Doanh nghiệp lớn sẵn sàng, doanh nghiệp nhỏ vẫn vướng
Xăng E10 sẽ được đưa vào lưu hành vào ngày 30/4, sớm hơn lộ trình ban đầu 2 tháng. Việc đưa xăng E10 vào lưu hành sớm nhằm thực hiện theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ về đẩy nhanh triển khai xăng sinh học trong bối cảnh xung đột Trung Đông tạo ra khủng hoảng năng lượng toàn cầu lớn nhất từ năm 1970 đến nay.
Ông Đào Duy Anh, Phó cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công thương) cho hay, có 3 yếu tố chính quyết định tính khả thi của việc đưa xăng E10 vào phân phối ngay trong tháng 4.
Yếu tố thứ nhất, là nguồn cung nhiên liệu sinh học.
Yếu tố thứ hai, là điều kiện pháp lý và hạ tầng.
Yếu tố thứ ba, là mức độ sẵn sàng của hệ thống phân phối.
Trong đó, yếu tố thứ ba, có ý nghĩa vô cùng quan trọng.
Báo cáo của cơ quan quản lý nhà nước về xăng dầu cho thấy, các doanh nghiệp lớn như Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam (Petrolimex) và Tổng công ty Dầu Việt Nam - CTCP (PV Oil) đã có sự chuẩn bị từ khá sớm và sẵn sàng cho việc bán đại trà cuối tháng 4.
Thông tin mới nhất từ PV Oil cho biết, doanh nghiệp này hiện đã cung ứng E10 ra thị trường thông qua hơn 300 cửa hàng xăng dầu, bao gồm các cửa hàng trực thuộc cũng như hệ thống thương nhân phân phối, đại lý.
Về năng lực cung ứng, PV Oil đã có 13 điểm pha chế xăng E10 trên toàn quốc, trong đó có 6 điểm có khả năng pha chế đồng thời cả E10, E5 và RON92 theo các hình thức phối trộn và vận hành song song.
Ông Lê Trung Hưng, Phó tổng giám đốc PV Oil khẳng định: "Thời điểm này, chúng ta không còn ở trạng thái chuẩn bị hay thử nghiệm nữa, mà đã bước sang giai đoạn sẵn sàng triển khai".
Nhìn chung, hệ thống đã sẵn sàng để cung ứng ra thị trường khi có quy định triển khai đồng bộ trên toàn quốc. Bên cạnh đó, PV Oil cũng đã nâng cấp hệ thống kho chứa và tồn trữ nhiên liệu. Tính đến tháng 4/2026, công suất pha chế đạt hơn 300.000 m3/tháng cho hai mặt hàng xăng E10 RON 95 và E5 RON 92.
Với Petrolimex, hiện doanh nghiệp đã hoàn thiện 9 điểm pha chế và nâng cấp hệ thống hơn 2.800 cửa hàng bán lẻ để đáp ứng tiêu chuẩn lưu trữ, phân phối xăng E10 trên toàn quốc.
Theo Bộ Công thương, việc đưa xăng sinh học E10 vào phân phối trong tháng 4/2026 được đánh giá là tích cực, nhưng trong thực tế triển khai, một số doanh nghiệp và cửa hàng xăng dầu quy mô nhỏ hiện vẫn gặp khó khăn trong việc chuẩn bị hạ tầng kỹ thuật.
“Doanh nghiệp và cửa hàng xăng dầu quy mô nhỏ gặp khó khăn về thau rửa bồn bể, thiết bị phục vụ việc chuyển đổi sang xăng sinh học E10”, ông Đào Duy Anh nói.
Giá xăng E10 cần hấp dẫn hơn nữa
Bên cạnh việc đảm bảo nguồn cung, năng lực phối trộn…, PGS-TS. Nguyễn Thường Lạng, giảng viên cao cấp Trường Đại học Kinh tế Quốc dân cho rằng, để xăng E10 được sử dụng rộng rãi, yếu tố then chốt là phải tạo được lợi thế về giá.
Ông Lạng phân tích, xăng E10 cần có mức giá thấp hơn đủ lớn so với xăng khoáng để kích thích chuyển đổi. Bởi khi chênh lệch giá đủ hấp dẫn, người tiêu dùng sẽ chủ động lựa chọn, từ đó hình thành thói quen tiêu dùng mới.
Hiện, giá xăng sinh học E10 RON 95-III tại Petrolimex ngày 20/4/2026, tại Vùng 1 là 23.160 đồng/lít và Vùng 2 là 23.620 đồng/lít. Trong khi đó, xăng khoáng RON95-III được niêm yết ở mức 23.760 đồng/lít (Vùng 1) và 24.230 đồng/lít (Vùng 2).
Đa số người tiêu dùng cho rằng, so với xăng khoáng, mức chênh lệch giá giữa hai loại nhiên liệu chưa đủ hấp dẫn.
Về dài hạn, để phát triển nhiên liệu sinh học, theo các chuyên gia, cần có những cơ chế ưu đãi đủ mạnh, đủ dài và mang tính đột phá.
Trước hết, là chính sách ưu đãi về thuế. Ông Lạng lập luận, cần xem xét áp dụng mức ưu đãi cao hơn, thậm chí miễn thuế trong giai đoạn đầu.
Thứ hai, là các chính sách hỗ trợ tài chính. Nhà nước có thể áp dụng các hình thức hỗ trợ như ưu đãi lãi suất, hỗ trợ chi phí đầu tư ban đầu, hoặc thậm chí trợ giá trong những giai đoạn cần thiết. Đây là những công cụ quan trọng để giảm rủi ro cho doanh nghiệp trong giai đoạn đầu.
Thứ ba, là ưu đãi về đất đai và hạ tầng. Việc tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp tiếp cận đất đai, phát triển hạ tầng sản xuất và phân phối sẽ giúp giảm chi phí đáng kể, từ đó nâng cao sức cạnh tranh của nhiên liệu sinh học.
“Giai đoạn hiện nay, Nhà nước cần đóng vai trò “bà đỡ”, chủ động kiến tạo một hệ sinh thái chính sách đủ mạnh. Nếu chính sách vẫn mang tính nhỏ giọt, thiếu đồng bộ, sẽ rất khó tạo ra cú hích cần thiết”, PGS-TS. Nguyễn Thường Lạng nhấn mạnh.
Không lo chất lượng
Ngoài lợi thế về giá để thu hút người dân tăng sử dụng xăng E10, chất lượng của loại nhiên liệu này cũng là băn khoăn của một bộ phận người tiêu dùng.
Trên hết, người dân sẽ tin vào sản phẩm khi tiêu chuẩn chất lượng được kiểm soát chặt chẽ qua tất cả các khâu.
Làm rõ thêm băn khoăn này, ông Lê Trung Hưng cho biết: “Sau quá trình thí điểm bán E10 từ tháng 8/2025, doanh nghiệp đã chuẩn bị rất kỹ lưỡng từ công tác pha chế, đảm bảo chất lượng theo đúng yêu cầu của Bộ Khoa học và Công nghệ, đến công tác tồn trữ, vận hành, phân phối tới các cửa hàng xăng dầu, cũng như công tác quản lý tại cửa hàng nhằm kiểm soát chặt chẽ các tiêu chuẩn kỹ thuật”.
Suốt quá trình triển khai từ tháng 8/2025 đến nay, không chỉ PV Oil, mà các đầu mối lớn khác, trong đó có Petrolimex, gần như không ghi nhận phản ánh nào liên quan đến chất lượng sử dụng xăng E10.
“Điều này cho thấy, sản phẩm khi đưa ra thị trường đã bảo đảm yêu cầu về chất lượng”, ông Hưng khẳng định.
Nhìn sang các quốc gia trong khu vực, Thái Lan đã triển khai E10 từ năm 2007, Philippines đã sử dụng từ năm 2023, áp dụng cho tất cả các loại động cơ. Qua thời gian sử dụng, chưa ghi nhận sự cố hay phản hồi tiêu cực về chất lượng.
Xăng E10 chỉ là bước khởi đầu; tiếp theo sẽ đưa E15, E20 hoặc cao hơn vào lưu hành. Với những quốc gia có nền công nghiệp phát triển như Mỹ, xăng E10 đã được sử dụng từ những năm 1980, hiện nay đã dùng đến xăng E85. Philippines và Thái Lan hiện đang sử dụng phổ biến E15, từ năm 2026 sẽ nâng lên E20.
Ông Đào Duy Anh, Phó cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công thương)