Cụ thể, tại Hội nghị, trình bày về chương trình hành động của Chính phủ để thực hiện Nghị quyết số 79-NQ/TW về phát triển kinh tế Nhà nước, Phó Thủ tướng Thường trực Nguyễn Hoà Bình cho biết, một trong những nhiệm vụ cụ thể của chương trình hành động là ưu tiên tăng vốn điều lệ từ nguồn lợi nhuận để lại nhằm bảo đảm tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu cho các ngân hàng.
Chỉ đạo này cho thấy sự đồng thuận ở cấp cao về việc tháo gỡ “nút thắt” vốn cho khối ngân hàng quốc doanh. Khi được phép giữ lại lợi nhuận để tái đầu tư, ngân hàng không chỉ nâng cao hệ số an toàn vốn, mà còn gia tăng khả năng chống chịu trước các cú sốc thị trường, qua đó củng cố niềm tin của nhà đầu tư và khách hàng.
Bên cạnh đó, việc tăng vốn cũng cần đi đôi với nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, cải thiện quản trị, kiểm soát rủi ro, đẩy mạnh chuyển đổi số và đa dạng hóa nguồn thu. Chỉ khi đồng thời nâng cao “lượng” và “chất” của vốn, các ngân hàng thương mại (NHTM) nhà nước mới thực sự phát huy vai trò dẫn dắt thị trường, hỗ trợ doanh nghiệp và người dân một cách hiệu quả.
| |
Tài liệu Hội nghị sáng ngày 25/02 |
Trước đó, tại Hội nghị Triển khai nhiệm vụ ngân hàng năm 2026 tổ chức vào cuối năm 2025, vấn đề tín dụng - trụ cột dẫn vốn cho nền kinh tế - tiếp tục là tâm điểm thảo luận. Trong bối cảnh Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đặt mục tiêu vừa đẩy mạnh tăng trưởng, vừa giữ vững ổn định vĩ mô, bài toán đặt ra cho hệ thống tổ chức tín dụng không chỉ là mở rộng quy mô cho vay, mà còn phải đảm bảo an toàn vốn, kiểm soát rủi ro theo chuẩn mực ngày càng cao.
Phát biểu tại Hội nghị, ông Tô Huy Vũ, Chủ tịch Hội đồng thành viên Agribank đề nghị Quốc hội, Chính phủ, NHNN xem xét phê duyệt phương án bổ sung vốn điều lệ 29.690 tỷ đồng giai đoạn 2025-2027 cho Agribank; đồng thời có cơ chế bổ sung vốn điều lệ từ lợi nhuận làm ra hằng năm đối với các NHTM nhà nước.
Đề xuất này không đơn thuần là mong muốn gia tăng quy mô tài sản, mà xuất phát từ yêu cầu đảm bảo các tỷ lệ an toàn vốn tối thiểu (CAR) theo quy định. Khi tín dụng tăng trưởng nhanh hơn vốn tự có, hệ số an toàn vốn sẽ bị thu hẹp, kéo theo áp lực giới hạn tăng trưởng tín dụng. Nói cách khác, nếu “chiếc áo” vốn điều lệ không được nới rộng, khả năng mở rộng cho vay - đặc biệt là cho các lĩnh vực ưu tiên như nông nghiệp, nông thôn, xuất khẩu, hạ tầng - sẽ bị bó hẹp.
Đối với Agribank - ngân hàng giữ vai trò chủ lực trong tín dụng nông nghiệp, nông thôn - việc tăng vốn còn mang ý nghĩa thực hiện nhiệm vụ chính trị được giao. Trong bối cảnh khu vực nông nghiệp chịu nhiều biến động từ giá cả, thị trường xuất khẩu và biến đổi khí hậu, dòng vốn ổn định, chi phí hợp lý từ ngân hàng quốc doanh là một trong những “điểm tựa” quan trọng cho khu vực này.
Không chỉ Agribank, câu chuyện tăng vốn cũng là thách thức lớn với VietinBank. Ông Trần Minh Bình, Chủ tịch HĐQT VietinBank cho biết, trong bối cảnh tỷ lệ sở hữu Nhà nước và tỷ lệ sở hữu nhà đầu tư nước ngoài tại ngân hàng đã chạm hạn mức theo quy định, trong khi phương án bổ sung vốn điều lệ trực tiếp từ ngân sách chưa được phê duyệt, khả năng nâng cao năng lực vốn tự có của VietinBank phụ thuộc rất lớn vào lợi nhuận tự tích lũy.
Điều này đồng nghĩa, nếu ngân hàng phải chia phần lớn lợi nhuận về ngân sách thay vì giữ lại để tăng vốn, quá trình củng cố năng lực tài chính sẽ bị kéo dài, thậm chí tạo ra “độ trễ” so với nhu cầu tăng trưởng tín dụng của nền kinh tế.
"Trên cơ sở đó, VietinBank đề xuất cho phép được giữ lại toàn bộ lợi nhuận sau thuế và sau trích quỹ trong giai đoạn 2025-2030. Mục tiêu không chỉ để gia tăng quy mô vốn điều lệ, mà còn để đảm bảo tăng trưởng bền vững, tiếp tục phát huy vai trò ngân hàng thương mại nhà nước đi đầu trong cung ứng vốn và dịch vụ tài chính cho nền kinh tế", Chủ tịch VietinBank kiến nghị.
Nhìn rộng hơn, kiến nghị của hai ngân hàng lớn phản ánh thực trạng chung của khối NHTM nhà nước: quy mô tài sản và dư nợ tín dụng chiếm tỷ trọng lớn trong toàn hệ thống, nhưng tốc độ tăng vốn tự có chưa tương xứng với yêu cầu phát triển. Trong khi đó, chuẩn mực quản trị rủi ro theo Basel II, tiến tới Basel III, cùng yêu cầu nâng cao chất lượng tài sản, trích lập dự phòng đầy đủ… đều đòi hỏi “bộ đệm” vốn dày hơn.
Chính vì vậy, những chính sách mang tính đột phá trong Nghị quyết số 79-NQ/TW ngày 6/1/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế nhà nước và Nghị quyết số 29-NQ/CP ngày 24/2/2026 của Chính phủ Ban hành Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết 79 mở ra những kỳ vọng lớn với khối ngân hàng quốc doanh, đặc biệt là kỳ vọng tháo gỡ được "điểm nghẽn" tăng vốn, cởi bỏ được "chiếc áo chật", vươn lên lọt vào top 100 ngân hàng lớn nhất khu vực châu Á về tổng tài sản vào năm 2030 như mục tiêu mà Nghị quyết 79 đặt ra.