Hiện nay, một lượng lớn tiền gửi của Kho bạc Nhà nước đang nằm tại các ngân hàng thương mại có vốn nhà nước. Báo cáo tài chính quý II/2026 cho thấy, tính đến 30/6/2026, có hơn 700.000 tỷ đồng tiền gửi Kho bạc Nhà nước đang nằm tại nhóm ngân hàng big 4 (Vietcombank, BIDV, VietinBank, Agribank). Ngoại trừ 100% tiền gửi của Kho bạc Nhà nước tại Agribank (159.118 tỷ đồng) đều là tiền gửi không kỳ hạn, thì tại 3 ngân hàng còn lại hầu hết là tiền gửi có kỳ hạn.
Cụ thể, đến ngày 30/6/2026, tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước tại Vietcombank là 185.255 tỷ đồng; tại BIDV là 184.255 tỷ đồng. Báo cáo tài chính của Vietinbank ghi nhận tiền gửi của Kho bạc nhà nước là 184.240 tỷ đồng, không nêu rõ là tiền gửi không kỳ hạn hay có kỳ hạn song nhiều khả năng là tiền gửi có kỳ hạn. Theo đó, tổng số dư số tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước tại nhóm big 4 là gần 554.000 tỷ đồng, nằm toàn bộ tại Vietcombank, Vietinbank và BIDV.
Ngày 30/7/2026, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ban hành Quyết định số 1743/QĐ-NHNN về tỷ lệ khấu trừ số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước khi tính tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi theo quy định tại điểm a(iii) khoản 4 Điều 20 Thông tư số 22/2019/TT-NHNN, được sửa đổi, bổ sung bởi Thông tư số 25/2026/TT-NHNN ngày 22/6/2026.
Theo Quyết định, tỷ lệ khấu trừ số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước khi tính tỷ lệ dư nợ cho vay so với tổng tiền gửi là 50% số dư tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước (thay cho tỷ lệ 20% trước đó). Quyết định số 1743/QĐ-NHNN có hiệu lực thi hành từ ngày 1/8/2026 đến hết ngày 31/7/2028. Tỷ lệ khấu trừ nêu trên được áp dụng trong toàn bộ khoảng thời gian này.
Trước 1/8/2026, các ngân hàng chỉ được tính 20% tiền gửi có kỳ hạn vào nguồn vốn huy động khi tính tỷ lệ LDR. Theo đó, với quy mô tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước là 554.000 tỷ đồng thì các ngân hàng được ghi nhận 110.800 tỷ đồng vào nguồn huy động. Tuy nhiên, theo Quyết định số 1743, từ 1/8/2026, ba ngân hàng gồm VietinBank, Vietcombank và BIDV sẽ được tính khoảng 277.000 tỷ đồng tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước vào nguồn vốn huy động. Việc được bổ sung thêm lượng vốn lớn vào nguồn huy động sẽ hỗ trợ thanh khoản, giúp các ngân hàng trên có thêm dư địa để mở rộng cho vay mà vẫn không gây áp lực lên lãi suất.
Đối với các ngân hàng, tiền gửi của Kho bạc Nhà nước được xem là nguồn vốn có chi phí thấp và quy mô lớn. Mức lãi suất áp dụng cho khoản tiền gửi này thường thấp hơn so với lãi suất huy động từ khách hàng, qua đó góp phần giảm chi phí huy động vốn. Khi chi phí đầu vào được tối ưu, các ngân hàng có thêm dư địa cải thiện hiệu quả kinh doanh, đặc biệt là biên lãi ròng (NIM), nếu duy trì được tăng trưởng tín dụng và cơ cấu tài sản sinh lời phù hợp.
Tuy vậy, tiền gửi của Kho bạc Nhà nước có đặc điểm khác với tiền gửi của tổ chức và dân cư do chịu tác động mạnh từ chu kỳ thu - chi ngân sách. Trong giai đoạn đầu năm, khi nguồn thu ngân sách tăng lên nhưng hoạt động giải ngân, đặc biệt là đầu tư công, chưa diễn ra mạnh, lượng tiền gửi của Kho bạc tại hệ thống ngân hàng thường ở mức cao. Ngược lại, vào những tháng cuối năm, khi tiến độ giải ngân được đẩy nhanh để thực hiện các dự án, quy mô tiền gửi này có xu hướng giảm do dòng tiền được rút ra phục vụ chi tiêu ngân sách.
Chính vì vậy, cùng với việc nới trần tiền gửi Kho bạc Nhà nước khi tính tỷ lệ LDR, Ngân hàng Nhà nước cũng yêu cầu các ngân hàng thương mại có nhận tiền gửi có kỳ hạn của Kho bạc Nhà nước phải chủ động theo dõi, đánh giá và kiểm soát chênh lệch về quy mô, kỳ hạn giữa nguồn vốn huy động và việc sử dụng vốn. Các ngân hàng đồng thời phải bảo đảm khả năng thanh khoản, khả năng chi trả, kể cả trong trường hợp Kho bạc Nhà nước thu hồi trước hạn các khoản tiền gửi có kỳ hạn; duy trì đầy đủ các tỷ lệ bảo đảm an toàn theo quy định của pháp luật.
