Tỷ phú bán lẻ Tadashi Yanai với chuỗi cửa hàng Uniqlo chuyên bán đồ may sẵn năm qua đã bỏ túi thêm 1,4 tỷ USD, lần đầu tiên trở thành người giàu nhất Nhật Bản theo đánh giá của Tạp chí Forbes. Tổng tài sản của Yanai hiện tăng lên 6,1 tỷ USD, giúp ông vươn lên ngôi đầu từ vị trí thứ 6 trong danh sách của năm ngoái, ghi tên mình thành người thứ năm từng dẫn đầu danh sách này tại Nhật Bản.
Ngoài khối tài sản tăng thêm của Yanai, gia tài của hầu hết những người giàu nhất đất nước mặt trời mọc đều đội nón ra đi ít nhiều do nền kinh tế rơi vào suy thoái, chỉ số lòng tin kinh doanh rớt xuống mức thấp nhất trong vòng 34 năm và chỉ số chứng khoán Nikkei giảm tới 45% kể từ mức đỉnh hồi tháng 6/2008.
Có tới 28 trong tổng số 40 người bị hao tổn tài sản trong năm qua, trong đó (trừ Yanai) thì không ai trong top 10 thoát khỏi “nỗi buồn mang tên mất tiền”.
Tổng tài sản của Top 40 người giàu nhất Nhật Bản trị giá 69,5 tỷ USD, giảm mạnh so với mức 89,9 tỷ USD hồi tháng 5/2008 khi Forbes công bố bảng xếp hạng năm 2008. Đồng yên tăng giá mạnh lên mức cao kỷ lục trong vòng 13 năm so với đồng USD, song cũng không thể kéo nổi giá trị tài sản của những ông trùm này khi quy đổi ra USD.
Ông chủ của Công ty trò chơi máy tính Nintendo là Hiroshi Yamauchi đã rơi từ vị trí thứ nhất xuống vị trí thứ ba, sau khi mất tới 3,3 tỷ USD. Kazuo Okada, người sáng lập Công ty sản xuất máy đánh bạc Aruze và Yasumitsu Shigeta, Giám đốc Công ty cung cấp dịch vụ viễn thông Hikari Tsushin, cả hai đều mất một nửa tài sản so với lần xếp hạng trước. 13 người khác trong danh sách đã mất ít nhất 25% tổng giá trị tài sản.
Tuy nhiên, vẫn có những người ăn nên làm ra trong năm qua. Ngoài Yanai, phải kể đến Masahiro Miki, Giám đốc Công ty bán lẻ giầy dép ABC Mart; Chizuko và Michio Matsui, Giám đốc Công ty trực tuyến Matsui Securities hiện vẫn đang làm ăn tốt trong một môi trường nhiều thay đổi. Ngoài ra, anh em nhà Kinoshita, ông chủ của một ngân hàng vừa mới trở thành công ty con của Tập đoàn Mitsubishi UFJ Financial cũng là những người có số tài sản tăng lên trong năm qua.
Những “người mới” trong danh sách năm nay có doanh nhân ngành dịch vụ Internet Yoshikazu Tanaka. Hồi tháng 12/2008, Tanaka đã lần đầu niêm yết Công ty về trang mạng xã hội Gree trên TTCK Mothers Market (dành cho các cổ phiếu nhỏ với mức tăng trưởng nhanh). Cổ phiếu Công ty được giao dịch ở mức giá cao hơn 2/3 so với giá tham chiếu, tương đương mức vốn hoá thị trường cao hơn so với đối thủ Mixi của Kenji Kasahara, người đứng cuối cùng trong danh sách Top 40 với tổng tài sản 480 triệu USD.
Cũng có tên trong danh sách “người mới” là anh em nhà Tada, những người đồng sở hữu số cổ phần trong chuỗi cửa hàng dược phẩm giảm giá Sundrug và Hirokazu Sugiura, sáng lập viên Công ty dược Sugi Pharmacy.
Akio Nitori, sáng lập viên Công ty bán lẻ đồ nội thất Nitori quay trở lại danh sách sau 2 năm vắng mặt nhờ doanh số sản phẩm giá rẻ tăng mạnh, thậm chí nhiều sản phẩm còn rẻ hơn so với đồ bán trong chuỗi cửa hàng Ikea của Thuỵ Điển. Một ông trùm bán lẻ khác cũng quay trở lại danh sách năm nay là Muneaki Masuda, sáng lập viên Công ty Tsutaya, một trong những chuỗi trung tâm rạp chiếu phim - âm nhạc và trò chơi hàng đầu Nhật Bản.
Một vài cá nhân khác vẫn “giữ được mình” trong bối cảnh ngành nghề của họ đang gặp khó khăn. Tài sản của ông trùm bất động sản Minoru Mori (anh trai của người đứng 4 trong danh sách Akira Mori) vẫn không thay đổi ở mức 1,1 tỷ USD, một phần nhờ việc thanh khoản kịp thời số cổ phần trong Tập đoàn Roppongi Hills ở Tokyo.
Sáu người trong danh sách của năm 2008 đã rớt khỏi bảng xếp hạng năm nay, cho dù mức tối thiểu (tổng giá trị tài sản để được xếp hạng) của năm nay đã giảm tới 235 triệu USD.
Yoshitaka Fukuda mất tới 1,5 tỷ USD và chỉ còn có 250 triệu USD do cổ phiếu của Công ty tài chính tiêu dùng Aiful của ông đã sụp đổ. Ryuji Arai, ông chủ của Công ty Bic Camera đang phải thay đổi lợi nhuận công bố và đối mặt với một án phạt, mất 2/3 tổng tài sản.