Dữ liệu do Tổng cục Hải quan Trung Quốc công bố cho thấy, thặng dư thương mại cả năm 2025 của Trung Quốc đạt kỷ lục 1.189 tỷ USD, tăng 20% so với năm 2024. Con số này đã vượt quá 1.000 tỷ USD tính đến tháng 11.
Thặng dư xuất khẩu hàng tháng đã vượt 100 tỷ USD tới 7 lần trong năm ngoái, một phần nhờ đồng nhân dân tệ suy yếu, so với chỉ một lần vào năm 2024. Điều này cho thấy các biện pháp của Tổng thống Mỹ Donald Trump hầu như không ảnh hưởng nhiều đến thương mại của Trung Quốc với phần còn lại của thế giới, dù những chính sách này đã hạn chế đáng kể lượng hàng xuất sang Mỹ.
Thặng dư thương mại của Trung Quốc vẫn đang tiếp tục mở rộng: chỉ riêng trong tháng 12, thặng dư của nước này đã đạt 114,14 tỷ USD, được thúc đẩy bởi sự tăng vọt xuất khẩu sang Liên minh châu Âu, châu Phi, Mỹ Latinh và Đông Nam Á. Đây là mức thặng dư hàng tháng cao thứ ba trong lịch sử, chỉ đứng sau tháng 1 và tháng 6 năm ngoái.
Thuế quan đã làm giảm thặng dư thương mại của Trung Quốc với Mỹ. Nhưng các nhà máy Trung Quốc đã tăng doanh số bán hàng sang các khu vực khác.
Cụ thể, xuất khẩu sang Mỹ đã giảm mạnh 20% tính theo đồng đô la trong năm 2025, trong khi nhập khẩu từ Mỹ cũng giảm 14,6%. Tuy vậy, các nhà máy Trung Quốc lại mở rộng được sang những thị trường khác: xuất khẩu sang châu Phi tăng 25,8%, sang khối ASEAN tăng 13,4%, và sang Liên minh châu Âu tăng 8,4%.
Các nhà kinh tế dự đoán Trung Quốc sẽ tiếp tục giành thị phần toàn cầu trong năm nay, được hỗ trợ bởi các công ty Trung Quốc thiết lập các trung tâm sản xuất ở nước ngoài, cung cấp quyền tiếp cận thuế quan thấp hơn vào Mỹ và Liên minh châu Âu, cũng như nhu cầu mạnh mẽ đối với chip cấp thấp và các thiết bị điện tử khác.
“Chúng tôi tiếp tục kỳ vọng xuất khẩu sẽ đóng vai trò là động lực tăng trưởng lớn trong năm 2026”, Jacqueline Rong, nhà kinh tế trưởng về Trung Quốc tại BNP Paribas nhận định về nền kinh tế Trung Quốc.
Trong đó, ngành công nghiệp ô tô của Trung Quốc đã chứng kiến xuất khẩu tổng thể tăng 19,4% lên 5,79 triệu xe vào năm ngoái, với lượng xe điện tăng 48,8%. Trung Quốc có khả năng sẽ tiếp tục là nhà xuất khẩu ô tô hàng đầu thế giới trong năm thứ ba liên tiếp sau khi vượt qua Nhật Bản lần đầu tiên vào năm 2023.
Khi Trung Quốc tìm cách thúc đẩy xuất khẩu để bù đắp cho tình trạng suy thoái kéo dài trong lĩnh vực bất động sản và nhu cầu trong nước suy yếu, mức thặng dư thương mại kỷ lục có nguy cơ làm gia tăng lo ngại ở nhiều nền kinh tế.
Mặc dù Mỹ và Trung Quốc đã đạt được thỏa thuận đình chiến về thuế quan kéo dài một năm vào cuối tháng 10, nhưng mức thuế của Mỹ đối với hàng hóa Trung Quốc hiện ở mức 47,5% - ngưỡng cao hơn nhiều so với ngưỡng khoảng 35% mà các nhà phân tích cho rằng mới giúp doanh nghiệp Trung Quốc xuất khẩu sang Mỹ có lãi.
