Sáng 4/5, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm cùng các đại biểu Quốc hội đơn vị bầu cử số 1 tiếp xúc cử tri 10 phường của Hà Nội thông tin về kết quả kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI.
Tại cuộc tiếp xúc, ý kiến cử tri đề cập nhiều vấn đề liên quan đến an toàn thực phẩm, giáo dục và chăm sóc sức khỏe nhân dân. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã hồi âm và chia sẻ với cử tri về những vấn đề còn nhiều bức xúc được cử tri nêu.
Không được để cắt khúc trong quản lý an toàn thực phẩm
Về vấn đề an toàn thực phẩm, theo nhận xét của cử tri thì trách nhiệm quản lý đang bị chia sẻ và chồng chéo một số Bộ, dễ dẫn đến tình trạng đùn đẩy trách nhiệm khi có sự cố xảy ra. Cử tri đề xuất cần một mô hình quản lý tập trung hơn (ví dụ như Ủy ban quốc gia), hoặc phải quy định rõ đầu mối bộ chịu trách nhiệm và người đứng đầu địa phương để xảy ra vi phạm
Trao đổi về vấn đề an toàn thực phẩm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nói, cử tri quan tâm rất đúng. Hiện nay rà soát lại thấy nhiều bộ cùng tham gia quản lý nhưng hỏi “ai chịu trách nhiệm việc này, thì cắt khúc”.
Bộ Nông nghiệp và Môi trường chịu trách nhiệm về cây trồng, Bộ Công thương chịu trách nhiệm về thị trường mua bán, Bộ Y tế chịu trách nhiệm từ mâm cơm đến sức khỏe con người. Hay TP.HCM thành lập Sở An toàn thực phẩm nhưng không có bộ nào quản lý sở này. Dưới sở lại không có cơ sở nào triển khai các công việc về an toàn thực phẩm.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh “đã thống nhất giao Bộ Y tế chịu trách nhiệm cuối cùng về sức khỏe Nhân dân”, và các bộ, ngành khác như Nông nghiệp và Môi trường, Công thương, Công an, Hải quan phải phối hợp chặt chẽ, không được để cắt khúc.
Chia sẻ với cử tri, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng đặc biệt nhấn mạnh phải chú trọng an toàn vệ sinh thực phẩm tại cổng trường học, khi thực tế đồ ăn ở cổng trường học được học sinh rất thích nhưng thực phẩm không bảo đảm, kém chất lượng, cận “hết hạn sử dụng”.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, nhà trường và chính quyền phường, xã phải có trách nhiệm quản lý, không để hàng quán bán thực phẩm kém chất lượng, gây ảnh hưởng đến sức khỏe các cháu.
“An toàn thực phẩm là vấn đề liên quan trực tiếp đến sức khỏe, tính mạng, niềm tin, an toàn của người dân trong từng bữa ăn hàng ngày. Vì vậy, đây không chỉ là câu chuyện quản lý thị trường, mà là vấn đề dân sinh rất hệ trọng”, theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước.
Ông cũng nhấn mạnh, những hành vi sử dụng chất cấm trong chăn nuôi, thực phẩm giả, thực phẩm kém chất lượng…, nếu không được xử lý nghiêm sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe Nhân dân, nhất là trẻ em, người già.
“Tôi nghe những câu chuyện rất đau lòng. Mẹ già ốm mua được hộp sữa để tăng cường sức khỏe thì lại dính sữa giả”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói và cho rằng, ý kiến cử tri về tăng chế tài, làm rõ trách nhiệm quản lý, khắc phục tình trạng chồng chéo giữa các cơ quan là rất xác đáng.
Lãnh đạo Đảng, Nhà nước nêu rõ, quản lý an toàn thực phẩm phải rõ đầu mối, rõ trách nhiệm, rõ thẩm quyền. Xử lý nghiêm vi phạm cố ý sản xuất, kinh doanh thực phẩm độc hại, thực phẩm giả, kém chất lượng. Đủ yếu tố cấu thành tội phạm thì xử lý hình sự nghiêm minh theo quy định của pháp luật. Sắp tới sẽ sửa đổi Bộ luật Hình sự theo hướng này, không chấp nhận tình trạng này vì không những ảnh hưởng sức khỏe người dân mà ảnh hưởng cả thị trường, nhiều khi chỉ vì một lô hàng hóa kém chất lượng, không chấp hành quy định mà ảnh hưởng cả một ngành sản xuất. Phải tạo được môi trường lành mạnh vì để giành được uy tín trên thị trường rất khó khăn.
Thực phẩm bán trên nền tảng số cần cách quản lý gắn với thực tiễn, không thể để không gian mạng trở thành nơi tiếp thị hàng giả, hàng kém chất lượng, thực phẩm không rõ nguồn gốc. Các sàn thương mại điện tử, nền tảng số phải có trách nhiệm kiểm soát người bán, nguồn gốc sản phẩm và phối hợp với cơ quan chức năng khi có vi phạm, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.
| |
Toàn cảnh cuộc tiếp xúc - Ảnh: NY |
Giảm áp lực thi cử cho học sinh và gia đình
Trong lĩnh vực giáo dục, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho biết Hà Nội báo cáo còn thiếu khoảng 1.000 trường học. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước tính toán dân số Hà Nội là hơn 9 triệu người, vừa qua số cử tri đi bầu cử khoảng hơn 6 triệu người, tức là còn khoảng hơn 3 triệu người dưới 18 tuổi - là học sinh, chưa tham gia bầu cử.
“Tỷ lệ 1/3 dân số là các cháu học sinh thì xã hội phải quan tâm, chăm lo là đúng, vì đó là thế hệ tương lai của đất nước”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh. Theo lãnh đạo Đảng, Nhà nước, phải quan tâm làm sao đủ trường lớp, đủ thầy cô giáo cho học sinh đến học.
Vì thế, phải tính toán lại biên chế cho ngành giáo dục. Thực tế vừa qua cho thấy nhân viên nhà ăn cũng được tính vào biên chế ngành giáo dục, song Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng phải có cách tính khác.
“Tổ chức bữa ăn nên giao cho doanh nghiệp, các công ty suất ăn để đảm bảo dịch vụ. Thầy cô giáo không thể lo bữa ăn cho học sinh mà cần tập trung vào giáo dục. Nếu thầy cô mà lại phải đi lo ký hợp đồng chỗ này, chỗ kia thì mất rất nhiều thời gian”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói.
Cũng chính vì thực tế không đủ trường, không đủ thầy, nên theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, sinh ra thi tuyển để bằng những biện pháp hành chính loại các cháu ra, không cho vào học, trong khi chủ trương của Nhà nước là phổ cập giáo dục từ mầm non đến hết lớp 12, miễn giảm học phí.
“Học thì phải thi, nhưng thi không phải giải pháp để loại các cháu ra không cho đến trường, mà thi là để đánh giá chất lượng dạy và học”, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước dẫn chứng ngay thời điểm hiện tại đang chuẩn bị kỳ thi vào lớp 10 nhưng “căng thẳng hơn cả thi đại học”.
“Tại sao lại tạo ra tâm lý bất an như vậy, không những nặng nề cho học sinh, phụ huynh mà khó khăn cho cả thầy, cô giáo?”, ông đặt câu hỏi và yêu cầu có giải pháp để không tạo áp lực cho học sinh và gia đình, tránh mỗi mùa thi lại áp lực ghê gớm, thậm chí có cả tiêu cực.
Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, đủ trường, đủ lớp sẽ giải quyết được rất nhiều bất cập này.
Việc đó, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nói, chính quyền hoàn toàn có thể chủ động dựa trên dữ liệu dân cư, nắm bắt số lượng trẻ đến tuổi vào lớp 1 hay lượng học sinh lớp 9 sắp vào lớp 10 hàng năm để chuẩn bị trường lớp.
Cùng với việc tính toán, đầu tư xây dựng trường lớp với quy mô hợp lý, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng không thể cố định số biên chế giao khoán giáo viên vì học sinh giảm thì số giáo viên phải giảm, và ngược lại.
Hà Nội thực tế hiện nay có khoảng 60% trường công lập và 40% trường tư thục. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, cần khuyến khích phát triển các trường tư thục, làm sao tất cả học sinh được đi học, không để các cháu không được đến trường, bởi nếu không vào lớp 10, ở độ tuổi 13-14 thất nghiệp ở nhà sẽ dẫn đến nhiều vấn đề xã hội.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cũng đề nghị Hà Nội ưu tiên chuyển đổi cơ sở vật chất, nhà đất dôi dư thành trường học, trạm y tế.