Các tàu chở đá xây dựng cập cảng Phú Quốc (Ảnh: P.V)
Thiếu hụt đá xây dựng
“Ngày 17/1, toàn công trường chỉ về được đúng 5 sà lan với vỏn vẹn 1.600 m3 đá, trong khi nhu cầu tối thiểu của công trường là khoảng 6.000 m3 mỗi ngày. Thiếu đá đồng nghĩa với việc các nhà thầu phải tạm dừng thi công các hạng mục liên quan đến cấp phối đá dăm, bê tông xi măng dù đã huy động tới công trường hàng trăm đầu thiết bị đặc chủng và gần 1.000 thợ kỹ thuật”, đại diện bộ phận hạ tầng Dự án mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc cho biết.
Trên thực tế, tình trạng thiếu hụt với khối lượng lớn đá xây dựng phục vụ Dự án mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc đã diễn ra từ nhiều tháng trở lại đây, đặc biệt từ cuối tháng 12/2025.
Bảng theo dõi khối lượng đá được cung cấp cho Dự án mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc, trong suốt 1 tháng vừa qua (15/12/2025 - 15/1/2026), chỉ duy nhất ngày 25/12/2025 lượng đá về được 7.500 m3; các ngày còn lại, đá chỉ về được từ 1/4 tới 1/2 so với nhu cầu.
Thậm chí, ngày 1/1/2026, dù toàn công trường vẫn làm việc “3 ca, 4 kíp”, nhưng không có bất cứ sà lan chở đá nào cập các cảng ở Phú Quốc.
Nỗi lo lắng của nhóm cán bộ quản lý các hạng mục kết cấu hạ tầng khu bay của Tập đoàn Sun Group ngày một gia tăng, bởi thời tiết hiện nay tại đảo Ngọc đang là giữa mùa khô, rất thuận lợi cho việc tăng tốc thi công.
Sau khi UBND tỉnh An Giang tổ chức cuộc họp khẩn hôm 15/1 về hiện trạng và tình hình khai thác, cung cấp, phân bổ vật liệu xây dựng trên địa bàn tỉnh phục vụ công trình APEC, tình hình cung ứng các loại đá xây dựng cho Dự án mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc đang chờ biến chuyển mới.
Bên cạnh nhóm dự án “xương sống” phục vụ APEC 2027 do Chính phủ giao Tập đoàn Sun Group thực hiện, tại Phú Quốc còn triển khai hàng loạt dự án hạ tầng thiết yếu khác do UBND tỉnh An Giang làm chủ đầu tư.
Ước tính, tổng nhu cầu vật liệu xây dựng phục vụ các Dự án APEC 2027 khoảng 16,3 triệu m3 cát đắp, 4,82 triệu m3 đá các loại và 5,1 triệu m3 đất đắp. Trừ nguồn đất đắp, cát đắp có thể huy động tại chỗ, toàn bộ đá xây dựng đều sẽ phải đưa về từ đất liền.
Hiện các hạng mục thi công Nhà ga hành khách T2 và Nhà ga VIP tại Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc đã sắp kết thúc công tác thi công bê tông nên toàn bộ nhu cầu đá xây dựng bao gồm: đá cấp phối đá dăm, đá phục vụ công tác bê tông chủ yếu thuộc về các hạng mục kết cấu hạ tầng khu bay gồm: thi công đường cất hạ cánh số 2, đường lăn, sân đỗ máy bay và cải tạo, nâng cấp đường cất hạ cánh số 1.
Tính chung, tổng nhu cầu đá cấp phối đá dăm, đá bê tông chất lượng cao phục vụ thi công đường cất hạ cánh, đường lăn, sân đỗ tại Dự án Mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc là 1,5 triệu m3, trong khi đến giữa tháng 1/2026, dù đã gom đủ mọi nguồn có thể, khối lượng đá xây dựng thực tế đưa về công trường cũng chỉ đạt khoảng 170.000 m3.
Về lý thuyết, từ nay đến đầu tháng 12/2026, công tác thi công các hạng mục bê tông tại công trình cửa ngõ kết nối Phú Quốc với thế giới mới phải hoàn thành, nhưng do tháng 6/2026 Phú Quốc đã bắt đầu mùa mưa nên chủ đầu tư và các đơn vị thi công chỉ còn đúng 4 tháng để thi công đại trà. Tính bình quân, mỗi tháng công trường cần đưa về khoảng 300.000 m3 đá, mỗi ngày phải đưa về tối thiểu 10.000 m3 đá.
Điều đáng nói là theo chỉ dẫn kỹ thuật, đá xây dựng được đưa về cần ít nhất 7 ngày để ủ tạo độ ẩm cần thiết nên việc đứt gãy nguồn cung trong thời gian vừa qua càng làm trầm trọng thêm khó khăn cho chủ đầu tư và các đơn vị thi công.
“Do công trình được triển khai theo lệnh khẩn cấp, thời gian thi công chỉ gói gọn trong vòng 18 tháng nên quỹ thời gian dự phòng gần như không có. Nếu không có bước đột phá về nguồn cung đá xây dựng trong ít ngày tới, nguy cơ vỡ tiến độ hàng loạt các hạng mục thuộc khu bay Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc là rất lớn”, đại diện Ban Quản lý Dự án Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc lo lắng.
Cần phải nói thêm rằng, do các mỏ đá tại Phú Quốc không đủ cường độ để thi công nên toàn bộ đá xây dựng cho các công trình APEC đều được đưa từ đất liền thông qua các sà lan vượt biển chở ra công trường. Hiện tại, giá 1 m3 đá xây dựng về đến chân công trình mà các chủ đầu tư, nhà thầu đang phải trả tại Phú Quốc đã lên tới hơn 700.000 đồng/m3 nhưng vẫn không có đủ khối lượng cần thiết.
Để đáp ứng nhu cầu đang trong giai đoạn cao điểm, bên cạnh các mỏ đá tại An Giang như: Hòn Sóc, Quý Hải, Trà Đuốc…, chủ đầu tư Dự án mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc đã phải chấp nhận mua gom tận Cam Ranh, Đồng Nai. Tuy nhiên, do việc thiếu hụt đá xây dựng đang diễn ra diện rộng tại khu vực phía Nam nên giải pháp này chưa đem lại hiệu quả như kỳ vọng.
Cần ưu tiên đặc biệt
Được biết, ngay trước khi bắt tay triển khai nhận nhiệm vụ, Tập đoàn Sun Group đã nhận diện được khó khăn trong việc cung ứng vật liệu xây dựng thông thường cho các dự án hạ tầng phục vụ APEC 2027 tại Phú Quốc để đề xuất cấp có thẩm quyền những giải pháp tháo gỡ.
Theo tính toán, tổng nhu cầu đá xây dựng - loại vật liệu đặc biệt thiết yếu cho thi công nền, bê tông xi măng - cho các dự án hạ tầng thiết yếu do Tập đoàn Sun Group là chủ đầu tư gồm: Dự án mở rộng Cảng hàng không quốc tế Phú Quốc, Đại lộ APEC, Trung tâm Hội nghị APEC, tàu điện nhẹ LRT… là khoảng 2,67 triệu m3. Trong đó, có đến 80% nhu cầu đá xây dựng cho các công trình có ý nghĩa then chốt nói trên sẽ được nén lại trong vòng 9 tháng đầu năm 2026.
Bên cạnh thách thức về nguồn cung do năng lực sản xuất tại các mỏ đá chính tại địa phương như Hòn Sóc và Trà Đuốc (do Công ty cổ phần Sản xuất vật liệu xây dựng Kiên Giang, Công ty TNHH Quý Hải - ACM, Công ty TNHH An Phát khai thác) bị hạn chế, chỉ đạt 2.000 - 3.000 m3/ngày nhưng phải chia sẻ cho nhiều dự án trọng điểm khác tại khu vực Tây Nam Bộ, thì vấn đề logistics vận chuyển đá cũng đang gặp trở ngại lớn.
Tại nguồn cung cấp, tàu bè vận chuyển hạn chế, đặc biệt tàu lớn 2.000 - 3.000 tấn không vào được cảng sông gần mỏ, dẫn đến chậm trễ. Tại Phú Quốc, các cảng có năng lực tiếp nhận đều bị quá tải, mùa sóng lớn càng làm tình hình tồi tệ hơn.
Để kịp thời tháo gỡ khó khăn về nguồn đá xây dựng, một số chủ đầu tư công trình APEC đã kiến nghị UBND tỉnh An Giang cần vận dụng tối đa Nghị quyết số 66.4/2025/NQ-CP của Chính phủ về việc ban hành các cơ chế, chính sách đặc thù nhằm tháo gỡ khó khăn trong triển khai Luật Địa chất và Khoáng sản năm 2024.
Trong đó, ưu tiên hàng đầu là sớm nâng trữ lượng và công suất khai thác tại các mỏ hiện hữu (Hòn Sóc, Trà Đuốc), hoàn tất thủ tục trong tháng 1/2026 và ưu tiên phân bổ 80 - 90% sản lượng cho APEC.
Thứ hai, cấp phép khai thác mới cho các đơn vị tại mỏ Hòn Sóc và tìm thêm mỏ mới như Cô Tô (huyện Tri Tôn, An Giang). Đồng thời, nạo vét luồng lạch để nâng công suất cảng sông, cho phép tàu lớn tiếp cận và bổ sung 1 - 2 cảng tạm tại bờ Đông - Tây Phú Quốc để linh hoạt theo mùa.
Được biết, tại Thông báo số 142-TB/TU, ngày 16/1/2026, Ban Thường vụ Tỉnh ủy An Giang đã giao Ban Thường vụ Đảng ủy UBND tỉnh An Giang chỉ đạo các cơ quan chức năng khẩn trương đánh giá nhu cầu thực tế về vật liệu xây dựng; tổ chức điều phối, huy động năng lực khai thác, vận chuyển để cung cấp kịp thời cho các dự án cao tốc, sân bay, cảng biển và các công trình phục vụ APEC 2027.
Đối với các khu mỏ đã hết hạn hoặc sắp hết trữ lượng, Tỉnh ủy An Giang yêu cầu đẩy nhanh công tác thăm dò, cấp phép khai thác mới theo đúng quy trình, bảo đảm khai thác đúng mục đích, đúng quy định pháp luật, không qua trung gian, phục vụ trực tiếp cho các công trình trọng điểm.
“Trong bối cảnh các sự kiện chính thức APEC 2027 đang rất cận kề, các công trình hạ tầng tại Phú Quốc xứng đáng sớm nhận được những hỗ trợ, ưu tiên đặc biệt để đáp ứng tiến độ đề ra”, PGS-TS. Trần Đình Thiên chia sẻ.
