Dòng tiền đang quay trở lại nhóm cổ phiếu thép
Dòng tiền trở lại, chu kỳ phục hồi hé mở
Sau thời gian dài giao dịch kém tích cực và liên tục nằm dưới đường trung bình dài hạn MA200, nhóm cổ phiếu thép đang ghi nhận sự trở lại của dòng tiền. Nhiều mã bắt đầu hình thành mô hình hai đáy - tín hiệu thường gắn với khả năng đảo chiều xu hướng - trong khi một số cổ phiếu đã quay lại giao dịch trên MA200, qua đó củng cố thêm kỳ vọng về một chu kỳ hồi phục mới.
Dù vậy, nếu nhìn vào mặt bằng định giá, cổ phiếu thép không còn quá hấp dẫn như giai đoạn trước. Theo dữ liệu từ Công ty Chứng khoán SSI, tính đến ngày 21/4/2026, cổ phiếu NKG đang giao dịch với P/E 32,92 lần, HSG ở mức 15,91 lần, trong khi TLH lên tới 103,4 lần, cao hơn đáng kể so với mức trung bình ngành khoảng 14,8 lần.
Tuy nhiên, cần đặt những con số này trong bối cảnh lợi nhuận của các doanh nghiệp thép đã suy giảm mạnh trong các năm trước, khi thị trường xuất khẩu gặp khó khăn, nhu cầu yếu và cạnh tranh nội địa gia tăng. Khi lợi nhuận ở mức thấp, chỉ số P/E có xu hướng bị “đẩy cao” một cách tương đối. Do đó, trong trường hợp lợi nhuận phục hồi mạnh trong thời gian tới, định giá của nhóm cổ phiếu này hoàn toàn có thể được điều chỉnh theo hướng hợp lý hơn.
Triển vọng phục hồi cũng đang dần rõ nét hơn khi các chỉ báo cơ bản của ngành phát đi tín hiệu tích cực. Theo Công ty Chứng khoán MB, trong quý I/2026, tiêu thụ thép xây dựng và thép cuộn cán nóng (HRC) của các doanh nghiệp nội địa ước tính tăng lần lượt 12% và 30% so với cùng kỳ, nhờ nhu cầu cải thiện trong bối cảnh xây dựng dân dụng phục hồi và đầu tư công được đẩy mạnh. Dự báo cả năm 2026, sản lượng của hai dòng sản phẩm này có thể tăng tương ứng 10% và 31%.
Song song với đó, giá thép cũng đang có xu hướng đi lên. Theo Hiệp hội Thép Việt Nam, chỉ riêng trong tháng 3/2026, giá thép đã được điều chỉnh tăng 3 lần. Tính chung quý I, giá được điều chỉnh 1.200-1.450 đồng/kg, tương đương 10-13% so với cùng kỳ năm trước. Hiện giá thép cuộn và thép cây dao động trong khoảng 15.100-15.700 đồng/kg.
Không chỉ giá, sản lượng tiêu thụ cũng ghi nhận mức tăng trưởng ấn tượng. Trong 3 tháng đầu năm 2026, sản xuất thép xây dựng đạt 3,726 triệu tấn, tăng 24,1%, trong khi sản lượng bán hàng đạt 3,97 triệu tấn, tăng 29% so với cùng kỳ năm 2025. Những con số này cho thấy nhu cầu thị trường đang dần hồi phục, tạo nền tảng cho kết quả kinh doanh của các doanh nghiệp trong ngành.
Bức tranh khởi sắc của cổ phiếu thép đang đi cùng sự phân hoá rõ nét về chiến lược và sức khỏe tài chính giữa các doanh nghiệp.
Ghi nhận trong những tháng gần đây cho thấy các doanh nghiệp thép trong nước liên tục điều chỉnh tăng giá bán. Trong bối cảnh lo ngại chi phí đầu vào leo thang, việc các đơn vị thương mại và công ty xây dựng gia tăng tích trữ hàng cũng góp phần đẩy mặt bằng giá thép trên thị trường đi lên.
Trên thực tế, một số doanh nghiệp đầu ngành đã ghi nhận kết quả kinh doanh tích cực. Tập đoàn Hoà Phát ước đạt doanh thu 53.300 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế 9.056 tỷ đồng trong quý I/2026, lần lượt tăng 40% và 170% so với cùng kỳ. Đáng chú ý, Chủ tịch Hội đồng quản trị Trần Đình Long chia sẻ tại đại hội cổ đông năm 2026: “Về thị trường trong nước, với quyết tâm duy trì đà tăng trưởng kinh tế và đẩy mạnh hạ tầng của Chính phủ, Hoà Phát dự báo nhu cầu tiêu thụ thép của Việt Nam trong 5 năm tới sẽ duy trì mức tăng trưởng trung bình trên 10%/năm. Đây là dư địa rất tốt cho cả thép xây dựng và HRC.”
Trong khi đó, Tập đoàn Hoa Sen lại theo đuổi hướng đi khác biệt khi không đặt toàn bộ kỳ vọng vào sản xuất thép truyền thống. Tại đại hội cổ đông năm 2026, Chủ tịch Hội đồng quản trị Lê Phước Vũ nhấn mạnh: “Tôi hiện nay khá vui và yên tâm khi tìm ra hướng đi cho tập đoàn, đó là hệ thống Hoa Sen Home. Đây là tương lai của Hoa Sen, cổ đông Hoa Sen sẽ chính là cổ đông Hoa Sen Home. Tương lai Hoa Sen Home không còn là công ty con bởi sẽ lớn rất nhanh; doanh thu, lợi nhuận và quy mô đều sẽ vượt qua Hoa Sen Group hiện nay, chắc chắn như vậy”.
Hiện Hoa Sen đang sở hữu 134 cửa hàng Hoa Sen Home với doanh thu 16.000 tỷ đồng trong năm 2025, đồng thời dự kiến mở thêm 25 cửa hàng trong năm 2026.
Trong tương lai, Hoa Sen Home sẽ hướng tới tăng vốn, sau đó là IPO và niêm yết. Trước mắt, trong năm 2026, Hoa Sen Home dự kiến tăng vốn thêm 1.000 tỷ đồng, lên 3.000 tỷ đồng thông qua chào bán 200 triệu cổ phần cho cổ đông hiện hữu với giá 10.000 đồng/cổ phần.
Việc một doanh nghiệp lớn trong ngành chuyển hướng sang mô hình bán lẻ cho thấy bức tranh ngành thép đang có sự phân hoá rõ rệt, khi mỗi doanh nghiệp lựa chọn một con đường riêng để thích nghi với biến động thị trường.
Phân hoá chiến lược, áp lực tái cấu trúc
Bên cạnh câu chuyện phục hồi của thị trường, năm 2026 cũng ghi nhận làn sóng tăng vốn và tái cấu trúc mạnh mẽ trong nhóm doanh nghiệp thép, phản ánh nhu cầu củng cố nền tảng tài chính và chuẩn bị cho chu kỳ tăng trưởng mới.
Tại Công ty cổ phần Đầu tư Thương mại SMC, doanh nghiệp dự kiến chào bán cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu theo tỷ lệ 2:1, tương ứng phát hành hơn 36,8 triệu cổ phiếu với giá 10.000 đồng/cổ phiếu, nhằm huy động khoảng 368 tỷ đồng. Số tiền này chủ yếu được sử dụng để thanh toán nợ vay và công nợ với nhà cung cấp.
Động thái này xuất phát từ áp lực tài chính kéo dài sau cú sốc năm 2022, khi thị trường trái phiếu bị siết chặt khiến dòng tiền trong ngành xây dựng bị gián đoạn. Là doanh nghiệp thương mại thép phụ thuộc nhiều vào các khách hàng lớn trong lĩnh vực xây dựng, SMC chịu ảnh hưởng trực tiếp khi các đối tác gặp khó khăn, dẫn đến việc phải trích lập dự phòng lớn cho các khoản phải thu.
Từ một doanh nghiệp từng duy trì lợi nhuận ổn định với lũy kế hơn 1.000 tỷ đồng vào cuối năm 2021, SMC đã rơi vào tình trạng thua lỗ trong hai năm 2022-2023, thậm chí ghi nhận mức lỗ lũy kế kỷ lục gần 169 tỷ đồng vào cuối năm 2023. Dù đã có sự cải thiện trong giai đoạn 2024-2025 nhờ bán tài sản, đến cuối năm 2025, lợi nhuận lũy kế của doanh nghiệp chỉ còn 27,8 tỷ đồng. Quy mô nhân sự cũng giảm mạnh, từ hơn 1.000 người xuống còn 446 người.
Việc thay đổi ban lãnh đạo và triển khai kế hoạch tăng vốn được kỳ vọng sẽ giúp SMC giải quyết bài toán dòng tiền, từ đó từng bước khôi phục hoạt động kinh doanh.
Trong khi đó, Công ty cổ phần Thép Nam Kim lại đang ở một trạng thái khác, khi doanh nghiệp chủ động mở rộng sản xuất để đón đầu nhu cầu. Công ty dự kiến chào bán hơn 124 triệu cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu với giá 12.000 đồng/cổ phiếu, nhằm huy động gần 1.500 tỷ đồng. Số tiền này sẽ được sử dụng để đầu tư vào Công ty TNHH Tôn Nam Kim Phú Mỹ và bổ sung vốn lưu động.
Trước đó, trong năm 2025, Thép Nam Kim đã huy động thành công hơn 1.500 tỷ đồng từ đợt chào bán cổ phiếu, toàn bộ được dùng để triển khai dự án Nhà máy Thép tấm lợp Nam Kim Phú Mỹ. Dự án này có quy mô lớn với nhiều dây chuyền mạ kẽm, mạ hợp kim nhôm kẽm và mạ màu, cho thấy chiến lược mở rộng công suất nhằm gia tăng thị phần khi thị trường hồi phục.
Có thể thấy, trong khi một số doanh nghiệp đang phải xử lý tồn đọng tài chính, thì những doanh nghiệp khác lại tận dụng cơ hội để mở rộng quy mô. Sự khác biệt này phản ánh rõ nét quá trình thanh lọc và tái định vị trong ngành thép sau giai đoạn khó khăn.
Việc dòng tiền quay trở lại, nhu cầu phục hồi và kỳ vọng tăng trưởng đang tạo động lực cho cổ phiếu thép “thức giấc” sau thời gian dài trầm lắng. Tuy nhiên, khi mặt bằng định giá không còn rẻ và nội tại các doanh nghiệp vẫn còn nhiều khác biệt, liệu sự hồi phục này sẽ là khởi đầu cho một chu kỳ tăng trưởng bền vững, hay chỉ là một nhịp phục hồi ngắn hạn, vẫn là câu hỏi bỏ ngỏ đối với nhà đầu tư.
