Kinh tế khởi sắc, kỳ vọng đảo chiều
Hiện lợi suất chuẩn của trái phiếu chính phủ Trung Quốc kỳ hạn 10 năm xoay quanh mức 1,8%. Tuy nhiên, nhiều chuyên gia dự báo, mức này có thể sớm vượt biên độ hẹp hiện tại, hướng lên mốc 2% hoặc cao hơn trong năm nay.
Đáng chú ý, chênh lệch lợi suất giữa kỳ hạn 5 năm và 30 năm đã giãn rộng lên mức cao nhất trong khoảng bốn năm. Khoảng cách này phản ánh kỳ vọng lạm phát; khi nới rộng, thị trường thường nghiêng về kịch bản giá cả tăng trong tương lai.
Tâm lý nhà đầu tư tại thị trường nợ lớn nhất trong nhóm mới nổi đã trở nên tích cực hơn nhờ loạt dữ liệu kinh tế khả quan. Tăng trưởng phục hồi vượt kỳ vọng, đà giảm của chỉ số giá sản xuất (PPI) chậm lại, xuất khẩu bứt tốc và doanh số bán lẻ cải thiện. Những tín hiệu này cho thấy, nhu cầu nội địa và bên ngoài đang hồi phục, qua đó làm suy yếu lo ngại về một chu kỳ giảm phát kéo dài.
Ông Lynn Song, kinh tế trưởng phụ trách Trung Quốc Đại lục và Hồng Kông tại ING nhận định, xu hướng giao dịch dựa trên kỳ vọng giảm phát đã đảo chiều. Ông cho rằng, việc một nền kinh tế được dự báo tăng trưởng khoảng 4% trong thập kỷ tới nhưng lợi suất trái phiếu 10 năm vẫn dưới 2% là trạng thái bất thường.
Thậm chí, Công ty Chứng khoán Kaiyuan dự báo, lợi suất chuẩn có thể trở lại vùng 2-3% vào cuối năm khi lạm phát gia tăng.
Cú sốc giá dầu và hiệu ứng domino toàn cầu
Việc một nền kinh tế tăng trưởng khoảng 4% nhưng lợi suất trái phiếu 10 năm vẫn dưới 2% là trạng thái bất thường.
Triển vọng kinh tế sáng hơn của Trung Quốc, cùng cú sốc giá dầu do xung đột tại Iran, đã buộc nhiều định chế tài chính điều chỉnh chiến lược. Goldman Sachs và ANZ bắt đầu thu hẹp dự báo về khả năng Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBOC) cắt giảm lãi suất trong năm nay, đồng thời nâng kỳ vọng lạm phát.
Tác động không chỉ dừng ở Trung Quốc. Tháng 3 vừa qua, lợi suất bình quân trái phiếu nội tệ tại các thị trường mới nổi đã lên mức cao nhất gần hai năm. Các quốc gia phụ thuộc vào nhập khẩu năng lượng chứng kiến làn sóng bán tháo trái phiếu, khiến lợi suất tại Ba Lan, Nam Phi và Thái Lan tăng 50-100 điểm cơ bản.
Một số chuyên gia cảnh báo, có khả năng xuất hiện xu hướng đường cong lợi suất phẳng hơn trên phạm vi toàn cầu, tức chênh lệch giữa lợi suất ngắn hạn và dài hạn thu hẹp - tín hiệu thường gắn với triển vọng tăng trưởng kém tích cực.
Rủi ro vẫn hiện hữu
Dù triển vọng “tái lạm phát” đang rõ nét hơn, thị trường trái phiếu Trung Quốc vẫn đối mặt với rủi ro đảo chiều lợi suất. Kịch bản xung đột tại Iran hạ nhiệt nhanh, kéo giá dầu giảm, hoặc nhu cầu nội địa của Trung Quốc suy yếu trở lại có thể đảo ngược xu hướng hiện tại.
Morgan Stanley giữ quan điểm thận trọng khi cho rằng, đà phục hồi lạm phát khó bền vững, đồng thời dự báo chỉ số giá sản xuất có thể quay lại giảm nhẹ vào năm 2027.
Bên cạnh đó, dòng vốn ngoại vẫn là điểm nghẽn. Dù trái phiếu chính phủ Trung Quốc được xem là tài sản trú ẩn trong bối cảnh địa chính trị bất ổn, nhưng dòng vốn quốc tế đã rút ròng trong nhiều năm qua. Niềm tin của nhà đầu tư nước ngoài vì vậy vẫn mong manh và cần thêm bằng chứng rõ ràng về sự phục hồi kinh tế.
Dẫu vậy, kỳ vọng tích cực vẫn chiếm ưu thế. Các nhà phân tích tại Citigroup và Huatai Securities cho rằng, chỉ số giá sản xuất sẽ sớm quay lại tăng trưởng dương. Thực tế thị trường cũng đang củng cố nhận định này khi nhiều doanh nghiệp, từ hóa chất đến rượu, đã bắt đầu tăng giá bán. Đồng thời, thị trường bất động sản ghi nhận dấu hiệu ổn định tại các thành phố lớn trong tháng 3 sau giai đoạn suy yếu kéo dài.
Theo ông Jeffrey Zhang, chuyên gia chiến lược tại Crédit Agricole CIB, sự gia tăng lạm phát nhiều khả năng sẽ trở thành bước ngoặt cho thị trường trái phiếu Trung Quốc. Xu hướng đường cong lợi suất dốc trở lại có thể tăng tốc, nếu các dữ liệu lạm phát sắp tới xác nhận áp lực giá từ cú sốc dầu đã lấn át lo ngại về cầu tiêu dùng yếu.