Trong phiên mới nhất, giá Bitcoin đã có lúc rơi xuống dưới 62.000 USD - vùng thấp nhất kể từ cuối tháng 3 - trước khi hồi nhẹ, trong bối cảnh bên bán hoàn toàn chiếm ưu thế và áp lực giải chấp lan rộng trên thị trường phái sinh.
Theo dữ liệu từ Coinglass, hơn 1,6 tỷ USD vị thế sử dụng đòn bẩy trên thị trường crypto đã bị thanh lý chỉ trong 24 giờ qua, với trên 270.000 tài khoản bị ảnh hưởng; riêng Bitcoin chiếm gần 800 triệu USD giá trị bị “thổi bay”, còn Ether khoảng 367 triệu USD. Đây được ghi nhận là một trong những phiên thanh lý lớn nhất kể từ đầu năm, chỉ xếp sau cú “dội sàn” hồi đầu tháng 2, khi BTC từng rơi sát 60.000 USD.
Diễn biến này xuất hiện cùng lúc với làn sóng rút vốn đều đặn khỏi các quỹ ETF Bitcoin giao ngay tại Mỹ. Dữ liệu của SoSoValue cho thấy chỉ trong một tuần, nhà đầu tư đã rút khoảng 1 tỷ USD khỏi nhóm ETF này, kéo dài chuỗi ngày bán ròng dài nhất từ khi sản phẩm được chấp thuận. Việc rút vốn khỏi ETF buộc các nhà phát hành phải bán bớt lượng Bitcoin nắm giữ để hoàn tiền cho nhà đầu tư, qua đó tạo thêm lực bán lên thị trường cơ sở.
Có thể thấy, sự trùng khớp giữa áp lực bán kỹ thuật (thanh lý đòn bẩy) và dòng vốn rút khỏi ETF cho thấy cú giảm lần này không chỉ là dao động bình thường trong ngày, mà là kết quả của nhiều tầng lực bán chồng lên nhau – vừa từ nhà đầu tư cá nhân dùng đòn bẩy, vừa từ dòng tiền tổ chức thu hẹp vị thế thông qua ETF.
Sự dịch chuyển từ Bitcoin sang AI, vàng và các thương vụ IPO
Một điểm đáng chú ý là cú yếu đi của Bitcoin diễn ra đúng lúc dòng tiền đầu cơ và sự chú ý của nhà đầu tư toàn cầu đang chảy mạnh sang những câu chuyện khác như cổ phiếu trí tuệ nhân tạo, vàng và làn sóng IPO công nghệ quy mô lớn. Đơn vị nghiên cứu Presto ghi nhận các nhịp giảm sâu của Bitcoin trong năm nay thường trùng thời điểm vàng tăng giá và cổ phiếu liên quan AI bứt phá, khi thị trường bắt đầu “bớt mơ mộng” về khả năng Fed cắt giảm lãi suất nhanh và mạnh.
Ở góc nhìn khác, Jim Ferraioli - Giám đốc nghiên cứu tiền mã hóa tại Charles Schwab – cho rằng Bitcoin không thiếu tin tức tích cực, mà đơn giản là đang mất “giao dịch theo đà”, khi nhà đầu tư săn sóng đang tìm các cơ hội hấp dẫn hơn ở nơi khác, từ cổ phiếu AI, hàng hóa cho đến các thương vụ IPO đình đám như kế hoạch lên sàn của OpenAI, Anthropic hay SpaceX.
“Bitcoin đã ở trong thị trường giá xuống (bear market) từ tháng 10,” ông Ferraioli nói trong một cuộc phỏng vấn, nhắc lại cú sập mạnh cuối năm ngoái sau khi giá vừa lập đỉnh lịch sử mới. “Không phải là mọi thứ đơn giản tới mức vậy, nhưng về cơ bản đúng là nó đơn giản như thế,” ông nói thêm.
Những bình luận này đối lập với câu chuyện phổ biến trên thị trường, vốn chủ yếu tập trung vào các tin tốt. Trong một năm qua, crypto đã có sự chấp thuận ETF giao ngay, hút hàng tỷ USD vốn tổ chức và tiến gần hơn tới sự rõ ràng về pháp lý ở Washington. Thế nhưng, bất chấp những điều đó, Bitcoin lại khó duy trì được kiểu tăng giá bùng nổ như nhiều nhà đầu tư kỳ vọng. Thay vào đó, dòng vốn đang chảy sang nơi khác.
Theo Ferraioli, nhà đầu tư crypto nhìn chung không mua bán theo giá trị dài hạn, mà “đu theo sóng”. Vấn đề của Bitcoin hiện tại không phải thiếu tin tốt, mà là sự cạnh tranh. Trong quá khứ, thị trường crypto được hưởng lợi khi nó là “cơ hội đầu cơ hấp dẫn nhất trong phòng”. Khi giá tăng, nhà giao dịch đổ vào và khi một lớp tài sản khác bắt đầu thu hút sự chú ý, dòng tiền lại chạy theo nơi mới - đó là cơ chế “đu sóng” (FOMO).
Trong một năm qua, điểm đến của dòng tiền thay đổi liên tục, từ vàng sang hàng hóa rồi sang cổ phiếu. Nhưng câu chuyện tăng trưởng chi phối mạnh nhất hiện giờ - và hút nhiều vốn nhất - là trí tuệ nhân tạo (AI).
Làn sóng AI đã tạo ra một “lớp cơ hội đầu cơ” mới mà các chu kỳ crypto trước đây chưa từng có: các doanh nghiệp niêm yết gắn với hạ tầng AI, trung tâm dữ liệu, điện toán hiệu năng cao… mang lại lợi suất mạnh, trong khi những thương vụ IPO được kỳ vọng của các cái tên như OpenAI hay Anthropic trở thành tâm điểm cho nhà đầu tư săn tìm câu chuyện tăng trưởng tiếp theo.
Thêm vào đó, SpaceX của Elon Musk đang chuẩn bị IPO với mức định giá có thể lên tới 1,8 nghìn tỷ USD, và một làn sóng niêm yết đình đám khác có thể huy động hơn 200 tỷ USD, kéo thanh khoản khỏi các tài sản rủi ro khác – bao gồm cả crypto.
Tác động không chỉ dừng lại ở thị trường truyền thống. Theo Ferraioli, ngay cả nhà giao dịch crypto cũng bị cuốn vào “cơn sốt IPO”. Ông chỉ ra hoạt động trên sàn phi tập trung Hyperliquid (HYPE), nơi người dùng có thể giao dịch các hợp đồng phái sinh tổng hợp bám theo cổ phần chưa niêm yết (pre‑IPO) của các công ty tư nhân.
Thay vì phân bổ vốn cho Bitcoin hay các tài sản số khác, một bộ phận nhà giao dịch đang dùng các sản phẩm này để đầu cơ vào những doanh nghiệp chuẩn bị lên sàn.
Ferraioli cũng hạ thấp tầm quan trọng của việc Strategy (công ty gắn với Michael Saylor) mới đây bán 32 BTC – thương vụ gây tranh luận vì Saylor lâu nay được xem là người “không bao giờ bán” Bitcoin. “Câu chuyện được kể là họ sẽ không bao giờ bán,” ông nói. Nhưng theo ông, tác động thực tế của giao dịch đó đang bị thổi phồng: “Tôi không nghĩ chính thương vụ đó là thứ thực sự dẫn dắt đợt bán tháo này của Bitcoin”.
Thay vào đó, ông xem đây là một câu chuyện dễ gắn vào một xu hướng rộng hơn vốn đã diễn ra từ trước. Một phần xu hướng đó có thể liên quan đến “giá vốn” của nhà đầu tư, khi nhiều người mua ETF vẫn đang hồi phục sau các cú dao động mạnh năm qua và thấy mức giá hiện tại là cơ hội “về bờ” rồi rút ra, hơn là tăng thêm vị thế.
Trên một thị trường mà phần lớn dòng tiền vẫn mang tính đầu cơ, việc Bitcoin không còn là “ngôi sao duy nhất” khiến dòng vốn xoay vòng sang các câu chuyện thời thượng khác, và điều này làm suy yếu lực mua đuổi – vốn là nhiên liệu quan trọng cho những nhịp tăng dốc của BTC.
Ngưỡng 60.000 USD trở thành vùng “phòng thủ cuối”
Song song với đó, các số liệu từ các nền tảng phân tích như CryptoQuant cho thấy lượng Bitcoin trên các sàn giao dịch lớn, điển hình là Binance, đã tăng lên mức cao nhất trong khoảng ba tháng, quanh 659.000 BTC. Lượng coin đổ lên sàn thường được xem là tín hiệu cho thấy người nắm giữ đang sẵn sàng bán ra nhiều hơn, nhất là khi trùng với bối cảnh giá giảm và biến động tăng mạnh.
Việc lượng Bitcoin trên sàn đi lên trong lúc giá suy yếu cho thấy lực bán tiềm năng vẫn còn khá lớn, khiến các nhịp hồi ngắn hạn – nếu có – đứng trước nguy cơ nhanh chóng bị chốt lời, trừ khi bối cảnh vĩ mô và tâm lý rủi ro có sự cải thiện rõ rệt.
Trong bối cảnh đó, câu hỏi lớn trên thị trường hiện nay là Bitcoin sẽ tìm được điểm tựa ở đâu. Một số nhà phân tích kỹ thuật quốc tế cho rằng vùng 65.000–66.000 USD là vùng hỗ trợ hợp lý cho các nhịp bật ngắn hạn, nhưng vùng quanh 60.000–61.000 USD – nơi trùng với đường trung bình 200 tuần – mới là “phòng tuyến cuối” mang tính dài hạn hơn. Một số ý kiến nhận định khả năng Bitcoin quay lại kiểm định ngưỡng 60.000 USD trong năm nay là “khó có thể loại trừ”, nhất là khi dòng vốn ETF vẫn còn trong trạng thái bán ròng và mùa hè lịch sử vốn là giai đoạn giao dịch trầm lắng.
Ở phía nền tảng, nhiều yếu tố hỗ trợ dài hạn như ETF, tiến trình hoàn thiện khung pháp lý (ví dụ Clarity Act tại Mỹ) hay việc các định chế tài chính truyền thống tiếp tục phát triển sản phẩm crypto vẫn hiện hữu. Tuy nhiên, như chính Ferraioli nhấn mạnh, những yếu tố đó không tự động bảo đảm giá cao hơn, nếu tâm lý và dòng tiền đang hướng về nơi khác. Thị trường hiện vẫn bị chi phối chủ yếu bởi nhà đầu tư cá nhân và các trader “đu sóng”, hơn là những nhà phân bổ vốn dài hạn theo mô hình giá trị, nên biến động theo câu chuyện và xu hướng là khó tránh khỏi.
Bởi vậy, với cấu trúc như hiện nay, “sức khỏe” ngắn hạn của Bitcoin sẽ tiếp tục phụ thuộc vào ba biến chính: mức độ rút/bơm vốn qua kênh ETF, mức đòn bẩy mở trên thị trường phái sinh và tâm lý ưa/né rủi ro trước các tin vĩ mô - nhiều hơn là các câu chuyện kỹ thuật nội bộ chuỗi.
