Thị trường IPO tại Mỹ đã trỗi dậy mạnh mẽ trong năm nay, với tổng giá trị các thương vụ đạt mức cao nhất trong thập kỷ qua. Động lực chính đến từ các thương vụ niêm yết quy mô lớn, trước đó là SpaceX và sắp diễn ra là Anthropic trong tuần này.
Trong khi làn sóng IPO mang lại nguồn thu lớn cho các ngân hàng đầu tư tư vấn những thương vụ này, nhiều nhà đầu tư lại không đạt được kết quả tích cực tương tự, khi lo ngại về tính bền vững của cơn sốt AI ngày càng gia tăng.
Phân tích của tờ Financial Times về 10 thương vụ IPO lớn nhất tại Mỹ trong năm nay cho thấy giá cổ phiếu của các công ty này đã giảm trung bình 20,5% so với giá chào bán trong đợt IPO. Ngược lại, trong bốn năm trước đó, giá cổ phiếu của 10 thương vụ IPO lớn nhất tại Phố Wall đều kết thúc năm ở mức cao hơn giá chào bán. Ngay cả trong năm 2022, khi chỉ số S&P 500 sụt giảm 19,4%, các nhà đầu tư mua IPO vẫn có thể đạt được lợi nhuận.
Sanjay Rijhsinghani, Giám đốc đầu tư tại LGT Wealth Management nhận định rằng, khối lượng cổ phiếu khổng lồ đổ vào thị trường trong năm nay cùng với hàng loạt đợt phát hành nợ mới từ các tập đoàn công nghệ khổng lồ đã gây áp lực lên hiệu suất chung. Và với các thương vụ IPO liên quan đến AI, sự hưng phấn quá mức của nhà đầu tư có thể đã đẩy giá chào bán lên quá cao, khiến cổ phiếu khó đạt kết quả tốt vào thời điểm hậu niêm yết.
“Không có thương vụ IPO nào trong số này được đưa ra với mức giá hời… Việc định giá các đợt IPO không hề dễ dàng, nhà đầu tư đang trả tiền cho một mức giá trong tương lai mà chưa chắc đã thành hiện thực, điều này khiến các nhà đầu tư phải cân nhắc kỹ lưỡng”, ông cho biết.
John Ettinger, nhà quản lý danh mục đầu tư cấp cao tại Federated Hermes cho biết: “Trong năm nay, số lượng các thương vụ lớn chứng kiến sự sụt giảm mạnh của giá cổ phiếu là nhiều hơn bất kỳ thời điểm nào khác mà tôi từng chứng kiến trong suốt sự nghiệp của mình”.
Trong khi đó, nhu cầu của các nhà đầu tư vẫn lớn đối với những tên tuổi đình đám vẫn rất mạnh mẽ. Anthropic đã bắt đầu chuỗi roadshow vào tuần trước, sau khi nộp hồ sơ lên các cơ quan quản lý, trong đó nêu rõ kế hoạch chào bán 825 triệu cổ phiếu với mức giá từ 70 - 78 USD/cổ phiếu, với mức định giá công ty lên tới 1.400 tỷ USD.
Tuy nhiên, sự hào hứng thường giảm dần sau khi cổ phiếu chính thức lên sàn. Giá cổ phiếu SpaceX - thương vụ IPO lớn nhất từ đầu năm đến nay - đã tăng vọt ngay khi niêm yết, nhưng nhanh chóng sụt giảm chỉ vài ngày sau đó. Trong phần lớn tháng qua, cổ phiếu này chủ yếu giao dịch quanh mức giá chào bán là 135 USD.
“Trong thị trường IPO hiện nay, nhà đầu tư cần phải thật sáng suốt… và tự đánh giá xem liệu đây có phải là cổ phiếu mà mình có thể mua được với giá rẻ hơn sau vài tháng nữa hay không”, ông John Ettinger cho biết.
Việc Anthropic lên sàn diễn ra vào thời điểm thị trường dành cho lĩnh vực AI đang đầy biến động. Các cổ phiếu ngành chip đã bị bán tháo mạnh trong tháng 10, khi mùa báo cáo kết quả kinh doanh quý III làm dấy lên lo ngại trong giới đầu tư rằng lượng vốn khổng lồ đổ vào cơ sở hạ tầng AI có thể không mang lại lợi nhuận tương xứng.
Làn sóng bán tháo càng trở nên trầm trọng hơn sau cuộc bầu cử giữa kỳ tại Mỹ vào đầu tháng 11. Những lo ngại xuất hiện khi chiến thắng áp đảo của đảng Dân chủ làm dấy lên khả năng xảy ra các động thái chính sách nhằm kìm hãm sự phát triển hạ tầng AI. Nhưng sau đó, chỉ số Nasdaq 100 đã phục hồi trở lại, và thị trường chứng khoán Mỹ vẫn duy trì trạng thái biến động mạnh.
Mặc dù hiệu suất của các cổ phiếu IPO vẫn là mối lo ngại đối với một số nhà đầu tư, nhưng dường như không nhiều người muốn bỏ lỡ cơ hội tham gia thương vụ niêm yết của Anthropic.
“Anthropic là cổ phiếu AI thuần túy đầu tiên… Trên thị trường hiện chưa có doanh nghiệp nào tương tự”, ông Rijhsinghani nhận định.
Trong khi đó, ông Ettinger cho rằng: “Những doanh nghiệp tốt, có khả năng triển khai hoạt động hiệu quả, duy trì tăng trưởng và được định giá ở mức hợp lý vẫn có thể huy động vốn thành công trong bất kỳ điều kiện thị trường nào”.