Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang trình bày Báo cáo tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) chiều 20/11
Chiều 20/11, tiếp chương trình Kỳ họp thứ 2 - Quốc hội khoá XVI, Quốc hội đã thông qua dự án Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) với 460/464 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, tương đương 92,18% tổng số đại biểu Quốc hội.
Luật gồm 6 chương, 131 điều, có hiệu lực từ ngày 1/1/2028, trừ nội dung thuộc khoản 1 Điều 131.
Ngừng cung cấp điện, nước, internet, tạm hoãn xuất cảnh... là biện pháp ngăn chặn
Một trong những nội dung đáng chú ý là các biện pháp ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước; ngừng cung cấp dịch vụ internet, viễn thông, hạ tầng số và tạm hoãn xuất cảnh vẫn được giữ lại trong dự thảo Luật, nhưng đã có sự điều chỉnh về vị trí pháp lý so với dự thảo trước đó.
Cụ thể, theo báo cáo tiếp thu, giải trình, chỉnh lý dự thảo Luật của Chính phủ, do Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang trình bày trước khi Quốc hội bấm nút thông qua, tạm hoãn xuất cảnh không còn được xác định là biện pháp cưỡng chế mà chuyển thành biện pháp bảo đảm thi hành quyết định cưỡng chế.
Biện pháp này được áp dụng đối với người đang bị cưỡng chế hoặc người đại diện cho tổ chức đang bị cưỡng chế thi hành quyết định xử phạt, khi xét thấy cần ngăn chặn ngay việc người đó bỏ trốn.
Tương tự, các biện pháp ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước; tạm dừng đăng kiểm, đăng ký, cấp giấy phép điều khiển phương tiện; ngừng cung cấp dịch vụ internet, viễn thông và hạ tầng số cũng được chuyển từ nhóm biện pháp cưỡng chế sang nhóm biện pháp ngăn chặn và bảo đảm xử lý vi phạm hành chính.
Việc yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ điện, nước có thể được áp dụng đối với công trình, cơ sở sản xuất, kinh doanh vi phạm nhưng không chấp hành yêu cầu chấm dứt vi phạm hoặc quyết định xử phạt. Đối với vi phạm trên môi trường điện tử không chấp hành việc xử lý, cơ quan chức năng có thể yêu cầu ngừng cung cấp dịch vụ internet, viễn thông, hạ tầng số hoặc áp dụng biện pháp ngăn chặn kỹ thuật, chặn truy cập.
Bên cạnh đó, Luật vẫn giữ mức phạt tiền tối đa 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân và 3 tỷ đồng đối với tổ chức trong một số lĩnh vực có tính chất phức tạp, mức độ, quy mô và hậu quả vi phạm lớn, cần nhiều thời gian xác minh, phân tích, kiểm định, giám định.
Mức phạt cao nhất đối với cá nhân được áp dụng trong 6 lĩnh vực, gồm an toàn thực phẩm, bảo vệ môi trường, tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, đo lường, chất lượng sản phẩm, hàng hóa, định danh và xác thực điện tử, quản lý quỹ bảo hiểm hưu trí bổ sung và cung cấp dịch vụ xếp hạng tín nhiệm.
Theo Bộ trưởng Lương Tam Quang, "chỉ quy định thời hiệu xử phạt 03 năm, mức phạt tiền tối đa 1,5 tỷ đồng đối với cá nhân, 03 tỷ đồng đối với tổ chức chỉ trong một số lĩnh vực để phù hợp với tính chất phức tạp, mức độ, quy mô, hậu quả của một số hành vi vi phạm và cần nhiều thời gian để xác minh, phân tích, kiểm định, giám định đối với một số hành vi vi phạm trong các lĩnh vực này".
Bị phạt hành chính từ 5 triệu đồng trở xuống có thể lao động công ích tối đa 40 giờ thay nộp tiền
Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) còn bổ sung biện pháp “thực hiện công việc phục vụ cộng đồng” để thay thế hình thức phạt tiền đối với cá nhân vi phạm hành chính bị phạt từ 5 triệu đồng trở xuống, đã nhận lỗi và tự nguyện đề nghị áp dụng biện pháp thay thế.
Theo đó, tổng thời gian thực hiện công việc phục vụ cộng đồng không quá 40 giờ; mỗi ngày không quá 4 giờ và mỗi tuần không quá 5 ngày. Sau khi người vi phạm hoàn thành công việc, cơ quan tổ chức thi hành có trách nhiệm xác nhận việc thực hiện xong biện pháp.
![]() |
Quốc hội thông qua Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) chiều 20/11 |
Trường hợp cá nhân không thực hiện công việc được giao, người có thẩm quyền có thể xem xét chấm dứt việc áp dụng biện pháp thay thế để chuyển sang hình thức phạt tiền ban đầu.
Biện pháp này không áp dụng với phụ nữ mang thai, người đang nuôi con dưới 12 tháng tuổi, người từ đủ 70 tuổi trở lên, người mắc bệnh hiểm nghèo và người khuyết tật nặng hoặc đặc biệt nặng. Chính phủ sẽ quy định chi tiết việc áp dụng.
Việc bổ sung quy định này được Bộ trưởng Bộ Công an Lương Tam Quang lý giải nhằm bảo đảm phù hợp với Công ước mà Việt Nam là thành viên. Đồng thời, quy định tạo thêm lựa chọn cho người vi phạm ở mức phạt thấp, trên cơ sở tự nguyện nhận lỗi và đề nghị thực hiện công việc phục vụ cộng đồng.
Cùng với việc bổ sung biện pháp thay thế, luật cũng duy trì cơ chế hoãn, giảm, miễn tiền phạt và cho phép nộp tiền phạt nhiều lần đối với trường hợp gặp khó khăn đặc biệt về kinh tế.
Cá nhân bị phạt từ 10 triệu đồng trở lên hoặc tổ chức bị phạt từ 100 triệu đồng trở lên có thể được xem xét nộp phạt tối đa 3 lần trong thời hạn không quá 6 tháng.
Bên cạnh đó, dự thảo Luật cũng chuyển thẩm quyền áp dụng các biện pháp xử lý hành chính đưa đi cai nghiện bắt buộc, đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc từ Tòa án nhân dân khu vực sang Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã, Chính phủ đã xin ý kiến về định hướng chuyển thẩm quyền áp dụng các biện pháp xử lý hành chính này.
Đồng thời, dự thảo Luật bổ sung thêm một số trường hợp là đối tượng bị áp dụng biện pháp giáo dục tại xã, phường, đặc khu được xem xét, áp dụng biện pháp quản lý tại gia đình. Trường hợp là đối tượng bị áp dụng biện pháp đưa vào trường giáo dưỡng được xem xét, áp dụng biện pháp giáo dục dựa vào cộng đồng để bảo đảm lợi ích tốt nhất cho người chưa thành niên, thống nhất với nguyên tắc ưu tiên áp dụng biện pháp xử lý chuyển hướng đối với người chưa thành niên phạm tội quy định tại Luật Tư pháp người chưa thành niên.
