Dòng vốn ngoại được kỳ vọng tạo thêm động lực cho thị trường sau khi chứng khoán Việt Nam được nâng hạng
Dòng vốn ngoại dự kiến giải ngân hàng trăm triệu USD
Ngày 21/9/2026, thị trường chứng khoán Việt Nam được FTSE Russell chuyển từ nhóm thị trường cận biên lên thị trường mới nổi thứ cấp. HSBC ước tính việc nâng hạng có thể mang lại khoảng 3,4 tỷ USD dòng vốn, trong đó khoảng 1,5 tỷ USD đến từ các quỹ đầu tư thụ động sau khi Việt Nam chính thức được đưa vào các bộ chỉ số tham chiếu.
Ông Trương Hiền Phương, Giám đốc cấp cao, Công ty Chứng khoán KIS Việt Nam nhận định, ngay trong tuần đầu nâng hạng, thị trường có thể sôi động hơn khi các quỹ đầu tư theo dõi chỉ số thị trường mới nổi bắt đầu giải ngân.
Theo ông Phương, nhu cầu giải ngân của các quỹ đầu tư theo chỉ số thị trường mới nổi là một trong những yếu tố đáng chú ý trong tuần đầu. Hoạt động này có thể tiếp diễn trong những tuần sau đó, thay vì chỉ tập trung trong một vài phiên.
Các ước tính về quy mô dòng vốn có sự khác biệt, từ hơn 150 triệu USD, hơn 240 triệu USD đến gần 500 triệu USD. Vì vậy, chưa thể xác định chính xác lượng tiền sẽ được giải ngân. Tuy nhiên, với quy mô hàng trăm triệu USD, dòng vốn này nhiều khả năng được phân bổ thành nhiều đợt, thay vì dồn vào thị trường trong thời gian ngắn.
Ông Phương ước tính riêng tháng 9, dòng vốn giải ngân có thể đạt khoảng 150 triệu USD, tùy diễn biến thực tế. Từ tháng 10 đến cuối năm, dòng vốn được kỳ vọng tiếp tục được giải ngân, với tổng quy mô có thể lên tới khoảng 500 triệu USD.
Tác động của dòng vốn ngoại không chỉ nằm ở giá trị giải ngân. Khi khối ngoại gia tăng mua vào, diễn biến giá của các cổ phiếu được quan tâm có thể tác động đến tâm lý thị trường, thúc đẩy nhà đầu tư trong nước mua đón đầu và tạo hiệu ứng FOMO nếu giá tiếp tục tăng.
Thị trường trong tuần đầu nâng hạng và những tuần tiếp theo được kỳ vọng tích cực hơn, dù vẫn có thể xuất hiện các phiên rung lắc, điều chỉnh. Dòng vốn ngoại được kỳ vọng đóng vai trò hỗ trợ và kéo theo sự tham gia của dòng tiền trong nước.
Nhóm cổ phiếu hút dòng vốn ngoại
Các danh sách cổ phiếu do công ty chứng khoán đưa ra không phải là danh mục chắc chắn các quỹ sẽ mua.
Thị trường bước vào tuần nâng hạng với tâm điểm là dòng tiền từ các quỹ ETF mô phỏng bộ chỉ số FTSE. Theo ước tính của SSI Research, đợt giải ngân đầu tiên diễn ra ngày 18/9, trước khi bộ chỉ số mới chính thức có hiệu lực từ ngày 21/9. Giá trị mua ròng của các quỹ trong đợt giải ngân đầu tiên ước tính khoảng 240 triệu USD, tập trung vào 27 cổ phiếu Việt Nam được thêm vào các chỉ số toàn cầu của FTSE.
Hoạt động giải ngân diễn ra cùng thời điểm một số ETF ngoại lớn như Xtrackers, VanEck và Fubon tái cơ cấu danh mục. Do đó, giao dịch tại từng cổ phiếu có thể chịu tác động đồng thời từ dòng tiền mua các cổ phiếu được thêm vào chỉ số và hoạt động tái cơ cấu của các quỹ.
SSI Research ước tính tổng giao dịch của các quỹ ETF trong tuần 14-18/9 có giá trị mua khoảng 449,85 triệu USD và bán 203,93 triệu USD, tương ứng mua ròng 245,92 triệu USD.
Theo giá trị giao dịch dự kiến, VPB dẫn đầu danh sách với khoảng 32,82 triệu USD, tiếp đến là VHM với 30,85 triệu USD, MCH 22,10 triệu USD, FPT 21,48 triệu USD và MSN 20,92 triệu USD. HPG, VNM, VIX, VPL và ACB cũng nằm trong nhóm được dự kiến mua vào với giá trị đáng kể.
Trong khi đó, VIC được ước tính bán ròng 28,06 triệu USD. STB, SHB, KBC, KDH và DXG cũng nằm trong nhóm chịu áp lực bán từ hoạt động tái cơ cấu ETF. Riêng VIC là trường hợp đáng chú ý khi cổ phiếu này được các quỹ Vanguard mua mạnh nhưng đồng thời chịu lực bán từ một số ETF khác, đặc biệt do Xtrackers giảm tỷ trọng.
Ở góc độ ngành, ông Trương Hiền Phương đánh giá nhóm cổ phiếu họ VIN vẫn có khả năng thu hút dòng vốn ngoại. Bên cạnh đó là một số cổ phiếu thuộc VN30, nhất là những doanh nghiệp có thương hiệu, hoạt động lâu năm và thuộc các ngành có quy mô lớn.
Các nhóm được đánh giá có khả năng hưởng lợi từ dòng vốn ngoại gồm ngân hàng, chứng khoán, công nghệ, bất động sản khu công nghiệp, bất động sản dân dụng và đầu tư công. Một số ngành liên quan đến vật liệu xây dựng cũng được đề cập trong nhóm có thể thu hút dòng tiền.
Theo Công ty Chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội (SHS), vốn ngoại giải ngân khi thị trường được nâng hạng sẽ hỗ trợ tâm lý thị trường trong tháng 9. Tuy nhiên, áp lực cung giá cao có thể gia tăng khi VN-Index hướng đến vùng kháng cự mạnh quanh 1.900 điểm. Theo SHS, chỉ số có thể điều chỉnh, kiểm định lại vùng 1.800 điểm và dao động trong biên độ 1.800-1.900 điểm. Nhà đầu tư cần thận trọng khi gia tăng tỷ trọng, ưu tiên xem xét các cơ hội đầu tư dài hạn ở những cổ phiếu đầu ngành, có triển vọng tốt và mức định giá hấp dẫn.
Hiện tại, bất động sản, ngân hàng và năng lượng vẫn duy trì xu hướng tăng trưởng, trong khi nhiều nhóm ngành khác đang điều chỉnh, tích lũy trong ngắn và trung hạn, nên chưa xuất hiện nhiều cơ hội nổi trội. Tuy vậy, vẫn có những doanh nghiệp chất lượng, tăng trưởng tốt, có P/E và P/B thấp hơn mức lịch sử, đáng chú ý dựa trên triển vọng tăng trưởng của doanh nghiệp và nền kinh tế.
Ông Phương lưu ý, các danh sách cổ phiếu do công ty chứng khoán đưa ra không phải là danh mục chắc chắn các quỹ sẽ mua. Các quỹ thường không công khai trước danh mục và tỷ trọng giải ngân cụ thể, bởi thông tin này có thể ảnh hưởng đến chiến lược đầu tư và khiến giá cổ phiếu biến động trước khi quỹ thực sự giải ngân.
Vì vậy, các danh sách cổ phiếu được công bố trên thị trường chỉ nên được xem là nguồn tham khảo. Nhà đầu tư có thể tham khảo nhiều báo cáo, sau đó lựa chọn dựa trên khẩu vị đầu tư, mức độ chấp nhận rủi ro và thời gian dự kiến nắm giữ.
Đáng chú ý, một cổ phiếu có thể phù hợp với chiến lược đầu tư trung và dài hạn của quỹ nhưng chưa chắc phù hợp với nhà đầu tư cá nhân. Với những cổ phiếu đã tăng giá mạnh, thanh khoản hạn chế hoặc không còn nhiều dư địa theo khẩu vị rủi ro của từng người, việc mua đuổi theo kỳ vọng dòng vốn ngoại có thể không mang lại hiệu quả như kỳ vọng.
Dòng vốn cũng được kỳ vọng không dừng lại ở đợt đầu. Theo SSI Research, quá trình giải ngân của nhóm quỹ Vanguard có thể được thực hiện qua nhiều đợt. Với kịch bản Việt Nam duy trì tỷ trọng khoảng 0,51% trong FTSE Emerging All Cap Index, tổng dòng vốn qua các đợt có thể đạt khoảng 2,405 tỷ USD. Trong kịch bản tỷ trọng tăng dần lên 0,95%, tổng dòng vốn ước khoảng 4,453 tỷ USD.
Những con số trên cho thấy tuần đầu nâng hạng có thể chỉ là điểm khởi đầu của quá trình dịch chuyển dòng vốn kéo dài hơn, thay vì tập trung vào một phiên giao dịch mang tính sự kiện. Tỷ trọng và giá trị giải ngân thực tế có thể thay đổi tại các thời điểm tái cơ cấu.
