Ông Nguyễn Quang Ngọc, Phó trưởng Ban Chính sách tín dụng của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (Agribank)
Ngân hàng: Trung tâm bài toán vốn
Tại hội thảo “Huy động hiệu quả nguồn vốn, phục vụ mục tiêu tăng trưởng hai con số” do Báo Lao Động tổ chức ngày 12/3, ông Nguyễn Quang Ngọc, Phó trưởng Ban Chính sách tín dụng của Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (Agribank) cho biết, hiện nền kinh tế Việt Nam có nhiều kênh huy động vốn như tín dụng ngân hàng, phát hành trái phiếu, cổ phiếu, đầu tư công, vốn đầu tư nước ngoài hay các quỹ đầu tư trong và ngoài nước. Tuy nhiên, tín dụng ngân hàng vẫn là kênh quan trọng nhất và chiếm tỷ trọng lớn nhất.
Trong nhiều năm qua, tín dụng ngân hàng luôn đóng vai trò cung ứng vốn chủ đạo cho nền kinh tế, chiếm hơn 50% tổng vốn đầu tư toàn xã hội. Trong bối cảnh thị trường trái phiếu doanh nghiệp chưa thể thay thế vai trò huy động vốn trung và dài hạn, nguồn vốn từ hệ thống ngân hàng vẫn được xem là trụ cột để đạt mục tiêu tăng trưởng GDP khoảng 10% vào năm 2026.
“Tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam, đến cuối năm 2025, tổng dư nợ tín dụng đạt gần 2 triệu tỷ đồng, tăng gần 15% so với cuối năm 2024. Với vai trò ngân hàng chủ lực trong lĩnh vực “tam nông”, dư nợ cho vay khu vực nông nghiệp, nông thôn đạt gần 1,3 triệu tỷ đồng, tăng khoảng 20% so với năm trước, chiếm khoảng 64% tổng dư nợ của ngân hàng và là thị phần lớn nhất toàn ngành”, ông Ngọc cho biết.
Được biết, Agribank hiện triển khai nhiều chương trình tín dụng theo chỉ đạo của Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, như chương trình cho vay lĩnh vực lâm sản, thủy sản; chương trình liên kết chế biến, sản xuất và tiêu thụ lúa gạo chất lượng cao, phát thải thấp tại Đồng bằng sông Cửu Long theo Quyết định 1490/QĐ-TTg.
Song song với đó, Ngân hàng duy trì mặt bằng lãi suất cho vay ổn định, hỗ trợ doanh nghiệp và người dân tiếp cận vốn. Theo ông Ngọc, trong bối cảnh nền kinh tế đang chuyển đổi mạnh mẽ, câu chuyện tín dụng không chỉ dừng ở quy mô mà quan trọng hơn là định hướng dòng vốn vào các lĩnh vực tạo giá trị gia tăng cao và động lực tăng trưởng dài hạn.
Năm 2025, dư nợ tín dụng phục vụ sản xuất - kinh doanh tại Agribank chiếm khoảng 80% tổng dư nợ. Ngoài lĩnh vực nông nghiệp, ngân hàng cũng mở rộng cấp tín dụng cho các dự án công nghiệp chế biến gắn với chuỗi giá trị, đồng thời triển khai gói tín dụng ưu đãi 60.000 tỷ đồng dành cho doanh nghiệp đầu tư hạ tầng và công nghệ số.
Agribank cũng là một trong những ngân hàng tiên phong trong tín dụng xanh. Đến cuối năm 2025, dư nợ tín dụng xanh đạt 28.356 tỷ đồng, tập trung vào nông nghiệp sạch, lâm nghiệp bền vững, năng lượng tái tạo, xử lý môi trường và kinh tế tuần hoàn. Nhiều dự án đã góp phần giảm phát thải trong nông nghiệp, thúc đẩy sản xuất hữu cơ và phát triển chuỗi giá trị nông sản bền vững.
Giai đoạn 2026-2030, Agribank đặt mục tiêu tăng trưởng tín dụng an toàn, hiệu quả với các định hướng trọng tâm: tiếp tục giữ vai trò ngân hàng chủ lực phục vụ nông nghiệp nhưng theo hướng hiện đại và công nghệ cao; ưu tiên tín dụng cho kinh tế xanh, kinh tế số và các động lực tăng trưởng mới; đẩy mạnh chuyển đổi số; tiết giảm chi phí để giảm lãi suất cho vay; đồng thời kiểm soát chặt chất lượng tín dụng và rủi ro.
Xây dựng hệ sinh thái tài chính đa tầng
Ở góc nhìn rộng hơn, ông Đoàn Việt Nam, Phó tổng giám đốc Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) cho rằng, Việt Nam đang bước vào giai đoạn phát triển mới với khát vọng duy trì tăng trưởng kinh tế hai con số, hướng tới mục tiêu trở thành quốc gia thu nhập cao vào năm 2045. Để đạt mục tiêu này, quy mô đầu tư của nền kinh tế cần được mở rộng đáng kể, đặc biệt trong các lĩnh vực hạ tầng chiến lược, công nghiệp chế biến chế tạo, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh.
 |
Ông Đoàn Việt Nam, Phó tổng giám đốc Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) |
Các nghiên cứu cho thấy để duy trì tăng trưởng cao, ngành công nghiệp và xây dựng cần tăng trưởng khoảng 11-12% mỗi năm, trong khi lĩnh vực dịch vụ cần tăng trên 10%. Ước tính, nhu cầu vốn của nền kinh tế có thể lên tới hàng triệu tỷ đồng mỗi năm; riêng năm 2026 cần khoảng 4,9-5 triệu tỷ đồng, tương đương 33-33,7% GDP.
Theo ông Nam, kinh nghiệm quốc tế cho thấy việc xây dựng một hệ sinh thái tài chính đa tầng là yếu tố then chốt để huy động nguồn lực cho đầu tư phát triển. Trong đó, tín dụng ngân hàng vẫn giữ vai trò chủ lực trong tài trợ các dự án lớn, đặc biệt là hạ tầng và công nghiệp quy mô lớn, đồng thời tham gia tư vấn cấu trúc tài chính và thu xếp vốn hợp vốn.
Bên cạnh đó, thị trường vốn cần phát triển mạnh hơn để trở thành kênh huy động trung và dài hạn quan trọng thông qua trái phiếu doanh nghiệp, trái phiếu dự án và cổ phiếu. Mô hình tài trợ dự án cũng ngày càng phổ biến, khi dòng tiền của dự án được sử dụng làm cơ sở thu xếp vốn.
Ngoài nguồn lực trong nước, dòng vốn quốc tế từ các định chế tài chính phát triển và các ngân hàng nước ngoài cũng đóng vai trò quan trọng. Chẳng hạn, các tổ chức tín dụng xuất khẩu như JBIC (Nhật Bản) hay Korea Eximbank (KEXIM) có thể tham gia bảo lãnh hoặc cho vay trực tiếp với lãi suất cạnh tranh cho các dự án nhập khẩu thiết bị, công nghệ.
Là ngân hàng có quy mô lớn tại Việt Nam, BIDV hiện cung cấp tổng nguồn vốn khoảng 2,3 triệu tỷ đồng cho khách hàng, trong đó dư nợ doanh nghiệp gần 1,2 triệu tỷ đồng. Thời gian tới, ngân hàng sẽ tập trung nâng cao năng lực thu xếp vốn cho các dự án lớn, phát triển tài trợ chuỗi giá trị, mở rộng hợp tác quốc tế và đa dạng hóa các công cụ huy động vốn dài hạn như trái phiếu, trái phiếu xanh.
Gỡ điểm nghẽn chính sách
Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, các ngân hàng cũng đối mặt nhiều thách thức như áp lực cân đối nguồn vốn, yêu cầu về các chỉ số an toàn của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam và hạn chế về vốn tự có.
“Agribank kiến nghị Quốc hội, Chính phủ xem xét sớm phê duyệt phương án bổ sung vốn điều lệ giai đoạn 2025-2027 đối với Agribank, đồng thời có cơ chế bổ sung vốn điều lệ từ lợi nhuận làm ra hàng năm đối với các NHTM Nhà nước để tăng cường năng lực tài chính và khả năng cấp tín dụng của Agribank và các NHTM Nhà nước là kênh cung ứng vốn cho ngành kinh tế”, ông Ngọc nói.
Tương tự, ông Nam cho biết, trong quá trình triển khai, các ngân hàng còn gặp nhiều khó khăn cân đối huy động vốn và cho vay, áp lực từ các chỉ số an toàn của Ngân hàng Nhà nước, thách thức trong việc tăng nguồn vốn tự có
Từ thực tế này, các ngân hàng kiến nghị cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý cho thị trường trái phiếu doanh nghiệp và các công cụ huy động vốn dài hạn của ngân hàng; nghiên cứu cơ chế tín dụng riêng cho các dự án hạ tầng chiến lược; đồng thời hoàn thiện khung pháp lý về hợp tác công - tư (PPP) để thu hút mạnh mẽ hơn nguồn vốn tư nhân và quốc tế.
 |
Toàn cảnh Hội thảo |
Một số đề xuất cũng được đưa ra nhằm tháo gỡ giới hạn cấp tín dụng đối với các tập đoàn kinh tế lớn như Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) hay Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (PVN) trong các dự án trọng điểm quốc gia, qua đó bảo đảm nguồn vốn cho các công trình hạ tầng quy mô lớn.
Theo lãnh đạo các ngân hàng, hành trình hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số đòi hỏi sự phối hợp đồng bộ giữa chính sách tài khóa, tiền tệ và sự phát triển của các thị trường tài chính. Trong đó, hệ thống ngân hàng thương mại sẽ tiếp tục đóng vai trò then chốt trong việc kết nối và dẫn dắt dòng vốn cho nền kinh tế.
Với vai trò ngân hàng thương mại nhà nước chủ lực, Agribank và BIDV khẳng định sẽ tiếp tục đồng hành cùng doanh nghiệp và nền kinh tế, khơi thông nguồn lực tài chính, góp phần hiện thực hóa mục tiêu tăng trưởng cao và bền vững của Việt Nam trong giai đoạn mới.
