Thưa ông, tại sao BTM đề xuất lùi thời điểm áp dụng tiêu chuẩn chất lượng xăng dầu theo tiêu chuẩn khí thải EURO 2 đến ngày 1/1/2007 thay vì 15 ngày sau khi quyết định 50/2006/QĐ-TTg có hiệu lực?
Sở dĩ BTM đề xuất lùi thời điểm áp dụng tiêu chuẩn xăng không chì và dầu diesel nhập khẩu theo TCVN 6776:2005 và TCVN 5689:2005 là vì những nguyên nhân khách quan liên quan đến những khó khăn của DN cũng như tình hình thực tế của thị trường. Nếu áp dụng ngay tiêu chuẩn này thì các DN sẽ khó tìm được nhà cung cấp xăng dầu có thể chào hàng theo đúng tất cả các chỉ tiêu kỹ thuật theo TCVN 2005. Nếu có tìm được thì do “phổ” mặt hàng mà DN Việt Nam tìm kiếm hẹp, nên DN sẽ phụ thuộc nhiều vào đối tác nước ngoài và sẽ bị ép giá. Bên cạnh đó, các DN nhập khẩu xăng dầu cũng gặp nhiều khó khăn về cơ sở vật chất vì theo quy định của TCVN 5689:2005, thì bắt buộc DN phải nhập khẩu 2 loại diesel có hàm lượng lưu huỳnh là 2.500 mg/kg (DO 0,25S) và 500 mg/kg (DO 0,5S). Do kho bể của các DN không đáp ứng được việc chứa cùng lúc 2 loại diesel. Nếu phải đầu tư thì sẽ phát sinh chi phí rất lớn cho DN và không đảm bảo về thời gian.
Như vậy, những vướng mắc đều do nguyên nhân khách quan?
Cũng phải kể đến khó khăn trong công tác quản lý thị trường, chống gian lận thương mại và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng, bởi hiện nay Việt Nam quy định các tiêu chuẩn xăng 90, 92 và 95. Việc quy định nhiều loại xăng gây rối loạn thị trường bởi xuất hiện tình trạng trộn lẫn các loại xăng này với nhau, gây cạnh tranh không lành mạnh giữa các DN. Ngay cả 2 loại dầu diesel nói trên cũng vậy, chúng ta chưa có chế tài giám sát và buộc các phương tiện giao thông vận tải sử dụng diesel 0,05S thay vì 0,25S. Tuy nhiên, tôi cũng xin nói ngay rằng, tiêu chuẩn xăng dầu theo TCVN 2005 được áp dụng từ ngày 1/1/2007 theo Quyết định 50, và cần có lộ trình cho một số tiêu chuẩn cụ thể.
Tiêu chuẩn mà chúng ta áp dụng chỉ là EURO 2, chưa phải quá cao, nhưng ông lại lý giải DN khó kiếm nguồn cung. Vậy các nước khác áp dụng tiêu chuẩn cao hơn thì sao?
Chúng tôi nói các DN khó tìm được nguồn cung ứng xăng dầu theo TCVN 2005 là do đây là bộ tiêu chuẩn quy định một loạt các chỉ tiêu chất lượng xăng dầu nhập khẩu. Từ đó sẽ khó khăn trong việc tìm kiếm được nhà cung cấp nào đáp ứng được tất cả những tiêu chí chất lượng mà TCVN 2005 đề ra. Chính vì điều này mà cần phải cho DN thời gian để xử lý các vấn đề liên quan như các hợp đồng đã ký kết, lượng xăng dầu còn tồn kho chưa bán hết, tìm kiếm các nhà cung cấp...
Ông bình luận gì về thông tin BTM bao che cho các DN nhập khẩu xăng dầu khi xin lùi thời điểm áp dụng tiêu chuẩn chất lượng mới?
Như tôi đã nói, việc lùi thời điểm áp dụng tiêu chuẩn mới không phải là không áp dụng mà là lựa chọn thời điểm áp dụng để đảm bảo được mục tiêu phát triển kinh tế cũng như tình hình chung. Những khó khăn là do thực tế đem lại. Ngay cả việc ban hành tiêu chuẩn mới, các cơ quan cũng chưa lường hết được những khó khăn khi thực hiện. Tôi nói điều này để khẳng định rằng, chúng ta gặp những khó khăn khách quan, chứ không bao che cho các DN nhập khẩu xăng dầu.
Theo Quyết định 50, thì từ ngày 1/1/2007 chúng ta đã có xăng dầu nhập khẩu theo TCVN 2005, nhưng một số nhà sản xuất ô tô trong nước vẫn kêu chưa có được nguồn nguyên liệu sạch để sử dụng cho các loại động cơ mới sản xuất. Tại sao lại có tình trạng này, thưa ông?
Tôi khẳng định, từ ngày 1/1/2007 đến nay, chúng ta đã nhập khẩu xăng dầu theo tiêu chuẩn mới. Kết quả kiểm tra của các trung tâm giám định chất lượng cho thấy, tất cả các mẫu xăng dầu nhập khẩu trong thời gian từ ngày 1/1/2007 đến nay, đều đáp ứng được những chỉ tiêu mà TCVN 2005 đưa ra. Còn với những lời phàn nàn của các nhà sản xuất, tôi xin nói ngay rằng, họ cần phải đưa ra những dẫn chứng khoa học để chứng minh rằng, xăng dầu chưa đảm bảo chất lượng ở chỗ nào? Không thể nói chung chung như vậy được.
Xăng dầu áp dụng theo tiêu chuẩn chất lượng mới giá có cao hơn không?
Tất nhiên là giá sẽ cao hơn. Theo tôi biết, giá mỗi lít xăng sẽ tăng thêm 200 đồng so với hiện nay.