Khi nghề barista bước sang một giai đoạn mới
Tại nhiều đô thị lớn, quán cà phê từ lâu không còn đơn thuần là nơi phục vụ đồ uống. Đó là không gian trải nghiệm, là điểm hẹn văn hóa, là nơi gu thưởng thức của người tiêu dùng được bộc lộ ngày càng rõ nét. Sự thay đổi ấy đang kéo theo một chuyển động sâu hơn phía sau quầy bar, nhu cầu nâng cấp thiết bị, chuẩn hóa kỹ năng, chuyên nghiệp hóa vận hành và mở rộng tư duy kinh doanh theo chuẩn quốc tế.
Phản ánh rõ xu hướng đó, Triển lãm Cafe Show & Tea Show Vietnam 2026 diễn ra từ ngày 16 - 18/4 tại Trung tâm Hội chợ và Triển lãm Sài Gòn (SECC, TP.HCM) được xem như điểm hẹn của toàn ngành. Sự kiện quy tụ hàng trăm thương hiệu trong lĩnh vực cà phê, trà, bánh và giải pháp F&B, kết nối toàn bộ chuỗi giá trị từ vùng nguyên liệu, nhà rang xay, nhà cung ứng thiết bị, đơn vị phân phối đến các chủ chuỗi cửa hàng và cộng đồng chuyên môn.
Nhiều năm trước, barista thường được nhìn nhận như một công việc mang tính thời vụ. Nhưng thị trường hiện nay đang định nghĩa lại vai trò ấy, người đứng sau quầy pha chế phải hiểu nguyên liệu, kiểm soát kỹ thuật chiết xuất, cảm quan hương vị, giao tiếp với khách hàng và liên tục cập nhật xu hướng mới.
 |
Barista trình diễn kỹ thuật pha chế. |
Cafe Show & Tea Show Vietnam 2026 lựa chọn đặt nghề barista vào vị trí trung tâm của câu chuyện phát triển. Từ các cuộc thi chuyên môn đến khu vực trình diễn công nghệ, mọi hoạt động đều hướng tới một thông điệp barista là nghề nghiệp chuyên sâu, có chuẩn mực riêng và có thể trở thành cánh cửa để người trẻ Việt bước ra sân chơi quốc tế.
Theo ông Huỳnh Phước Minh, Giám đốc Kinh doanh và Kỹ thuật Công ty Kiến Nam Barista, thị trường máy pha cà phê tại Việt Nam trong khoảng 6 - 7 năm trở lại đây ghi nhận tốc độ tăng trưởng rõ rệt, song hành với sự phát triển của ngành cà phê và nhu cầu đầu tư ngày càng cao từ người kinh doanh.
Ông Minh cho rằng người tiêu dùng hiện không còn dừng ở ly cà phê uống cho tỉnh táo. Họ bắt đầu quan tâm nhiều hơn đến chất lượng chiết xuất, cấu trúc hương vị và trải nghiệm thưởng thức. Khi gu tiêu dùng thay đổi, quán cà phê cũng buộc phải thay đổi theo, từ sản phẩm đến công nghệ phục vụ.
Thiết bị, nguyên liệu và công nghệ cùng hội tụ
Một trong những sức hút lớn của triển lãm năm nay nằm ở quy mô trưng bày thiết bị quốc tế. Nhiều thương hiệu nổi tiếng như La Marzocco, Victoria Arduino, Nuova Simonelli, Sanremo, Giesen, Bravilor Bonamat, Thermoplan, Franke… được giới thiệu thông qua các nhà phân phối tại Việt Nam như Kiến Nam Barista, NewTec, Charles Wembley, Bon Café, Procaffe, BTI Group hay Cubes.
Sự hiện diện đồng thời của các hãng máy lớn cùng vùng nguyên liệu cà phê, trà đặc sản và doanh nghiệp cung ứng giải pháp pha chế cho thấy thị trường F&B Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển đồng bộ hơn. Thiết bị không còn tách rời nguyên liệu, còn tay nghề không thể đứng ngoài mô hình kinh doanh.
 |
Sự kiện còn mở rộng không gian sáng tạo F&B thông qua các nội dung thi đấu về ẩm thực và bánh nghệ thuật. |
Kiến Nam Barista mang đến triển lãm nhiều dòng máy và công nghệ mới đến từ Ý, Mỹ, Hà Lan cùng khoảng 16 thương hiệu đang phân phối tại Việt Nam. Theo ông Minh, xu hướng nổi bật của ngành hiện nay là các dòng máy có khả năng kiểm soát chính xác nhiệt độ, áp suất, định lượng và độ ổn định của từng shot espresso.
Ngoài thị trường, phân khúc được ưa chuộng hiện tập trung trong khoảng 30 - 60 triệu đồng, phù hợp với các quán cà phê vừa và nhỏ hoặc người dùng cá nhân muốn đầu tư nghiêm túc.
Nổi bật trong mùa triển lãm năm nay là Vietnam National Barista Championship 2026 (VNBC), cuộc thi quốc gia được giới thiệu là sân chơi duy nhất tại Việt Nam được World Coffee Events (WCE) chứng nhận. Nhà vô địch sẽ đại diện Việt Nam tham dự World Barista Championship 2027 tại Tokyo, Nhật Bản.
Để bước lên sân khấu đó, thí sinh không chỉ cần kỹ năng pha chế, họ phải kiểm soát espresso ở độ chính xác cao, xây dựng cấu trúc hương vị, làm chủ áp lực thi đấu và thể hiện phong thái nghề nghiệp chuyên nghiệp.
Ban tổ chức cũng lựa chọn hệ thiết bị thi đấu theo chuẩn quốc tế, gồm máy La Marzocco Linea PB AV Smart Steam, máy xay JAY Grinder và hệ thống máy làm đá Scotsman. Nền tảng kỹ thuật ổn định giúp cuộc thi tập trung vào năng lực thật của thí sinh, đồng thời khẳng định cách tiếp cận nghiêm túc trong việc đào tạo và đánh giá nghề barista tại Việt Nam.
Song song với đó, Vietnam National Cup Tasters Championship 2026 lần đầu tiên được tổ chức tại Việt Nam. Cuộc thi tập trung vào khả năng cảm quan và phân biệt hương vị với độ chính xác cao. Nếu barista là nghệ thuật biểu diễn phía trước quầy bar, thì cup taster đại diện cho chiều sâu tri thức phía sau mỗi ly cà phê. Sự xuất hiện của nội dung thi này cho thấy ngành cà phê chuyên nghiệp đang mở rộng từ kỹ thuật thao tác sang năng lực đánh giá chất lượng toàn diện.
Cafe Show & Tea Show Vietnam 2026 cũng mở rộng biên độ sang trà, bánh và ẩm thực sáng tạo. Các cuộc thi về latte art với matcha, kỹ thuật bánh thủ công, croissant, sourdough, nghệ thuật rau câu 3D, bánh trung thu nghệ thuật hay trưng bày bánh truyền thống Việt Nam mang lại góc nhìn đa dạng hơn về ngành F&B hiện đại.
Bên cạnh đó là các lớp Master Class và Sweet Class, nơi người tham dự có thể trực tiếp quan sát chuyên gia trình diễn kỹ thuật mới, cập nhật xu hướng đồ uống và tiếp cận những ý tưởng kinh doanh mới cho cửa hàng của mình.
Sự giao thoa giữa cà phê, trà, bánh và trải nghiệm tiêu dùng phản ánh một thực tế rằng ngành F&B ngày nay không vận hành theo những mảnh ghép riêng lẻ. Thành công thuộc về những mô hình biết kết hợp sản phẩm tốt, công nghệ phù hợp, tay nghề vững và khả năng kể câu chuyện thương hiệu hấp dẫn.
Việt Nam là quốc gia cà phê lớn, sở hữu nguồn nguyên liệu giàu tiềm năng và thị trường nội địa năng động. Nhưng để đi xa hơn trong chuỗi giá trị toàn cầu, ngành cà phê cần nhiều hơn sản lượng xuất khẩu. Cần đội ngũ làm nghề chuyên nghiệp, tiêu chuẩn vận hành cao, hệ sinh thái thiết bị, đào tạo, phân phối mạnh và những gương mặt đủ năng lực bước ra thế giới.
