Giao dịch ký quỹ

(ĐTCK-online) Giao dịch ký quỹ (margin trading) là việc NĐT mua cổ phiếu có sử dụng hạn mức tín dụng do CTCK môi giới cấp.

Giao dịch này được đảm bảo bằng khoản ứng trước bằng tiền hoặc thế chấp bằng chính cổ phiếu được mua. Hình thức này có thể làm tăng tính thanh khoản cho thị trường và đa dạng hóa các sản phẩm dịch vụ phục vụ cho NĐT.

Margin trading được hiểu đơn giản là phương thức giao dịch cho phép NĐT mượn tiền của CTCK môi giới để mua chứng khoán theo nhu cầu của NĐT như một khoản vay thông thường có thế chấp, để có tiền đáp ứng cho nhu cầu đầu tư. Đây là cách thức giao dịch có sử dụng đòn bẩy tài chính.

Số tiền NĐT vay mượn của nhà môi giới có thể rất lớn so với số ký quỹ ban đầu, làm cho khả năng mua chứng khoán của NĐT tăng cao so với khả năng thực sự của họ. Tuy nhiên, rủi ro thua lỗ trong đầu tư của NĐT cũng tăng cao. Do đó, NĐT sử dụng margin trading thường là những NĐT có nhiều kinh nghiệm và có chiến lược đầu tư khá mạo hiểm. Họ dùng đòn bẩy trong margin trading để mua được loại chứng khoán với nhận định giá chứng khoán đó sẽ tăng, sau đó bán đi khi có lời. Do đó, mục đích sử dụng margin trading thường là để mua đi bán lại, hưởng chênh lệch giá trong ngắn hạn. Người sử dụng margin trading phải chi trả đồng thời các khoản phí như tiền lãi khoản vay, hoa hồng cho nhà môi giới. Vì vậy, trong trường hợp đầu tư đầu tư dài hạn thì NĐT không nên sử dụng hình thức này.

Mỗi lần giao dịch ký quỹ, NĐT có thể vay theo tỷ lệ phần trăm nhất định (có thể từ 50 - 70%) giá trị mua cổ phiếu. Số tiền giá trị còn lại (30 - 50%) mà NĐT phải nộp vào tài khoản được gọi là ký quỹ ban đầu. Chứng khoán mua bằng tài khoản ký quỹ được gọi là chứng khoán thế chấp. Không phải tất cả các cổ phiếu đều có thể được giao dịch ký quỹ.

Xét về tổng thể, giao dịch ký quỹ có một số lợi ích nổi bật như: NĐT có cơ hội để tăng lợi nhuận; CTCK có thể tăng khối lượng giao dịch, tăng hoa hồng; TTCK tăng tính thanh khoản, khuyến khích thêm nhiều NĐT và doanh nghiệp tham gia thị trường, tiến gần hơn tới TTCK thế giới.

Nếu cổ phiếu lên giá theo đúng dự đoán, NĐT sẽ thu được lợi nhuận. Ngược lại, nếu cổ phiếu đứng giá hoặc giảm giá thì NĐT sẽ bị thua lỗ.

Hiện nay, một số CTCK đã thực hiện các hình thức hỗ trợ khách hàng như cho phép tỷ lệ ký quỹ thấp hoặc có dịch vụ ứng trước tiền bán chứng khoán chưa về tài khoản của khách hàng. Để góp phần hạn chế rủi ro có thể gặp phải cho NĐT, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước có quy định về việc tuân thủ các quy định về giao dịch chứng khoán, trong đó yêu cầu các CTCK phải tuân thủ các quy định về kiểm tra ký quỹ giao dịch đối với khách hàng. Theo đó, khi đặt lệnh bán chứng khoán, khách hàng phải có đủ số lượng chứng khoán đặt bán trên tài khoản chứng khoán. Khi đặt lệnh mua chứng khoán, số dư tài khoản bằng tiền của khách hàng phải đáp ứng các điều kiện về tỷ lệ ký quỹ giao dịch theo quy định từng thời kỳ.

Nếu tổng tài sản có trong tài khoản ký quỹ của NĐT giảm thấp hơn mức tối thiểu quy định, NĐT sẽ phải nộp thêm tiền hoặc chứng khoán, tương đương với số tiền nhằm đảm bảo tỷ lệ ký quỹ như đã cam kết. Nếu không, CTCK sẽ bán số chứng khoán ký quỹ để bù đắp sự thâm hụt đó. Khi TTCK đi xuống thì NĐT sử dụng đòn bẩy theo phương thức margin trading có thể chịu thua lỗ lớn, thậm chí mất toàn bộ số vốn đầu tư, ngay cả bản thân các CTCK và thị trường cũng chịu những ảnh hưởng nhất định từ hậu quả này.

Bộ phận tư vấn và phân tích CTCK Hà Nội - HSSC
Bộ phận tư vấn và phân tích CTCK Hà Nội - HSSC

Tin cùng chuyên mục