Cân bằng lòng tham và nỗi sợ hãi là việc nói dễ hơn làm khi ở trong thị trường.
Lên đỉnh - về bờ và lợi nhuận
Chia sẻ cùng người viết, anh Hoàng Minh Tuấn, một nhà đầu tư cho hay, với không ít người, 2025 là một năm thành công rực rỡ, còn với anh, việc khép lại năm có thể “ngủ ngon” cũng là một món quà.
Anh Tuấn kể, anh từng nắm giữ các mã HPG, VHM, VIC suốt một thời gian dài. Mua vào khi thị trường đang đỉnh cao từ khoảng 4 năm trước, trải qua giai đoạn dài sụt giảm, thậm chí có lúc mất hơn một nửa, năm 2025, khi thấy “về bờ” và có chút lãi, anh đã nhanh chóng tất toán toàn bộ danh mục.
“Nói thật, nếu mình lì, chịu khó gồng lãi nhiệt tình như mấy năm gồng lỗ, thì có thể đã khép lại năm 2025 với thành công rực rỡ. Nhưng thôi, có lẽ đó là cái số”, anh Tuấn nói, giọng vẫn phảng phất chút tiếc nuối.
Quả thật, khó mà không tiếc khi trong năm 2025, VHM tăng 210%, còn VIC tăng tới 736,5%. Ngay cả so với mức giá đỉnh của mấy năm trước anh mua, thì nếu gồng lãi tới cuối năm, anh cũng từng có lãi bằng lần. Dẫu vậy, trên tất cả, với anh Tuấn, có lẽ đó chính là sự “giải thoát” cho tâm hồn. Nhẹ lòng là điều có thể cảm nhận được sau những gì nhà đầu tư này chia sẻ.
Xét trên bình diện chung, thị trường chứng khoán đã có một năm 2025 rực rỡ cả về thanh khoản và điểm số. VN-Index liên tiếp thiết lập các đỉnh cao lịch sử mới, ngay cả với ngưỡng cản tâm lý mạnh 1.800 điểm cũng đã được chinh phục thành công khi khép lại năm 2025, nhờ sự thăng hoa của các mã trụ, nhất là nhóm cổ phiếu họ nhà Vingroup.
Trong khi thanh khoản trung bình cũng tăng hơn 40% so với năm 2024, có những thời điểm trong tháng 7 và tháng 8 lên tới hơn 50.000 tỷ đồng/phiên, cao nhất ASEAN. Tuy nhiên, đây cũng là năm mà các nhà đầu tư nhiều phen hú vía trước những cú rơi mạnh của thị trường.
Phiên giao dịch ngày 3/4/2025 là một ký ức khó quên và cũng muốn quên với nhiều nhà đầu tư. Tác động từ việc Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo về các mức thuế đối ứng lên các đối tác thương mại của Mỹ, trong đó Việt Nam chịu mức thuế cao 46%, đã khiến thị trường chứng khoán Việt Nam chao đảo với 517 cổ phiếu giảm, trong đó 263 mã kịch sàn, khiến VN-Index mất 88 điểm.
Thêm 3 phiên giảm mạnh sau đó đã lấy đi tổng cộng tới 223,5 điểm trong bốn phiên đầu tháng 4, đưa VN-Index xuống dưới 1.100 điểm.
Sau những phiên hoảng loạn đó, thị trường đã lấy lại đà tăng, liên tiếp thiết lập các đỉnh cao mới với sự thăng hoa cả điểm số và dòng tiền.
Lúc thị trường hưng phấn, đâu đâu người ta cũng bàn tán về chứng khoán, về “kỷ lục” kiếm tiền của nhà đầu tư, chuyện lãi tiền tỷ trong tuần không còn lạ lẫm. Nhưng khi thị trường bước vào giai đoạn điều chỉnh kéo dài trong tháng 9 và tháng 10, không nhiều người có đủ tinh tế để nhận ra nét đượm buồn trong mắt người trong cuộc.
Chị Thùy Anh, một nhà đầu tư, kể với người viết rằng, khi thị trường bùng nổ ai cũng vui. Thế nhưng, nhịp điều chỉnh mạnh, kéo dài trong 2 tháng với thanh khoản sụt giảm mạnh khiến số lãi “trở về MO”, thậm chí tài khoản còn rơi vào cảnh âm, làm động lực đầu tư gần như cạn kiệt.
Như “chim sợ cành cong”, nhà đầu tư này chọn cách đứng ngoài thị trường quan sát trong giai đoạn cuối năm 2025 và đầu năm 2026.
“Dù thông tin vĩ mô tích cực - tăng trưởng GDP năm 2025 hơn 8% và mục tiêu các năm tới ở mức 2 chữ số, dòng tiền sẽ tiếp tục được bơm mạnh và hiệu ứng nâng hạng đều là tin tốt - nhưng cuối năm 2025, thị trường đã có nhiều nhịp điều chỉnh đan xen nên tôi không đủ tự tin để xuống tiền, mà giữ trạng thái thận trọng. Tôi tin vào triển vọng cho năm 2026, nhưng lúc này muốn chờ thị trường ổn định hơn, nhìn rõ câu chuyện của các cổ phiếu tiềm năng mới tham gia lại. Thà chậm một chút mà chắc còn hơn”, chị Thùy Anh chia sẻ.
Chuyện “tỉa cỏ - trồng hoa”
Nhìn lại một năm nhiều biến động, chị Hồng Vân, một nhà đầu tư, chia sẻ: “Nửa đầu năm có giai đoạn danh mục mình rất triển vọng, nhưng do không giữ được kỷ luật, để lòng tham chi phối nên mua - bán liên tục, mua đuổi - chốt lời sớm.
Thêm vào đó, tâm lý đầu tư cũng bị dao động bởi các tin đồn, nên kết quả cuối cùng không như kỳ vọng. Nửa sau của năm, mình cô đọng danh mục hơn, tích cực “tỉa cỏ, trồng hoa”, giữ kỷ luật trong giao dịch và không sa đà vào việc đoán đỉnh hay đáy, nên kết quả cải thiện đáng kể. Khép lại năm 2025, tài khoản dương 40%, với mình vậy là thành công”.
Theo chị, với kinh nghiệm trong năm 2025, sang năm 2026, kỷ luật đầu tư vẫn là ưu tiên hàng đầu, cùng với đó là tránh dàn trải, tập trung nghiên cứu và lựa chọn cổ phiếu kỹ lưỡng hơn, đồng thời giảm bớt các hoạt động trading ngắn hạn mang nặng cảm xúc.
Đánh giá chung về thị trường năm 2025, giám đốc phân tích một công ty chứng khoán cho rằng, năm qua, cảm xúc nhà đầu tư khá đa dạng, thành viên thị trường trải qua nhiều cung bậc cảm xúc, bùng nổ có, hụt hẫng có, hoang mang cũng không ít.
“Với nhịp biến động thất thường của VN-Index, các nhà đầu tư đã có một năm ngập tràn cảm xúc, vui vẻ, phấn khích khi thị trường liên tục tăng điểm và lập đỉnh, rồi lo lắng, hoang mang sau các pha rung lắc mạnh. Gần cuối năm, tâm lý thận trọng thể hiện khá rõ. Năm qua cũng chứng kiến sự dịch chuyển kỳ vọng của nhiều người từ mua đuổi sang chọn lọc ngành và phòng thủ nhiều hơn”, vị này cho hay.
Theo ông, chiến lược chọn lọc ngành và phòng thủ nhiều khả năng vẫn chủ đạo trong năm 2026. Việc tuân thủ kỷ luật sẽ giúp nhà đầu tư “đãi được vàng” trong biển cát, hạn chế tác động tâm lý trước những pha rung nhiễu, nhất là khi môi trường vĩ mô toàn cầu còn nhiều bất định.
Còn theo TS. Hồ Sỹ Hòa, Giám đốc Nghiên cứu & Tư vấn đầu tư Công ty Chứng khoán DNSE, năm 2025 có thể được xem là một năm phục hồi với sự trở lại khá rõ nét của dòng tiền. Giá trị giao dịch bình quân toàn thị trường đạt khoảng 27.000 tỷ đồng/phiên, tăng hơn 40% so với năm 2024, thậm chí có những thời điểm thanh khoản bùng nổ lên tới 70.000 - 80.000 tỷ đồng.
Năm 2025 có thể chia làm ba pha. Pha đầu, VN-Index tăng nhẹ trước giai đoạn thuế quan của Mỹ được công bố; pha hai là giai đoạn tăng mạnh sau cú sốc thuế quan đầu tháng 4 đến tháng 9; pha ba chứng kiến sự phân hóa mạnh giữa các nhóm ngành và cổ phiếu. Cùng với sự gia tăng giá trị giao dịch, điều này cho thấy sự quan tâm của nhà đầu tư đã trở lại, nhưng trong một trạng thái đầy thận trọng.
Thị trường phục hồi không đồng đều, dòng tiền tập trung mạnh vào một số nhóm ngành và cổ phiếu nhất định, trong khi nhiều nhóm khác vẫn vận động chậm. Đây không phải là một chu kỳ tăng trưởng dễ dàng, mà là giai đoạn thị trường vừa đi lên vừa sàng lọc mạnh mẽ.
Ông Hòa cho rằng, năm 2026 mang tính bản lề nhiều hơn, xu hướng bứt phá chưa rõ ràng. Ở kịch bản cơ sở, nếu dòng vốn ngoại tích cực, VN-Index có thể vận động trong vùng 1.816 - 2.040 điểm, dựa trên tăng trưởng lợi nhuận toàn thị trường khoảng 17 - 18%.
Tuy nhiên, điều quan trọng không nằm ở con số điểm, mà ở bối cảnh vận động của thị trường, phụ thuộc nhiều vào dòng vốn ngoại cũng như tình hình kinh tế vĩ mô, thể chế trong năm 2026.
“Năm 2026 là một năm đầu tư nhiều thách thức. Nhà đầu tư cần lựa chọn cách tiếp cận dựa trên phân tích bối cảnh vĩ mô, thể chế, thời điểm giải ngân vốn ngoại, lựa chọn doanh nghiệp phù hợp với từng kịch bản vĩ mô. Sự phân hóa sẽ là đặc điểm nổi bật, và thành công sẽ đến nhiều hơn với những nhà đầu tư hiểu rõ mình đang đứng ở đâu trong chu kỳ, thay vì chỉ nhìn vào biến động ngắn hạn của chỉ số”, ông Hoà nhấn mạnh.
