Trung tâm Hành chính Bình Dương chuyển đổi công năng thành tòa nhà Khoa học công nghệ, giữ vai trò hạt nhân của Đô thị Khoa học công nghệ phía Bắc TP HCM. Ảnh: Lê Toàn.
Nội dung trên được nêu tại dự thảo Nghị quyết quy định tiêu chí và cơ chế, chính sách phát triển khu đô thị khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo trên địa bàn TP.HCM, đang được Sở Khoa học và Công nghệ Thành phố lấy ý kiến.
Đề xuất ưu đãi và hỗ trợ ở mức cao nhất
Theo dự thảo, nhà đầu tư thực hiện các dự án trong khu đô thị khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo được quyền đăng ký đầu tư theo thủ tục đầu tư đặc biệt theo quy định của pháp luật về đầu tư.
Đồng thời, nhà đầu tư được cơ quan nhà nước có thẩm quyền hỗ trợ thực hiện các thủ tục hành chính về đầu tư, doanh nghiệp, đất đai, xây dựng, môi trường, lao động và thương mại theo cơ chế “một cửa, tại chỗ”; hỗ trợ tuyển dụng lao động và giải quyết các vấn đề liên quan trong quá trình triển khai dự án.
Ngoài những chính sách nêu trên, nhà đầu tư dự kiến còn được áp dụng các chính sách liên quan đến sử dụng đất. Cụ thể, dự án đầu tư xây dựng nhà ở, công trình dịch vụ, tiện ích công cộng cho người lao động làm việc trong Khu đô thị khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo được hưởng ưu đãi theo quy định của pháp luật về xây dựng nhà ở xã hội và quy định khác của pháp luật có liên quan.
Trừ dự án đầu tư xây dựng nhà ở thương mại, Chủ tịch UBND TP.HCM quyết định giao đất, cho thuê đất không đấu giá quyền sử dụng đất, không đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án có sử dụng đất đối với dự án đầu tư trong Khu đô thị khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo.
Bên cạnh chính sách đất đai, dự thảo đề xuất cho phép kết hợp linh hoạt công năng nghiên cứu (Lab), sản xuất thử nghiệm công nghệ cao (FabLab) và văn phòng làm việc trong cùng một công trình cao tầng, không bắt buộc tách riêng phân khu chức năng công nghiệp và dân dụng.
Các giải pháp, công nghệ và mô hình kinh doanh mới thuộc danh mục ngành dịch vụ, công nghệ ưu tiên và công nghệ chiến lược của Thành phố được phép vận hành thử nghiệm thực tế trong khu đô thị sau khi được UBND Thành phố phê duyệt.
Đối với hạ tầng dữ liệu, doanh nghiệp đầu tư hạ tầng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, không gian đô thị và cơ sở vật chất, kỹ thuật dùng chung đạt tiêu chuẩn quốc gia, quốc tế được ưu tiên kết nối miễn phí vào kho dữ liệu mở của Thành phố.
Dự thảo còn đề xuất cho phép các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp và cá nhân hoạt động trong khu đô thị khai thác miễn phí các tập dữ liệu mở để huấn luyện mô hình trí tuệ nhân tạo (AI), phát triển giải pháp dữ liệu lớn (Big Data) và các ứng dụng chuyển đổi số.
Các tổ chức, cá nhân tham gia vào các hoạt động phát triển Khu đô thị khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo được hưởng các chính sách ưu đãi và hỗ trợ ở mức cao nhất theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, pháp luật về công nghiệp công nghệ số, đô thị thông minh, Luật phát triển đô thị và các nghị quyết đặc thù của TP.HCM.
Dành tối thiểu 50% diện tích đất cho khoa học, công nghệ
Khu đô thị khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo được xác định là khu đô thị có hệ sinh thái không gian tích hợp giữa sống, học tập, làm việc và kinh doanh; hội tụ các nguồn lực tri thức để thực hiện hoạt động khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, ươm tạo và phát triển công nghệ, thử nghiệm và thương mại hóa các công nghệ, giải pháp và mô hình kinh doanh mới.
Ngoài việc đáp ứng các tiêu chí của đô thị thông minh, khu đô thị này phải có không gian nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ và đổi mới sáng tạo, được kết nối đồng bộ về hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng số và hạ tầng xã hội với các khu vực phụ cận.
Đồng thời, phải hình thành hệ thống đổi mới sáng tạo với sự tham gia của các tổ chức nghiên cứu, trung tâm đổi mới sáng tạo, cơ sở hỗ trợ khởi nghiệp, doanh nghiệp khoa học công nghệ, doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo và các cơ sở giáo dục đại học.
Về tổ chức không gian, dự thảo quy định khu đô thị khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo phải được tổ chức thành ba nhóm phân khu chức năng chính.
Nhóm thứ nhất phục vụ hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, bao gồm các khu nghiên cứu và phát triển, đào tạo, sản xuất và kinh doanh sản phẩm công nghệ, trung tâm đổi mới sáng tạo, hỗ trợ khởi nghiệp, trung tâm dữ liệu lớn và các trạm viễn thông phát sóng thử nghiệm công nghệ số.
Nhóm thứ hai gồm các phân khu văn phòng, trụ sở quản lý, điều hành, công trình hạ tầng kỹ thuật đầu mối về điện, nước, viễn thông, xử lý môi trường, phòng cháy, chữa cháy và không gian công cộng.
Nhóm thứ ba phục vụ nhu cầu dân sinh, thương mại và dịch vụ, bao gồm các công trình giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao, lưu trú, tài chính, ngân hàng và không gian sinh sống, làm việc.
Đáng chú ý, dự thảo yêu cầu tổng diện tích đất dành cho nhóm phân khu thực hiện hoạt động khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo phải chiếm tối thiểu 50% diện tích đất toàn khu đô thị. Các phân khu có thể được bố trí tập trung hoặc phân tán, phù hợp với điều kiện thực tế.
Bên cạnh đó, mật độ xây dựng thuần tối đa được đề xuất ở mức 60%; tỷ lệ đất dành cho cây xanh, giao thông và các khu kỹ thuật tối thiểu 21%. Diện tích đất ở phục vụ dân cư không vượt quá 15% diện tích đất đã có hạ tầng của khu đô thị. Dự thảo cũng đặt ra yêu cầu ưu tiên phát triển hạ tầng kỹ thuật công nghệ dùng chung, cơ sở nghiên cứu, trung tâm dữ liệu lớn và hạ tầng số trước khi triển khai các phân khu dân dụng, thương mại thông thường.
Trước đó, UBND TP.HCM đã ban hành quyết định phê duyệt Đề án Đô thị Khoa học Công nghệ - Bắc TP.HCM. Đô thị này được định vị là một cực khoa học công nghệ - đổi mới sáng tạo quy mô lớn gắn liền với sản xuất công nghệ cao, đóng vai trò “bộ não khoa học công nghệ” của vùng sản xuất công nghệ cao phía Bắc và Tây Bắc Thành phố.
Đề án tổ chức không gian phát triển theo cấu trúc tích hợp gồm: Vùng lõi trung tâm tại phường Bình Dương, quy mô khoảng 220 ha (mở rộng thêm khoảng 103 ha), tập trung các hoạt động nghiên cứu - phát triển, thử nghiệm công nghệ, đào tạo, đổi mới sáng tạo và chuyển giao công nghệ;
Cùng với đó là Vành đai phát triển công nghệ cao, bao gồm các Khu công nghiệp Khoa học công nghệ quy mô lớn như Bình Dương Riverside, Lai Hưng, Cây Trường, VSIP III, tạo không gian hiện thực hóa các kết quả nghiên cứu thông qua sản xuất thử và sản xuất hàng loạt.
