Ông Nguyễn Đức Chi, Thứ trưởng Bộ Tài chính Phát biểu tại Diễn đàn “Digital Trust in Finance 2026”,
Phát biểu tại Diễn đàn “Digital Trust in Finance 2026”, ông Nguyễn Đức Chi, Thứ trưởng Bộ Tài chính nhấn mạnh, chương trình diễn ra đúng vào thời điểm nhiều quốc gia đang đẩy mạnh chuyển đổi số trong nền kinh tế, đặc biệt là trong lĩnh vực tài chính. Cùng với cơ hội lớn, quá trình này cũng đặt ra không ít thách thức, trong đó quan trọng nhất là xây dựng niềm tin trong phát triển kinh tế số và tài chính số.
Theo Thứ trưởng, bài toán đặt ra là phải phòng tránh, giảm thiểu những rủi ro từ mặt trái của quá trình số hóa, đồng thời xây dựng chính sách và cơ chế quản lý vừa thúc đẩy đổi mới sáng tạo, vừa bảo đảm an toàn cho hệ thống tài chính quốc gia.
Nghị quyết số 57 ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia đã đặt mục tiêu đến năm 2030, quy mô kinh tế số đạt tối thiểu 30% GDP, giao dịch không dùng tiền mặt đạt 80%, tỷ lệ doanh nghiệp có hoạt động đổi mới sáng tạo đạt trên 40%. Trên tinh thần hiện thực hóa các mục tiêu này, Bộ Tài chính đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế số, tài chính số, góp phần vào tăng trưởng bền vững của đất nước.
Một trong những trọng tâm đầu tiên là hoàn thiện thể chế. Bộ Tài chính đã tích cực rà soát, đề xuất sửa đổi các chính sách và văn bản pháp luật nhằm tháo gỡ điểm nghẽn, tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho đổi mới sáng tạo và phát triển công nghệ.
Cụ thể, Thứ trưởng cho biết, Bộ Tài chính đã trình Chính phủ, Quốc hội sửa đổi Luật Ngân sách Nhà nước nhằm khơi thông nguồn lực, đơn giản hóa thủ tục hành chính trong quá trình ngân sách, tối ưu hóa tiềm năng đổi mới sáng tạo ở các cấp, các ngành. Từ năm 2025, ngân sách nhà nước dành tối thiểu 3% tổng chi ngân sách cho lĩnh vực chuyển đổi số, khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo.
Bên cạnh đó, Luật Quản lý thuế cũng được sửa đổi theo hướng hiện đại hóa quản lý thuế, tạo thuận lợi cho người nộp thuế và doanh nghiệp. Hóa đơn điện tử đã được triển khai trên phạm vi toàn quốc nhằm minh bạch hóa dòng tiền, ngăn chặn gian lận, bảo vệ quyền lợi của doanh nghiệp và người dân.
“Bộ Tài chính cũng đẩy mạnh cải cách thuế, triển khai các chính sách tín dụng ưu đãi để thúc đẩy đầu tư vào khoa học công nghệ. Trong Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp, lĩnh vực khoa học công nghệ tiếp tục được hưởng mức ưu đãi thuế cao nhất. Đồng thời, các quy định liên quan đến đầu tư công, đấu thầu cũng được sửa đổi nhằm tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho các dự án công nghệ thông tin và chuyển đổi số sử dụng vốn ngân sách nhà nước”, ông Chi nói.
Không chỉ hoàn thiện khung pháp lý, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi thông tin, Bộ Tài chính còn triển khai hàng loạt dự án chuyển đổi số quy mô lớn nhằm phục vụ người dân và doanh nghiệp. Đó là hệ thống công nghệ thông tin thực hiện hải quan số, hệ thống tái thiết kế quy trình nghiệp vụ và chuyển đổi số trong quản lý thuế, hệ thống thông tin ngân sách và kế toán nhà nước, cũng như hệ thống công nghệ thông tin KRX phục vụ thị trường chứng khoán.
“Chúng tôi hướng tới hiện đại hóa toàn diện hệ thống công nghệ thông tin của ngành tài chính, đáp ứng yêu cầu chuyển đổi số quốc gia. Nhưng để hệ thống đó vận hành hiệu quả thì niềm tin số và an toàn hệ thống là điều kiện tiên quyết”, ông Chi nhấn mạnh.
 |
Một nội dung đáng chú ý được Thứ trưởng Bộ Tài chính chia sẻ tại diễn đàn là tiến trình xây dựng thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam. Theo ông Chi, đây là lĩnh vực phức tạp, đặt ra yêu cầu cấp thiết phải có khung pháp lý để bảo vệ lợi ích hợp pháp của các chủ thể tham gia. Bộ Tài chính đã báo cáo Chính phủ ban hành Nghị quyết số 05 về triển khai thí điểm thị trường tài sản mã hóa tại Việt Nam.
Đây được xem là khung pháp lý đầu tiên cho thị trường tài sản mã hóa trong nước, tạo nền tảng quan trọng cho việc hình thành và vận hành thị trường theo nguyên tắc thận trọng, có kiểm soát, bảo đảm an toàn, minh bạch, hiệu quả và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của các tổ chức, cá nhân tham gia. Đến thời điểm hiện nay, Bộ Tài chính đã phối hợp với Bộ Công an và Ngân hàng Nhà nước chấp thuận cho 5 đơn vị chuẩn bị triển khai hoạt động cung cấp dịch vụ thị trường tài sản mã hóa.
“Chúng tôi tin rằng sớm nhất trong quý III sẽ có những hoạt động đầu tiên của thị trường tài sản mã hóa chính thức tại Việt Nam, với các đơn vị cung cấp dịch vụ được quản lý bởi cơ quan nhà nước để bảo đảm an toàn và minh bạch cho thị trường”, ông Chi cho biết.
Song song với đó, Bộ Tài chính cũng đang hoàn thiện hệ sinh thái dịch vụ công trực tuyến toàn trình, tích hợp toàn bộ thủ tục hành chính với Cổng Dịch vụ công quốc gia, thực hiện số hóa 100% văn bản theo quy định.
Các giải pháp bảo đảm an toàn hệ thống công nghệ thông tin được triển khai đồng bộ ngay từ khâu thiết kế, đầu tư đến vận hành. Bộ cũng nghiên cứu ứng dụng AI, các lớp bảo mật và mật mã điện tử trong quản lý, giám sát hệ thống tài chính nhằm đáp ứng yêu cầu quản trị hiện đại. Đồng thời, hệ thống dữ liệu kinh tế - tài chính - ngân sách nhà nước cũng đang được xây dựng theo hướng đồng bộ, có khả năng kết nối và chia sẻ với các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp trong các lĩnh vực như thuế, hải quan, đầu tư, chứng khoán, bảo hiểm và doanh nghiệp.
Theo Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi, chuyển đổi số là hành trình không một cơ quan nào có thể đi một mình.
“Nếu Bộ Tài chính không làm thì ngân hàng không thể kết nối với Ngân hàng Nhà nước. Ngân hàng Nhà nước có làm mà không kết nối với tài chính cũng không được. Bộ Công an có hệ thống dữ liệu nhưng không kết nối đồng bộ với các bộ, ngành khác thì chúng ta cũng không thể thực hiện được”, ông Chi nói.
Vì vậy, xây dựng niềm tin số phải là nỗ lực chung của toàn hệ thống, từ cơ quan quản lý nhà nước đến doanh nghiệp và các tổ chức tài chính.
“Quá trình chuyển đổi số này không ai đi được một mình, chúng ta phải cùng nhau đi, cùng nhau thực hiện và cùng nhau xây dựng được niềm tin số. Đó cũng chính là ý nghĩa quan trọng nhất của diễn đàn hôm nay”, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi khẳng định.
