Năm 2026, Chính phủ đặt mục tiêu tăng trưởng GDP 10% trong khi NHNN dự kiến tăng trưởng tín dụng 15%. Câu hỏi đặt ra là liệu Việt Nam có thể đạt mục tiêu tăng trưởng mà không cần mở rộng tín dụng?
Theo chuyên gia SSI Research, năm 2026 là năm khởi đầu của chu kỳ 5 năm mới với Việt Nam, hướng tới rút ngắn khoảng cách với các nước trong khu vực và tiến gần hơn tới nhóm thu nhập trung bình cao.
"Khác với các chu kỳ trước, tăng trưởng chu kỳ này dự kiến ít phụ thuộc vào mở rộng tín dụng mạnh, mà chuyển sang các động lực dựa trên thực thi: đầu tư hạ tầng công quy mô kỷ lục, FDI tiếp tục giải ngân, dịch vụ trở lại trạng thái bình thường và tiêu dùng hộ gia đình phục hồi dần nhờ ưu đãi thuế và thu nhập tăng. Dư địa tài khóa vẫn dồi dào, cho phép chi tiêu sớm cho giao thông, năng lượng và logistics, song hiệu quả thực thi sẽ là yếu tố quyết định", SSI Research nhận định.
TS. Cấn Văn Lực, chuyên gia kinh tế trưởng BIDV, Thành viên Hội đồng Tư vấn chính sách của Thủ tướng Chính phủ cũng cho rằng, dự phóng tăng trưởng GDP Việt Nam giai đoạn 2026 - 2030 ở mức 9-10%/năm. Để đạt được mục tiêu tăng trưởng nêu trên, nền kinh tế Việt Nam đang đứng trước nhu cầu vốn cực kỳ lớn. Nếu tiếp tục dựa quá lớn vào tín dụng ngân hàng như hiện nay, thì tỷ lệ tín dụng/GDP giai đoạn tới có thể lên tới 180-185%.
“Chúng ta không thể đi theo mô hình tăng trưởng dựa trên khối lượng vốn lớn như Trung Quốc hay Hàn Quốc thời kỳ trước. Việt Nam cần hướng tới sự hiệu quả của đồng vốn. Thay vì huy động bằng mọi giá, chúng ta phải tập trung vào việc phân bổ và sử dụng nguồn lực sao cho tối ưu”, ông Lực đề nghị.
Theo các chuyên gia, chính sách tiền tệ đang bước vào giai đoạn bình thường hóa. Hạn mức tín dụng vẫn được duy trì, lãi suất ổn định và áp lực tỷ giá giảm dần.
Bên cạnh đó, các cải cách cấu trúc – đơn giản hóa thủ tục, phân cấp, khung PPP mới và hiện đại hóa thị trường vốn – đang tăng tốc, được hỗ trợ bởi việc FTSE Russell nâng hạng TTCK Việt Nam và mức độ hội nhập tài chính quốc tế sâu hơn... cũng giúp phát triển thị trường vốn, giảm áp lực cho hệ thống ngân hàng.
Vì vậy, với câu hỏi then chốt cho năm 2026 là liệu Việt Nam có thể duy trì tăng trưởng cao, thậm chí hai chữ số, mà không cần nới lỏng tiền tệ thêm hay không, chuyên gia phân tích SSI Research tự tin về khả năng đạt được mục tiêu của Chính phủ. Sau nhiều năm đầu tư mạnh, FDI kỷ lục và chi tiêu hạ tầng tăng tốc, nền kinh tế bước vào 2026 với mức sử dụng công suất cao, danh mục dự án dồi dào và năng suất lao động cải thiện dần từng bước.
Theo nhóm phân tích Công ty Chứng khoán Mirae Asset Việt Nam, tín dụng năm nay dự kiến giảm tốc dù mục tiêu tăng trưởng GDP trên 10% chủ yếu do 3 yếu tố.
Thứ nhất, tăng trưởng tín dụng năm 2025 đã ở mức cao lịch sử.
Thứ hai, các phát biểu gần đây của Ngân hàng Nhà nước cho thấy cơ chế phân bổ hạn mức tín dụng sẽ được gỡ bỏ theo lộ trình, phản ánh quan điểm điều hành vẫn cần thận trọng.
Thứ ba, lo ngại sử dụng vốn kém hiệu quả phần nào ảnh hưởng đến việc định hình chính sách tiền tệ và cần cải thiện chất lượng tín dụng để thúc đẩy các trụ cột tăng trưởng bền vững hơn nới lỏng tiền tệ đơn thuần.
"Tăng trưởng tín dụng được kỳ vọng tiếp tục diễn tiến ở nhịp độ vừa phải, với trọng tâm dịch chuyển từ đầu tư tài sản sang sản xuất kinh doanh, phù hợp với tiêu chí tăng trưởng bền vững", nhóm phân tích Mirae Asset nhận định.
Không chỉ "hãm" phanh tín dụng nói chung, riêng với tín dụng bất động sản, NHNN yêu cầu tốc độ tăng trưởng tín dụng bất động sản của từng TCTD trong năm 2026 không được vượt quá tốc độ tăng trưởng tín dụng chung của chính tổ chức tín dụng đó so với cuối năm 2025.
NHNN sẽ theo dõi, đánh giá tình hình tăng trưởng tín dụng nói chung và tăng trưởng tín dụng đối với lĩnh vực bất động sản của từng TCTD. Nếu TCTD không tuân thủ các chỉ đạo nêu trên, NHNN sẽ xem xét giảm trừ chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng trong năm.
Các TCTD triển khai hoạt động tín dụng tuân thủ đúng quy định pháp luật, phù hợp với năng lực quản trị rủi ro, tình hình thanh khoản và khả năng huy động vốn. Đảm bảo duy trì các tỷ lệ an toàn, đặc biệt là tỷ lệ an toàn về thanh khoản và khả năng chi trả. Nâng cao chất lượng tín dụng, sử dụng vốn đúng mục đích, hiệu quả, hạn chế tối đa nợ xấu phát sinh và gia tăng, đảm bảo an toàn hoạt động.
Giải pháp này của NHNN nhằm tập trung vốn tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất kinh doanh, lĩnh vực ưu tiên và các động lực tăng trưởng của nền kinh tế. Kiểm soát chặt chẽ tín dụng đối với các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro, đặc biệt là tốc độ tăng trưởng và tỷ trọng dư nợ tín dụng bất động sản trên tổng dư nợ. TCTD chịu trách nhiệm tổ chức, giám sát thực hiện để đảm bảo an toàn hoạt động và an ninh hệ thống ngân hàng.
NHNN cho biết, trong năm 2026 sẽ tiếp tục theo dõi sát diễn biến và tình hình thực tế để điều hành tăng trưởng tín dụng chủ động, linh hoạt. Mục tiêu nhằm hỗ trợ hệ thống TCTD cung ứng vốn phục vụ nền kinh tế, đảm bảo an toàn hệ thống, gắn với ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát lạm phát. Trên cơ sở đánh giá diễn biến kinh tế vĩ mô, lạm phát và tăng trưởng tín dụng của các TCTD, NHNN sẽ chủ động rà soát, điều chỉnh tăng hoặc giảm chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng của TCTD phù hợp với tình hình thực tiễn khi cần thiết. Các TCTD không cần có văn bản đề nghị điều chỉnh chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng gửi NHNN.