Xuất nhập khẩu 9 tháng tăng thêm hơn 207 tỷ USD
Gần 118 tỷ USD là tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đạt được trong tháng 9, đánh dấu kỷ lục mới của hoạt động ngoại thương Việt Nam.
Kết quả này bỏ xa mốc xấp xỉ 110 tỷ USD từng đạt được trong tháng 7 và tháng 8. So với cùng kỳ năm 2025, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu tháng 9 tăng 42,4%.
Sức bật của hoạt động thương mại quốc tế trong tháng 9 đã góp phần đưa tổng kim ngạch xuất nhập khẩu 9 tháng năm nay cán mốc 888 tỷ USD, tăng 30,4% so với cùng kỳ, cũng là mức cao nhất của 9 tháng các năm từ trước đến nay.
Mức tăng 30,4% tương ứng với hơn 207 tỷ USD về giá trị tuyệt đối.
Hoạt động xuất, nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam trong 9 tháng năm 2026 tiếp tục duy trì đà tăng trưởng cao, trở thành một trong những động lực quan trọng của tăng trưởng kinh tế.
Sau 9 tháng, tổng kim ngạch xuất khẩu đạt 434,3 tỷ USD, tăng 24,5%, tương ứng tăng khoảng 85,4 tỷ USD; nhập khẩu đạt 453,72 tỷ USD, tăng 36,7%, tương ứng tăng khoảng 121,8 tỷ USD so với cùng kỳ.
Tuy nhiên, cùng với xuất khẩu tăng cao từ đầu năm, nhập khẩu còn tăng mạnh hơn, chủ yếu ở nhóm máy móc, thiết bị, nguyên liệu đầu vào phục vụ sản xuất và xuất khẩu. Vì vậy, cán cân thương mại chuyển sang nhập siêu ngay từ đầu năm.
Tín hiệu tích cực của thương mại hàng hóa tháng 9 là cán cân thương mại đã đổi chiều, xuất siêu 1,27 tỷ USD sau nhiều tháng nhập siêu. Nhờ đó, mức nhập siêu lũy kế đã giảm từ 20,46 tỷ USD sau 8 tháng xuống còn 19,42 tỷ USD sau 9 tháng.
Quy mô thương mại được mở rộng
Việt Nam, xuất nhập khẩu, xuất nhập khẩu 2026, kim ngạch xuất nhập khẩu, 1.200 tỷ USD, thương mại quốc tế, ngoại thương, xuất khẩu, nhập khẩu, cán cân thương mại, nhập siêu, xuất siêu, FDI, doanh nghiệp trong nước, điện tử, máy tính, điện thoại, máy móc thiết bị
Theo dõi xuất nhập khẩu từng tháng của năm nay có thể thấy quy mô thương mại được mở rộng rất nhanh.
Nếu trong tháng đầu năm, tổng kim ngạch mới dừng ở 88,16 tỷ USD thì các tháng sau đó đều có sự bứt phá mạnh mẽ, ngoại trừ tháng 2 có kỳ nghỉ Tết Nguyên đán kéo dài khiến kim ngạch giảm còn 67,16 tỷ USD. Đến tháng 5, kim ngạch đã vượt 99 tỷ USD và từ tháng 6/2026 lần đầu vượt 100 tỷ USD.
Hai tháng tiếp theo liên tục duy trì mốc xấp xỉ 110 tỷ USD, trước khi bật tăng lên gần 118 tỷ USD vào tháng 9.
Diễn biến trên cho thấy giao thương ngày càng sôi động và năm 2026 đang hình thành một mặt bằng kim ngạch thương mại quốc tế mới của Việt Nam.
Không chỉ tăng về lượng, các mặt hàng xuất, nhập khẩu còn được đa dạng hóa, nhất là ở nhóm hàng công nghiệp, điện tử, máy móc, nguyên liệu đầu vào và các sản phẩm có mức độ tham gia sâu vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Ấn tượng nhất là lĩnh vực điện tử, khi cả sản xuất, xuất khẩu và nhập khẩu đều tăng vượt xa dự báo. Theo thống kê, riêng tháng 9, toàn ngành điện tử đạt kim ngạch xuất khẩu 28,73 tỷ USD, trong đó nhóm điện tử, máy tính đạt 22,56 tỷ USD, tăng 112,7% so với tháng 9/2025; điện thoại đạt 6,17 tỷ USD, tăng 14,3%.
Lũy kế hết tháng 9/2026, xuất khẩu của lĩnh vực này mang về 175,4 tỷ USD. Trong đó, máy tính, điện tử đạt 123,6 tỷ USD, tăng 59,6%; điện thoại đạt 51,7 tỷ USD, tăng 18,8% so với cùng kỳ năm trước.
Tổng kim ngạch nhập khẩu điện tử 9 tháng đạt khoảng 197 tỷ USD. Như vậy, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu điện tử sau 9 tháng vượt 372 tỷ USD, chiếm khoảng 42% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu cả nước.
| |
Vẫn lo chất lượng tăng trưởng
Hoạt động sản xuất, thương mại 9 tháng duy trì xu hướng tích cực, song cũng xuất hiện một số rủi ro cơ cấu cần được quản trị chủ động trong những tháng cuối năm.
Tại Hội nghị sơ kết nhiệm vụ quý III, tháng 9/2026 và triển khai nhiệm vụ tháng 10, phương hướng nhiệm vụ quý IV/2026 của ngành Công thương, vấn đề chất lượng tăng trưởng một lần nữa được nhắc tới.
“Nhập khẩu và cán cân thương mại tiếp tục phản ánh cả mặt tích cực và rủi ro cơ cấu. Nhập khẩu tăng mạnh hơn nhiều so với xuất khẩu; cán cân thương mại nhập siêu lớn. Khoảng 90,5% nhập khẩu là máy móc, nguyên nhiên vật liệu phục vụ sản xuất, song mức độ tập trung nguồn cung còn cao”, ông Bùi Huy Sơn, Vụ trưởng Vụ Kế hoạch - Tài chính (Bộ Công thương) đề cập.
Đáng chú ý hơn, xuất khẩu dù tăng mạnh 24,5%, tiếp tục là động lực nổi bật, nhưng chất lượng tăng trưởng chưa đồng đều, khoảng cách về tỷ trọng đóng góp giữa hai khu vực doanh nghiệp tiếp tục nới rộng.
Khu vực FDI chiếm 80,7% tổng kim ngạch xuất khẩu và tăng 29,4%, đóng góp 350,41 tỷ USD, trong khi khu vực doanh nghiệp trong nước chỉ tăng 7,5%, đạt 83,89 tỷ USD, chiếm 19,3% tổng kim ngạch xuất khẩu.
Điều này thể hiện rõ ở ba nhóm hàng xuất khẩu chủ lực là máy tính, điện thoại và linh kiện, máy móc, thiết bị và phụ tùng, với tổng kim ngạch trên 230 tỷ USD sau 9 tháng, nhưng phần lớn thuộc khu vực FDI.
Ngược lại, dệt may, giày dép - những lĩnh vực có sự tham gia đông đảo hơn của doanh nghiệp nội địa - đang đối mặt với đà tăng trưởng chậm lại. Sau 9 tháng, dệt may mang về 30,3 tỷ USD, chỉ tăng 1,9%; giày dép đạt 18 tỷ USD, tăng 1,4% so với cùng kỳ năm trước.
Chất lượng tăng trưởng còn thể hiện rõ khi nhìn vào cán cân thương mại. Nếu khu vực kinh tế trong nước nhập siêu 34,28 tỷ USD thì khu vực FDI, kể cả dầu thô, xuất siêu 14,86 tỷ USD.
Đo triển vọng thương mại quý IV
Những tháng cuối năm, hoạt động xuất nhập khẩu hàng hóa được dự báo tiếp tục sôi động nhờ bước vào mùa tiêu dùng cao điểm nhất trong năm. Điều này sẽ hỗ trợ mạnh mẽ cho sản xuất và thương mại hàng hóa quốc tế.
Dù vậy, mất cân bằng thương mại có thể vẫn tiếp diễn.
Cục Thống kê nhận định, nhập khẩu có khả năng tiếp tục tăng nhanh hơn xuất khẩu do nhu cầu máy móc, thiết bị, linh kiện điện tử, nguyên vật liệu, năng lượng và nguyên phụ liệu phục vụ các ngành xuất khẩu cuối năm vẫn duy trì ở mức cao. Không những vậy, mất cân đối thương mại tại một số thị trường cũng khiến hàng xuất khẩu đối mặt với nhiều rủi ro hơn về phòng vệ thương mại.
Hiện Việt Nam xuất siêu sang Mỹ 122,62 tỷ USD, tăng 23,8% so với cùng kỳ năm trước; xuất siêu sang EU 36,06 tỷ USD, tăng 25,3%; xuất siêu sang Nhật Bản 2,65 tỷ USD, tăng 85,9%.
Bộ trưởng Bộ Công thương Lê Mạnh Hùng thừa nhận, trong những tháng còn lại của năm nay, thương mại hàng hóa vẫn chịu áp lực từ các yếu tố bên ngoài như thương mại toàn cầu biến động khó lường, lạm phát và biến đổi khí hậu.
Ông yêu cầu các đơn vị chức năng trong Bộ chủ động nhận diện, dự báo và có giải pháp ứng phó phù hợp trong những tháng cuối năm. Tinh thần là xây dựng bộ giải pháp điều hành cho quý IV dựa trên dư địa và các động lực tăng trưởng.
Liên quan đến cán cân thương mại, từ kết quả xuất siêu trở lại trong tháng 9, Bộ trưởng đặt mục tiêu trong thời gian còn lại của năm đưa mức nhập siêu xuống dưới 10 tỷ USD. Theo đó, cần tận dụng hiệu quả các FTA đã ký kết; quản trị thị trường nước ngoài theo chiến lược dài hạn, mở rộng dư địa tại các thị trường còn tiềm năng. Song song với đó là tập trung vào công tác phòng vệ thương mại, tăng cường cảnh báo sớm, chia sẻ thông tin và kết nối với các địa phương để xử lý các vấn đề liên quan đến điều tra thương mại.
Theo tính toán, sau 9 tháng, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đã đạt 888 tỷ USD. Để cán mốc 1.200 tỷ USD, quý IV cần đạt thêm khoảng 312 tỷ USD, tương đương bình quân khoảng 104 tỷ USD/tháng - thấp hơn mức kim ngạch bình quân của quý III.
Trong khi đó, kim ngạch xuất, nhập khẩu thường có xu hướng tăng trong những tháng cuối năm do nhu cầu sản xuất và tiêu dùng gia tăng. Đây là dư địa quan trọng để tổng kim ngạch cả năm 2026 hướng tới, thậm chí vượt mốc 1.200 tỷ USD.
Cục Thống kê cho rằng, xét về quy mô kim ngạch đã đạt được, mốc 1.200 tỷ USD là có cơ sở và hoàn toàn có khả năng đạt được nếu hoạt động xuất, nhập khẩu duy trì mặt bằng tăng trưởng như hiện tại trong những tháng cuối năm.