Nhu cầu đang tăng tốc đúng lúc nguồn cung khai thác đối mặt với những giới hạn về cấu trúc, làm tăng nguy cơ đồng trở thành điểm nghẽn đối với tăng trưởng kinh tế và mở rộng công nghệ.
Giá đồng đã tăng vọt lên mức cao kỷ lục trên 13.000 USD/tấn tại London, do hàng loạt sự cố ngừng hoạt động của các mỏ và động thái trữ kim loại này tại Mỹ trước khả năng chính quyền Tổng thống Donald Trump áp thuế. Trong khi dòng chảy đồng vào các kho dự trữ tại Mỹ đã khiến giá vượt xa mức phản ánh nhu cầu tiêu thụ thực tế, những lĩnh vực nhu cầu mới lại báo hiệu thị trường sẽ còn thắt chặt hơn trong dài hạn.
| |
Diễn biến giá đồng trên sàn giao dịch LME |
“Trí tuệ nhân tạo và các trung tâm dữ liệu thực sự thậm chí còn chưa được chú ý trong ba năm trước… Báo cáo này cho thấy rằng thế giới đang hướng tới tình trạng thiếu hụt nguồn cung ngay cả trước khi bạn xem xét các động lực tăng trưởng mới này”, Aurian De La Noue, người đứng đầu bộ phận tư vấn chuyển đổi năng lượng và kim loại tại S&P Global cho biết.
S&P Global dự báo nhu cầu đồng toàn cầu sẽ tăng 50% so với mức hiện tại, đạt 42 triệu tấn vào năm 2040. Trong khi các nguồn truyền thống như xây dựng, thiết bị gia dụng, vận tải và sản xuất điện vẫn chiếm phần lớn nhu cầu đồng, thì phần tăng trưởng lớn nhất đến từ các ứng dụng chuyển đổi năng lượng, bao gồm xe điện, năng lượng tái tạo, pin và mở rộng lưới điện.
Ngoài ra, các nguồn cầu mới hơn cũng đang tăng lên. Lượng tiêu thụ đồng liên quan đến trung tâm dữ liệu và cơ sở hạ tầng trí tuệ nhân tạo dự kiến sẽ tăng mạnh khi công suất trung tâm dữ liệu toàn cầu tăng gần gấp bốn lần vào năm 2040.
Trong đó, báo cáo dự đoán nhu cầu từ trí tuệ nhân tạo, trung tâm dữ liệu và chi tiêu quốc phòng toàn cầu có thể tăng gấp ba lần vào năm 2040, bổ sung thêm 4 triệu tấn tiêu thụ.
S&P Global cũng xác định nguồn cầu tiềm năng khác là robot hình người. Mặc dù công nghệ này vẫn đang ở giai đoạn đầu, nhưng theo báo cáo, 1 tỷ robot hình người hoạt động vào năm 2040 sẽ cần khoảng 1,6 triệu tấn đồng mỗi năm, tương đương khoảng 6% lượng tiêu thụ hiện tại.
Tuy nhiên, sản lượng đồng toàn cầu dự kiến sẽ đạt đỉnh khoảng 33 triệu tấn vào năm 2030 do chất lượng quặng tại các mỏ hiện có suy giảm và các dự án mới gặp khó khăn trong việc xin phép, huy động vốn và xây dựng.
Điều đó sẽ tạo ra khoảng thiếu hụt 10 triệu tấn, ngay cả sau khi tính đến sự gia tăng mạnh mẽ của đồng tái chế, dự kiến sẽ tăng hơn gấp đôi lên 10 triệu tấn trong giai đoạn này.
Sự thiếu hụt nguồn cung như vậy phần lớn chỉ là giả định, với mức tiêu thụ bị giới hạn bởi nguồn cung hiện có. Khi giá tăng, đồng có thể được loại bỏ khỏi một số sản phẩm và các dự án mở rộng nguồn cung có thể trở nên sinh lời hơn.
Thách thức về nguồn cung càng trở nên trầm trọng hơn do thời gian phát triển mỏ kéo dài, chi phí tăng cao và chuỗi cung ứng tập trung cao độ, khiến thị trường ngày càng dễ bị gián đoạn khi nhu cầu tăng nhanh.
Giá đồng cao ngất ngưởng là một lợi ích lớn cho ngành công nghiệp. Tuy nhiên, theo Daniel Yergin - Phó chủ tịch S&P Global, không có gì đảm bảo rằng giá đồng sẽ luôn duy trì ở những mức cao đó.