Từ “phép thử” đến chuẩn mực quản trị
Tại diễn đàn do Viện Thành viên HĐQT Việt Nam (VIOD) phối hợp với Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) tổ chức mới đây, ông Nguyễn Hoàng Dương, Phó chủ tịch UBCKNN cho biết, trong góc nhìn của các quỹ đầu tư tổ chức và định chế tài chính quốc tế, ĐHCĐ là nơi thể hiện rõ nhất văn hóa đối thoại với cổ đông, mức độ minh bạch thông tin và cam kết ESG (Môi trường - Xã hội - Quản trị) của doanh nghiệp.
Chính vì vậy, những năm gần đây, nhiều doanh nghiệp đã đầu tư bài bản hơn cho mùa đại hội: chuẩn bị tài liệu chi tiết, công bố chiến lược dài hạn và dành thời gian trao đổi thẳng thắn với cổ đông.
Một trong những chỉ dấu dễ nhận diện nhất của sự thay đổi này là thời điểm và chất lượng công bố tài liệu đại hội.
Theo quy định, tài liệu phải được gửi trước tối thiểu 21 ngày. Tuy nhiên, thực tế triển khai vẫn còn khoảng cách đáng kể. Nhiều doanh nghiệp công bố đúng hạn nhưng nội dung sơ sài, sau đó liên tục cập nhật sát ngày họp, khiến cổ đông khó có đủ thời gian nghiên cứu.
Để nâng chuẩn minh bạch, Bộ Nguyên tắc Quản trị Công ty Việt Nam (VNCG Code) 2026 khuyến nghị mốc 28 ngày. Theo ông Phan Lê Thành Long, Tổng giám đốc VIOD, việc kéo dài thời gian công bố không chỉ giúp doanh nghiệp đạt điểm cao trong Thẻ điểm Quản trị Công ty ASEAN (ACGS), mà còn thể hiện sự tôn trọng cổ đông và cam kết minh bạch.
Tuy nhiên, theo ông Phạm Việt Anh, Chủ tịch HĐQT PVTrans, với một số doanh nghiệp có vốn nhà nước, tính chủ động vẫn bị hạn chế do quy trình phê duyệt kéo dài, ảnh hưởng đến tiến độ công bố thông tin.
Thế nào là một kỳ ĐHCĐ chất lượng?
Năm 2026 được xem là giai đoạn bản lề khi thị trường chứng khoán Việt Nam tiến gần hơn tới khả năng nâng hạng lên thị trường mới nổi. Nhưng quan trọng hơn, sau hơn hai thập kỷ phát triển, thị trường chứng khoán Việt Nam đang bước sang giai đoạn trưởng thành hơn.
Trong bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam tiến gần hơn tới mục tiêu nâng hạng, yêu cầu về quản trị doanh nghiệp đang ngày càng khắt khe hơn.
Một kỳ ĐHCĐ chất lượng không chỉ dừng ở việc tuân thủ quy định, mà còn thể hiện qua các yếu tố cụ thể: Tài liệu công bố sớm, đầy đủ, dễ tiếp cận; Chiến lược kinh doanh trung và dài hạn được trình bày rõ ràng; Minh bạch các vấn đề nhạy cảm như chi phí, lương thưởng, giao dịch liên quan; Báo cáo thường niên, báo cáo phát triển bền vững có chiều sâu; Ban lãnh đạo sẵn sàng đối thoại trực tiếp, trả lời đầy đủ câu hỏi của cổ đông.
Những yếu tố này không chỉ giúp nâng cao chất lượng đại hội, mà còn góp phần xây dựng niềm tin và uy tín dài hạn trên thị trường.
Tuy nhiên, trên thực tế, vẫn có không ít doanh nghiệp tổ chức ĐHCĐ theo cách mang tính đối phó: Tài liệu công bố muộn, nội dung thiếu chiều sâu, phần thảo luận bị rút ngắn và nhiều câu hỏi của cổ đông không được phản hồi đầy đủ.
Khi đó, ĐHCĐ chỉ còn là một thủ tục để hoàn tất yêu cầu pháp lý, thay vì là diễn đàn đối thoại thực chất.
Cách làm này có thể được xem là tín hiệu cảnh báo sớm về chất lượng quản trị. Một doanh nghiệp không coi trọng quyền tiếp cận thông tin của cổ đông trong kỳ đại hội, cũng khó duy trì sự minh bạch và cân bằng lợi ích trong dài hạn.
Chuẩn mới trong mắt nhà đầu tư
Thị trường chứng khoán Việt Nam sau hơn hai thập kỷ phát triển đang bước vào giai đoạn trưởng thành, nơi nhà đầu tư ngày càng chú trọng tới yếu tố quản trị thay vì chỉ nhìn vào lợi nhuận ngắn hạn.
Trong bối cảnh dòng vốn có xu hướng chọn lọc và phân hóa mạnh, những doanh nghiệp duy trì ĐHCĐ minh bạch, đối thoại cởi mở và chia sẻ tầm nhìn dài hạn sẽ có lợi thế rõ rệt trong việc thu hút nhà đầu tư tổ chức.
Ngược lại, các doanh nghiệp duy trì cách làm hình thức có thể tự đánh mất cơ hội tiếp cận dòng vốn chất lượng cao.
Ông Nguyễn Hoàng Dương nhấn mạnh, quản trị công ty nói chung và chất lượng ĐHCĐ nói riêng không nên chỉ dừng ở yêu cầu tuân thủ, mà cần được xem là một chiến lược phát triển dài hạn.
