Cuộc khủng hoảng thiếu hụt chip nhớ tiếp tục gây áp lực lên ngành điện thoại thông minh và chưa có dấu hiệu sớm hạ nhiệt. Giá bán điện thoại liên tục được điều chỉnh tăng trong thời gian gần đây, khi các nhà sản xuất buộc phải tăng giá để bù đắp chi phí do nguồn cung RAM và bộ nhớ NAND khan hiếm.
Tuy nhiên, người tiêu dùng dường như không sẵn sàng chấp nhận mức giá cao hơn, khiến lượng điện thoại thông minh xuất xưởng toàn cầu rơi xuống mức thấp nhất kể từ năm 2013. Trong bối cảnh đó, Samsung đã giành lại vị trí số 1 thế giới về lượng điện thoại thông minh xuất xưởng, với 24% thị phần trong quý II.
Theo Counterpoint Research, lượng smartphone xuất xưởng đã giảm 11% so với cùng kỳ năm trước, đánh dấu quý II tồi tệ nhất của ngành trong vòng 13 năm qua.
"Cuộc khủng hoảng bộ nhớ toàn cầu hiện đã vượt qua mọi yếu tố khác để trở thành lực cản lớn nhất đối với ngành công nghiệp điện thoại thông minh. Điều bắt đầu như một vấn đề về linh kiện vào năm ngoái giờ đã trở thành một vấn đề về nhu cầu toàn diện", nhà phân tích cấp cao Shilpi Jain của Counterpoint Research cho biết.
Báo cáo cho biết cuộc khủng hoảng bộ nhớ hiện nay ngày càng trầm trọng hơn, đẩy giá thành lên cao và làm suy yếu nhu cầu đối với điện thoại thông minh. Do các nhà cung cấp bộ nhớ tiếp tục ưu tiên nhu cầu của trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) hơn các thiết bị điện tử tiêu dùng, các nhà sản xuất điện thoại buộc phải chuyển gánh nặng chi phí này sang người tiêu dùng bằng cách tăng giá.
Dữ liệu từ International Data Corporation (IDC) cũng cho thấy sự sụt giảm mạnh trong lượng xuất xưởng điện thoại thông minh quý II, ước tính giảm 6,7% do cuộc khủng hoảng bộ nhớ.
Nhiều công ty nghiên cứu sử dụng các mô hình khác nhau để ước tính lượng xuất xưởng.
Sự sụt giảm mạnh này đặc biệt gây thiệt hại cho phân khúc điện thoại giá rẻ và tầm trung, vốn nhạy cảm về giá hơn nhiều so với thị trường điện thoại thông minh cao cấp.
"Chi phí bộ nhớ đã tăng gần 300% so với năm ngoái và hiện chiếm hơn 65% chi phí nguyên vật liệu ở phân khúc thấp, khiến việc tồn tại ngày càng khó khăn hơn đối với các nhà sản xuất thiết bị gốc (OEM) có danh mục sản phẩm phân khúc thấp", Nabila Popal, Giám đốc nghiên cứu cấp cao về Thiết bị Tiêu dùng Toàn cầu của IDC cho biết.
"Quý II đã xác nhận chính xác những gì chúng tôi dự đoán: đây không phải là một sự suy thoái đồng đều, khủng hoảng bộ nhớ đang có lợi cho các nhà sản xuất cao cấp và gây bất lợi cho các nhà cung cấp ở phân khúc giá rẻ”, ông cho biết thêm.
Công ty nghiên cứu Omdia cũng chỉ ra sự sụt giảm lượng xuất xưởng ít nghiêm trọng hơn, nhưng giống như Counterpoint Research và IDC, họ cho biết tình trạng thiếu bộ nhớ đã tạo ra "sự phân cực thị trường nghiêm trọng".
Cả ba tổ chức nghiên cứu đều cho biết lượng xuất xưởng của Apple và Samsung đã tăng trong quý II, trong khi các công ty Trung Quốc như Xiaomi, Oppo và Vivo chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của sự suy giảm.
Tuy nhiên, bất chấp sự tăng trưởng trong ngắn hạn, một số nhà phân tích nhận thấy những khó khăn tiềm tàng đối với các thương hiệu cao cấp, đặc biệt là Apple.
Ngoài khủng hoảng bộ nhớ, báo cáo cũng chỉ ra căng thẳng địa chính trị ở Trung Đông dẫn đến giá dầu và chi phí vận chuyển tăng cao, ảnh hưởng đến toàn ngành. Người tiêu dùng cũng đang trì hoãn việc mua sắm hoặc quyết định đổi sang các mẫu điện thoại thế hệ cũ thay vì mua điện thoại mới.
Trong khi đó, triển vọng cho phần còn lại của năm 2026 vẫn còn nhiều thách thức, với dự báo lượng xuất xưởng điện thoại thông minh toàn cầu sẽ giảm khoảng 14% trong cả năm. Tình trạng thiếu bộ nhớ cũng được dự đoán sẽ kéo dài đến năm 2027.
Các nhà sản xuất thiết bị gốc (OEM) có thể sẽ ưu tiên giá trị hơn số lượng bằng cách cắt giảm các mẫu có lợi nhuận thấp, điều chỉnh cấu hình và dung lượng lưu trữ, và dựa nhiều hơn vào các thiết bị đã qua sử dụng và thế hệ trước. Mặt khác, xu hướng cao cấp hóa dự kiến sẽ được duy trì tốt hơn thông qua các chương trình tài trợ, lòng trung thành của khách hàng và những trải nghiệm bán lẻ dựa trên AI.
Các ước tính cho thấy cuộc khủng hoảng thiếu hụt chip nhớ có thể kéo dài sang năm tới hoặc lâu hơn, trong đó một số chuyên gia cho rằng phải đến năm 2030, tình trạng tắc nghẽn nguồn cung do làn sóng đầu tư AI gây ra mới có thể được giải quyết.
