“Xói mòn đồng USD” (dollar debasement) phản ánh tâm lý lo ngại đồng tiền Mỹ giảm sức mua theo thời gian, xuất phát từ rủi ro nợ công, thâm hụt ngân sách và lạm phát gia tăng. Khi tâm lý này lan rộng, dòng vốn có xu hướng dịch chuyển sang vàng, Bitcoin, các đồng tiền khác ngoài USD và trái phiếu thị trường mới nổi.
Theo Bloomberg, trái phiếu nội tệ của nhóm thị trường mới nổi đã tăng khoảng 3,3% từ đầu năm, dù từng giảm 3,8% vào tháng 3 khi xung đột Mỹ - Iran bùng phát. Trong khi đó, trái phiếu tại các nền kinh tế phát triển giảm 1,9%.
Dòng vốn tìm kiếm lựa chọn ngoài USD
Sức hút của đồng USD chịu thêm áp lực trong bối cảnh tổng nợ quốc gia Mỹ chính thức vượt mốc 40.000 tỷ USD vào ngày 19/8/2026. Khoản nợ lớn này khiến nhà đầu tư ngày càng quan tâm đến khả năng kiểm soát thâm hụt, chi phí trả lãi gia tăng và nhu cầu phát hành trái phiếu mới của Chính phủ Mỹ.
Cùng thời điểm, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent thông báo tăng gấp đôi quy mô mua lại trái phiếu kỳ hạn dài, từ 2 tỷ USD lên ít nhất 4 tỷ USD mỗi đợt. Động thái này nhằm hạn chế áp lực lên lợi suất dài hạn, nhưng đồng thời cũng khiến nhà đầu tư quốc tế chú ý hơn đến các lựa chọn thay thế ngoài tài sản Mỹ.
Thông thường, lợi suất trái phiếu Mỹ tăng sẽ hỗ trợ đồng USD do các tài sản định giá bằng đồng tiền này trở nên hấp dẫn hơn. Tuy nhiên, mối quan hệ này gần đây đang có dấu hiệu suy yếu. Bloomberg nhận định, mức độ phân kỳ giữa lợi suất trái phiếu Mỹ và diễn biến tiền tệ tại các thị trường mới nổi đã lên mức lớn nhất trong hơn 4 năm qua.
Sự phân kỳ này có thể tạo lợi thế cho trái phiếu và đồng nội tệ của một số thị trường mới nổi. Dù vậy, lợi ích sẽ không phân bổ đồng đều do mỗi quốc gia sở hữu mức nợ, lạm phát, dự trữ ngoại hối và rủi ro chính trị khác nhau.
Nhiều nền kinh tế mới nổi đang được đánh giá cao về khả năng kiểm soát lạm phát và kỷ luật tài khóa.
Bà Swa Wu, Trưởng bộ phận chuyên gia đầu tư thu nhập cố định khu vực châu Á (trừ Nhật Bản) tại JPMorgan Asset Management nhận định, xu hướng suy yếu của USD có thể tạo môi trường thuận lợi cho trái phiếu thị trường mới nổi. Nhiều nhà quản lý quỹ cũng đánh giá cao khả năng kiểm soát lạm phát và kỷ luật tài khóa của các nền kinh tế này.
Ông James Athey, nhà quản lý quỹ tại Marlborough Investment Management chia sẻ, danh mục của ông hiện không nắm giữ trái phiếu chính phủ châu Âu hay trái phiếu Mỹ kỳ hạn trên 10 năm. Thay vào đó, ông tập trung vào thị trường Australia, New Zealand và một số đại diện mới nổi như Mexico, Chile.
Đồng quan điểm, ông Wim Vandenhoeck, đồng trưởng bộ phận trái phiếu thị trường mới nổi tại Invesco cho rằng, xu hướng dịch chuyển vốn sẽ còn tiếp diễn khi nền tảng và mức độ đa dạng của các thị trường mới nổi ngày càng được cải thiện.
Rủi ro vẫn hiện hữu
Dù tăng từ đầu năm, trái phiếu thị trường mới nổi vẫn rất nhạy cảm với lợi suất trái phiếu Mỹ và giá hàng hóa toàn cầu.
Hiện lợi suất trái phiếu chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm đang ở mức 4,8%, tiến gần ngưỡng tâm lý 5%. Nếu vượt mốc này, dòng tiền quốc tế có thể nhanh chóng quay trở lại các tài sản định giá bằng USD, gây áp lực trở lại lên trái phiếu thị trường mới nổi.
Bên cạnh đó, định hướng chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) là biến số quan trọng. Ngày 28/8/2026, Chủ tịch Fed Kevin Warsh cảnh báo, lạm phát vẫn cao hơn mục tiêu 2% và Fed “còn nhiều việc phải làm”. Theo công cụ FedWatch của CME Group, xác suất Fed tăng lãi suất thêm 0,25 điểm phần trăm tại cuộc họp tháng 9 đã tăng lên gần 60%.
Ông Leonard Kwan, nhà quản lý danh mục tại T. Rowe Price Dynamic Emerging Markets Bond Strategy cho biết, lo ngại về sức mua của USD đang thúc đẩy dòng vốn đa dạng hóa sang tiền tệ và trái phiếu mới nổi.
Ngoài ra, giá dầu cũng là yếu tố cần theo dõi. Với các quốc gia nhập khẩu năng lượng, giá dầu tăng cao có thể làm gia tăng lạm phát, thâm hụt thương mại và áp lực lên ngân sách; ngược lại, các nước xuất khẩu dầu sẽ được hưởng lợi lớn từ nguồn thu này.
Nhìn chung, trái phiếu thị trường mới nổi có thể tiếp tục hưởng lợi nếu dòng vốn dịch chuyển khỏi tài sản Mỹ. Tuy nhiên, đây không phải là xu hướng một chiều. Bất kỳ thay đổi nào về chính sách tiền tệ của Fed, lợi suất trái phiếu kho bạc, giá dầu hay căng thẳng địa chính trị đều có thể nhanh chóng tái định hình dòng vốn toàn cầu.