Thưa ông, các yếu tố bên ngoài sẽ tác động ra sao đến chính sách tiền tệ và kinh tế Việt Nam trong năm nay, nhất là 6 tháng cuối năm?
Năm nay, chính sách tiền tệ và kinh tế Việt Nam sẽ chịu tác động chủ yếu từ 3 nhóm yếu tố bên ngoài.
Thứ nhất, là diễn biến lãi suất quốc tế, đặc biệt là chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), bởi đây vẫn là biến số quan trọng với tỷ giá, dòng vốn và mặt bằng lãi suất trong nước.
Thứ hai, là rủi ro địa chính trị, nhất là xung đột tại Trung Đông, khiến giá năng lượng biến động mạnh hơn và áp lực lạm phát toàn cầu trở nên khó lường.
Thứ ba, là triển vọng tăng trưởng toàn cầu và thương mại quốc tế. Trong báo cáo tháng 4/2026, Quỹ Tiền tệ quốc tế (IMF) dự báo tăng trưởng toàn cầu năm nay ở mức 3,1%, đồng thời lưu ý chiến sự Trung Đông có thể làm giá hàng hóa tăng và điều kiện tài chính toàn cầu thắt chặt hơn.
Trong bối cảnh đó, tôi cho rằng, Ngân hàng Nhà nước sẽ tiếp tục điều hành theo hướng cân bằng: vừa hỗ trợ tăng trưởng, vừa giữ ổn định tỷ giá, kiểm soát lạm phát và bảo đảm thanh khoản hệ thống.
Mặc dù Fed giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp vừa qua, song nhiều dự báo cho rằng sẽ có thêm hai lần cắt giảm lãi suất trong nửa cuối năm. Ông đánh giá thế nào về kịch bản này?
Fed đã giữ nguyên lãi suất mục tiêu trong cuộc họp tháng 3/2026 ở mức 3,5 - 3,75%, đồng thời nhấn mạnh bất định của triển vọng kinh tế vẫn ở mức cao. Điều này cho thấy Fed chưa vội nới lỏng trong ngắn hạn, nhất là khi vẫn phải theo dõi tác động của giá năng lượng và các chỉ báo kinh tế vĩ mô liên quan đến chiến sự Trung Đông.
Tuy vậy, kịch bản Fed giảm lãi suất trong nửa cuối năm vẫn có cơ sở. Thời điểm và tốc độ cắt giảm sẽ phụ thuộc lớn vào lạm phát lõi, thị trường lao động Mỹ và diễn biến địa chính trị trong thời gian tới.
Nhận định của ông về xu hướng sức mạnh USD trong năm 2026, nhất là khi nhiều dự báo cho rằng USD sẽ suy yếu trong nửa cuối năm do Fed giảm lãi suất?
Tôi cho rằng, USD nhiều khả năng sẽ suy yếu nhẹ trong nửa cuối năm 2026 nếu Fed bắt đầu chu kỳ nới lỏng, qua đó thu hẹp chênh lệch lãi suất với các nền kinh tế lớn. Đây là yếu tố nền tảng gây áp lực giảm lên USD. Song, dư địa giảm sẽ không lớn. Kinh tế Mỹ vẫn duy trì sức chống chịu tương đối tốt, trong khi nhu cầu đối với các tài sản trú ẩn an toàn như USD có thể tiếp tục tăng trong bối cảnh rủi ro địa chính trị còn hiện hữu. Điều này sẽ hạn chế đà giảm sâu của đồng bạc xanh.
Nếu USD suy yếu khi Fed chuyển sang nới lỏng chính sách tiền tệ, đây sẽ là yếu tố thuận lợi cho Việt Nam vì giúp giảm áp lực tỷ giá và tạo thêm dư địa ổn định mặt bằng lãi suất trong nước.
Theo ông, doanh nghiệp xuất nhập khẩu cần làm gì để phòng ngừa rủi ro tỷ giá?
Doanh nghiệp không nên đặt cược hoàn toàn vào một kịch bản tỷ giá thuận lợi mà cần chuyển sang tư duy quản trị rủi ro chủ động hơn.
Trước hết, doanh nghiệp nên xác định rõ trạng thái ngoại tệ ròng theo từng kỳ thanh toán, thay vì chỉ nhìn theo năm. Đồng thời, cần sử dụng các công cụ phòng ngừa như hợp đồng kỳ hạn, hoán đổi hoặc chốt tỷ giá từng phần, nhất là với các khoản thanh toán lớn hay hợp đồng nhập khẩu có biên lợi nhuận mỏng.
Bên cạnh đó, doanh nghiệp cần chủ động cân đối nguồn thu - chi cùng loại ngoại tệ, điều chỉnh cơ cấu hợp đồng hoặc bổ sung điều khoản biên độ tỷ giá trong các hợp đồng kéo dài.
Trong bối cảnh tỷ giá có thể không biến động quá mạnh, nhưng khó dự đoán thời điểm, doanh nghiệp chủ động quản trị tỷ giá như một phần của quản trị tài chính sẽ có lợi thế rõ ràng hơn so với việc chỉ xử lý khi biến động đã xảy ra.