Khi một chuyến đi trở nên “dễ thở” hơn
Với nhiều du khách nước ngoài, ấn tượng đầu tiên khi đến Việt Nam không chỉ nằm ở cảnh quan, ẩm thực hay nhịp sống đường phố, mà còn ở cảm giác chi tiêu nhẹ nhàng trong suốt hành trình.
Từ một bữa ăn sáng, ly cà phê, cuốc xe công nghệ, phòng khách sạn tầm trung cho đến các tour ngắn trong ngày, phần lớn chi phí đều được đánh giá là dễ chịu so với nhiều điểm đến khác.
Chính mức giá này đang góp phần định hình hình ảnh Việt Nam như một điểm đến đáng tiền, nơi du khách có thể dùng cùng một khoản ngân sách để trải nghiệm nhiều hơn. Với nhóm khách trẻ, khách du lịch dài ngày hoặc người làm việc từ xa, lợi thế ấy càng rõ nét, bởi tổng chi phí cho lưu trú, ăn uống, đi lại, giặt là, cà phê làm việc hay các dịch vụ cá nhân vẫn nằm trong khả năng chi trả.
Ở nhiều đô thị du lịch như Hà Nội, TP. HCM, Đà Nẵng hay Hội An, du khách có thể bắt đầu một ngày bằng bữa sáng ngoài phố, gọi cà phê, di chuyển bằng xe công nghệ, tham quan điểm đến, dùng bữa trưa địa phương, massage thư giãn, mua vài món quà nhỏ rồi kết thúc bằng chợ đêm hoặc một quán ăn khuya. Mỗi khoản chi không quá lớn, nhưng cộng lại tạo thành chuỗi trải nghiệm dày dặn, khiến chuyến đi có cảm giác phong phú hơn số tiền bỏ ra.
Michael Turner, một du khách đến từ Canada cho biết điều khiến anh bất ngờ khi tới Việt Nam là việc ăn uống bên ngoài diễn ra tự nhiên như một phần đời sống thường nhật. Theo anh, ở quê nhà, ăn ngoài nhiều lần trong tuần là chuyện phải tính toán, bởi chi phí có thể tăng rất nhanh. Trong khi đó, tại Việt Nam, chỉ khoảng 5 USD, anh đã có thể có một bữa ăn kèm đồ uống.
“Ở Canada, nếu ra ngoài ăn quá vài lần, bạn có thể cháy túi. Còn ở đây, mọi người đi ăn sáng trước khi đi học, đi làm như một điều rất bình thường. Tôi nghĩ điều đó làm cho xã hội sôi động hơn, thay vì ai cũng ở nhà vì lo tiền bạc”, Michael chia sẻ.
Không chỉ ăn uống, giá cả khi đi du lịch Việt Nam còn tạo lợi thế ở nhiều cấu phần khác. Lưu trú bình dân và khách sạn tầm trung có nhiều lựa chọn; di chuyển nội đô bằng xe công nghệ, taxi quãng ngắn hoặc thuê xe máy thường không quá đắt; các tour tham quan trong ngày, lớp học nấu ăn, tour ẩm thực, dịch vụ spa hay vé một số điểm đến cũng có nhiều mức giá để khách lựa chọn. Chính sự đa dạng này giúp Việt Nam phù hợp với nhiều nhóm du khách, từ người đi tiết kiệm đến người muốn nghỉ dưỡng ở mức khá hơn.
Với du khách dài ngày, một điểm đến có chi phí thấp nhưng vẫn đáp ứng đủ nhu cầu ăn uống, làm việc, di chuyển và giải trí sẽ giúp họ ở lại lâu hơn. Đây cũng là lý do Việt Nam ngày càng được nhắc đến trong cộng đồng du mục số, đặc biệt tại những thành phố có biển, khí hậu dễ chịu và dịch vụ phát triển như Đà Nẵng.
Tuy nhiên, mức giá dễ chịu cũng tạo ra một nghịch lý. Du khách có thể cảm thấy mình đang tiết kiệm, nhưng lại dễ chi tiêu vượt dự tính vì khoản nào cũng nhỏ. Sofia Martins, một du khách đến từ Nam Phi kể rằng, khi ở Việt Nam, chị thường tự nhủ “món này rẻ mà” rồi liên tục mua thêm.
Một lần ghé cửa hàng lưu niệm, Sofia tiêu khoảng 8 USD. Sau đó, chị vào cửa hàng thực phẩm, mua vài món khoảng 5 - 6 USD. Trên đường về, chị mua thêm một ly nước ép chưa đến 1 USD. “Từng khoản đều nhỏ, nhưng cộng lại vẫn thành một số tiền đáng kể. Khi mọi thứ rẻ, bạn có cảm giác mình có thể mua hết”, Sofia chia sẻ.
Theo Sofia, trong nhiều trường hợp, đi du lịch tại Việt Nam còn rẻ hơn chi phí sinh hoạt thường ngày tại quê nhà. Chị từng nghĩ du lịch luôn là hoạt động tốn kém, nhưng trải nghiệm tại châu Á, đặc biệt là Việt Nam, đã thay đổi quan điểm này. Với chị, Việt Nam mang lại cảm giác tự do vì có thể chi trả cho những điều mình thích, từ ăn uống, cà phê, làm việc ở không gian mở đến các chuyến đi ngắn ra biển, lên núi hoặc khám phá vùng lân cận.
Từ điểm đến rẻ đến điểm đến đáng chi nhiều hơn
Có thể dễ dàng nhận thấy, lợi thế về giá đang giúp Việt Nam tăng sức cạnh tranh trong khu vực. Theo số liệu công bố tháng 4 của Tổng cục Du lịch, trong 4 tháng đầu năm, Việt Nam đón 8,8 triệu lượt khách quốc tế, tăng 14,6% so với cùng kỳ năm trước. Đây cũng là lần đầu tiên ngành du lịch duy trì 4 tháng liên tiếp đón trên 2 triệu lượt khách quốc tế mỗi tháng, cho thấy đà phục hồi và tăng trưởng khá mạnh.
Cùng kỳ, Thái Lan đón 11,3 triệu lượt khách quốc tế nhưng giảm 3,4%; Singapore đạt 4,4 triệu lượt, tăng 2,8%; Indonesia đạt 3,51 triệu lượt và Philippines đạt 1,83 triệu lượt. Dù chưa dẫn đầu Đông Nam Á về tổng lượng khách, nhưng tốc độ tăng trưởng của Việt Nam cho thấy dư địa mở rộng còn lớn.
Tuy nhiên, lượng khách tăng nhanh chưa đồng nghĩa với giá trị thu được tăng tương xứng. Khi Việt Nam được nhìn nhận là điểm đến “dễ chi trả”, phần lớn du khách có xu hướng hài lòng với các dịch vụ cơ bản như ăn uống, lưu trú, di chuyển, thay vì dành thêm ngân sách cho mua sắm, giải trí hay trải nghiệm cao cấp.
Chính vì vậy, phía sau những con số tăng trưởng tích cực về lượng khách vẫn là câu hỏi lớn về khả năng nâng mức chi tiêu trong mỗi chuyến đi.
Theo số liệu từ Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam và các báo cáo ngành giai đoạn 2024 - 2025, chi tiêu trung bình của khách quốc tế tại Việt Nam dao động khoảng 1.100 - 1.200 USD mỗi chuyến, thấp hơn đáng kể so với một số điểm đến lân cận như Thái Lan, Malaysia hay Singapore. Chi tiêu bình quân mỗi ngày của du khách tại Việt Nam cũng còn khiêm tốn nếu đặt cạnh các thị trường cạnh tranh trực tiếp.
Trong khi đó, những khoản có khả năng nâng giá trị chuyến đi như mua sắm cao cấp, giải trí ban đêm, biểu diễn nghệ thuật quy mô lớn, tour chuyên đề, trải nghiệm văn hóa được thiết kế bài bản, nghỉ dưỡng chăm sóc sức khỏe hay dịch vụ cá nhân hóa vẫn chưa phát triển đồng đều giữa các địa phương.
Thậm chí, nhiều điểm đến có cảnh quan đẹp, ẩm thực hấp dẫn, người dân thân thiện, nhưng sau khi tham quan và ăn uống, du khách không còn nhiều lựa chọn để chi thêm. Ở không ít nơi, hoạt động về đêm còn đơn điệu, sản phẩm lưu niệm thiếu bản sắc, hoạt động giải trí sau 22 giờ hạn chế, trong khi các tour trải nghiệm cao cấp chưa đủ phong phú. Các gói du lịch trọn gói, ngắn ngày cũng khiến du khách ít có không gian tự do mua sắm hoặc sử dụng thêm dịch vụ ngoài chương trình.
Một bữa ăn đường phố có thể rẻ, nhưng một hành trình ẩm thực được kể bằng câu chuyện văn hóa, có đầu bếp, có không gian và tiêu chuẩn phục vụ tốt hoàn toàn có thể bán ở mức giá cao hơn. Một làng nghề có thể miễn phí tham quan, nhưng nếu được thiết kế thành workshop thủ công, có sản phẩm mang về và người hướng dẫn chuyên nghiệp, du khách sẽ có lý do để chi tiền.
Bài toán của du lịch Việt Nam không phải là từ bỏ lợi thế giá rẻ, càng không phải tăng giá bằng cách tận thu hay “chặt chém”, mà là nâng cấp từ “rẻ” sang “đáng tiền”, từ “dễ chi trả” sang “đáng để chi nhiều hơn”.
Khách sẵn sàng mở hầu bao nếu dịch vụ xứng đáng, sản phẩm có bản sắc và trải nghiệm đủ khác biệt. Khi du khách không chỉ nhìn Việt Nam như một nơi có thể tiết kiệm, mà còn là điểm đến đáng đầu tư cho những trải nghiệm sâu, đẹp và riêng có, lợi thế cạnh tranh của du lịch Việt Nam mới thực sự bền vững.