Ảnh: Internet.
Grant Thornton Việt Nam cho biết, chỉ trong vòng chưa đầy một năm, hàng loạt quy định mới đã được ban hành hoặc có hiệu lực, tác động trực tiếp đến cách thức doanh nghiệp ghi nhận kế toán, kê khai thuế, lập hóa đơn và quản lý hồ sơ tài chính.
Theo đó, Grant Thornton Việt Nam đưa ra 5 điểm cần lưu ý.
Chế độ kế toán doanh nghiệp mới theo Thông tư 99/2025/TT-BTC
Đây được xem là thay đổi lớn nhất trong lĩnh vực kế toán trong hơn 10 năm qua khi Thông tư 99 chính thức thay thế Thông tư 200/2014/TT-BTC.
Những thay đổi nổi bật gồm: Hệ thống tài khoản kế toán được điều chỉnh; Bổ sung và sửa đổi nhiều tài khoản kế toán; Thay đổi biểu mẫu báo cáo tài chính; Thay đổi mẫu sổ kế toán, chứng từ kế toán; Yêu cầu doanh nghiệp rà soát lại quy trình hạch toán và báo cáo tài chính.
Đối với nhiều doanh nghiệp, việc chuyển đổi không đơn thuần là thay đổi biểu mẫu mà còn ảnh hưởng đến hệ thống ERP, phần mềm kế toán và quy trình lập báo cáo quản trị.
Luật Quản lý thuế 2025 và các thay đổi về quản lý thuế điện tử
Cơ quan thuế đang chuyển mạnh sang mô hình quản lý dựa trên dữ liệu và mức độ rủi ro của người nộp thuế.
Các nội dung được doanh nghiệp đặc biệt quan tâm gồm: Phân loại người nộp thuế theo mức độ rủi ro; Tăng cường kiểm tra thuế điện tử; Mở rộng đối tượng giám sát thông qua dữ liệu hóa đơn điện tử; Thay đổi quy định về kê khai bổ sung; Thay đổi một số thủ tục hoàn thuế và quyết toán thuế.
Điều này đòi hỏi doanh nghiệp phải duy trì hệ thống hồ sơ kế toán, thuế đầy đủ và nhất quán hơn trước.
Các quy định mới về hóa đơn điện tử
Hóa đơn điện tử hiện nay không còn là câu chuyện "xuất hóa đơn đúng mẫu" mà đang trở thành công cụ quản lý rủi ro thuế của cơ quan nhà nước.
Các doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý: Quy trình điều chỉnh và thay thế hóa đơn; Đối chiếu doanh thu trên hóa đơn với tờ khai thuế; Kiểm soát các giao dịch thương mại điện tử; Quản lý hóa đơn đầu vào và đầu ra phục vụ hoàn thuế.
Gia tăng yêu cầu kiểm toán đối với doanh nghiệp quy mô lớn
Nhiều doanh nghiệp tư nhân trước đây chưa thuộc diện kiểm toán bắt buộc nay bắt đầu phải chuẩn bị cho các yêu cầu mới về kiểm toán báo cáo tài chính. Điều này khiến việc lưu trữ chứng từ, chuẩn hóa quy trình kế toán và kiểm soát nội bộ trở thành yêu cầu cấp thiết hơn bao giờ hết.
Xu hướng quản trị tài chính và ESG
Bên cạnh các yêu cầu tuân thủ, các doanh nghiệp xuất khẩu, doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp đang tìm kiếm nguồn vốn cũng đang chịu áp lực ngày càng lớn liên quan đến: Báo cáo ESG; Kiểm kê khí nhà kính; Minh bạch dữ liệu tài chính; và Truy xuất nguồn gốc dữ liệu kế toán phục vụ báo cáo phát triển bền vững.
Từ chế độ kế toán mới, các quy định về quản lý thuế điện tử, hóa đơn điện tử, cho đến những yêu cầu ngày càng cao về minh bạch tài chính, kiểm toán và quản trị doanh nghiệp, áp lực tuân thủ đối với doanh nghiệp đang gia tăng đáng kể.
Trong môi trường đó, theo Grant Thornton Việt Nam, vai trò của kế toán không còn dừng lại ở việc ghi nhận giao dịch hay hoàn thành nghĩa vụ thuế. Một hệ thống kế toán được tổ chức bài bản giúp doanh nghiệp kiểm soát rủi ro, nâng cao chất lượng báo cáo quản trị, hỗ trợ ra quyết định và tạo nền tảng vững chắc cho quá trình tăng trưởng.
"Nhiều doanh nghiệp trong các lĩnh vực khác nhau, những doanh nghiệp phát triển bền vững thường không phải là những doanh nghiệp "không có vấn đề", mà là những doanh nghiệp chủ động nhận diện và xử lý rủi ro trước khi các vấn đề trở nên nghiêm trọng. Điều này đặc biệt đúng đối với công tác kế toán và thuế, nơi một sai sót nhỏ hôm nay có thể dẫn đến những chi phí đáng kể trong tương lai", Grant Thornton Việt Nam cho biết.
Trong bối cảnh nguồn lực ngày càng cần được tập trung cho hoạt động kinh doanh cốt lõi, việc sử dụng dịch vụ kế toán thuê ngoài đang trở thành lựa chọn chiến lược của nhiều doanh nghiệp. Không chỉ giúp đảm bảo tuân thủ quy định pháp luật, mô hình này còn cho phép doanh nghiệp tiếp cận đội ngũ chuyên gia có kinh nghiệm, áp dụng các thông lệ tốt về quản trị tài chính và duy trì một hệ thống kế toán phù hợp với quy mô phát triển trong từng giai đoạn.
“Suy cho cùng, mục tiêu của kế toán không chỉ là đáp ứng yêu cầu của cơ quan quản lý. Một hệ thống kế toán hiệu quả cần mang lại cho Ban lãnh đạo sự minh bạch, khả năng kiểm soát và niềm tin khi đưa ra các quyết định kinh doanh quan trọng. Đó cũng chính là nền tảng để doanh nghiệp phát triển bền vững, thu hút nhà đầu tư và nắm bắt những cơ hội tăng trưởng trong tương lai. Một hệ thống kế toán hiệu quả không chỉ giúp doanh nghiệp tuân thủ quy định mà còn tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững”, Grant Thornton Việt Nam nhấn mạnh.