểm của đại dịch Covid năm 2020.
Trong khi đó, hợp đồng tương lai dầu WTI kỳ hạn gần nhất của Mỹ tăng 30,1%, lên 90,42 USD/thùng.
Các chuyên gia phân tích tại TD Cowen nhận định rằng những yếu tố bất định xoay quanh thị trường dầu thô vẫn còn hiện hữu.
"Chúng tôi vẫn tin rằng các kịch bản có thể xảy ra đối với dầu mỏ đa dạng và khó dự đoán hơn so với các loại hàng hóa khác…Một khi xung đột kết thúc và nhu cầu trở lại bình thường, cán cân cung cầu sẽ phụ thuộc vào việc các quốc gia khai thác ở mức trước xung đột hay tối đa công suất... cộng thêm các mô hình thu mua của Trung Quốc và khả năng xuất khẩu dầu của Iran ra thị trường”, báo cáo cho biết.
Đồng đô la duy trì đà tăng
Đồng đô la đã tăng nhẹ trong quý III, tiếp tục duy trì phần lớn mức tăng đạt được kể từ khi xung đột Trung Đông bắt đầu.
Đến cuối tháng 9, chỉ số đồng đô la – chỉ số đo sức mạnh của đồng tiền này so với một rổ các đồng tiền chủ chốt – đứng quanh 101,451 điểm, tăng 3% kể từ đầu năm.
Trong năm 2025, xu hướng phi đô la hóa trên diện rộng đã diễn ra khi các nhà đầu tư cân nhắc tác động tiềm tàng từ chính sách thuế quan của Tổng thống Donald Trump, khiến chỉ số đồng đô la giảm khoảng 9% trong suốt cả năm.
Matthew Ryan, Giám đốc chiến lược thị trường tại Ebury cho biết lợi suất trái phiếu toàn cầu tăng cao đang tiếp tục thúc đẩy các nhà đầu tư tìm đến những tài sản trú ẩn an toàn như đồng đô la.
"Chúng tôi vẫn cho rằng đà biến động này có lẽ đã đi hơi xa, và sẽ không hề ngạc nhiên nếu xuất hiện đợt điều chỉnh nhẹ trong những ngày tới trong trường hợp giá dầu, lợi suất trái phiếu và tâm lý chấp nhận rủi ro ổn định trở lại”, ông cho biết.