Áp lực từ môi trường bên ngoài đang buộc doanh nghiệp Việt Nam đẩy nhanh tái cấu trúc, đầu tư cho công nghệ, quản trị và phát triển bền vững
Tăng vị thế chủ động
Ông Nguyễn Việt Thắng, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Lọc hóa dầu Bình Sơn (mã BSR) cho biết, trước những biến động khó lường của thị trường dầu khí và bối cảnh kinh tế - địa chính trị toàn cầu, BSR xác định năm 2026 là năm nhiều thách thức, đòi hỏi Công ty phải triển khai hai nhóm giải pháp trọng tâm nhằm đạt mục tiêu doanh thu tăng trưởng hai con số.
Ở nhóm giải pháp truyền thống, BSR tập trung quản trị hiệu quả biến động thị trường, đảm bảo Nhà máy Lọc dầu Dung Quất vận hành an toàn, ổn định, liên tục ở công suất cao; tối ưu chi phí, cơ cấu sản phẩm và dòng tiền; khôi phục hoạt động Nhà máy Nhiên liệu sinh học Dung Quất, gia tăng nguồn cung E100 phục vụ phối trộn xăng sinh học E5, E10; mở rộng cung cấp dịch vụ kỹ thuật - vận hành ra bên ngoài và phát triển hoạt động kinh doanh từ các công ty con.
Với nhóm giải pháp đột phá, Công ty đặt mục tiêu nâng công suất bình quân quy đổi lên 123 - 125% công suất thiết kế, qua đó, có thể gia tăng hiệu quả tài chính từ 6.472 - 8.763 tỷ đồng, tùy theo kịch bản giá dầu. BSR tiếp tục thúc đẩy đổi mới, sáng tạo, nghiên cứu phát triển sản phẩm mới, hướng tới mục tiêu doanh thu khoảng 57.000 tỷ đồng. Công ty cũng dự kiến đẩy mạnh hoạt động bán hàng và thương mại quốc tế, nhằm đóng góp thêm 8.197 tỷ đồng doanh thu. Bên cạnh đó, Công ty nghiên cứu gia tăng sản lượng ngoài nhà máy, phát triển các dịch vụ cung cấp ra bên ngoài, với kỳ vọng mang lại thêm 500 - 3.000 tỷ đồng doanh thu trong năm 2026.
Tương tự BSR, Công ty cổ phần Cảng Hải Phòng đặt kế hoạch tăng trưởng hai chữ số với các chỉ tiêu sản xuất - kinh doanh chính, với sản lượng hợp nhất 57,3 triệu tấn, doanh thu gần 3.500 tỷ đồng và lợi nhuận trước thuế 1.520 tỷ đồng.
Năm 2025, Cảng Hải Phòng đạt sản lượng 43,8 triệu tấn, doanh thu gần 2.960 tỷ đồng và lợi nhuận trước thuế gần 1.290 tỷ đồng, tương ứng mức tăng trưởng 14% về doanh thu và 7,5% về lợi nhuận.
Theo ông Phạm Hồng Minh, Chủ tịch Hội đồng quản trị Cảng Hải Phòng, năm 2026 là giai đoạn bản lề của Công ty khi các dự án cảng nước sâu, nâng cấp luồng hàng hải và hạ tầng logistics đồng bộ bắt đầu phát huy hiệu quả. Song song với đầu tư hạ tầng, Cảng Hải Phòng cũng đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện, ứng dụng công nghệ trong quản lý, khai thác và cung cấp dịch vụ, hướng tới mô hình cảng xanh - cảng thông minh. Đây được xem là trụ cột chiến lược nhằm nâng cao năng suất, giảm chi phí và gia tăng sức cạnh tranh trong dài hạn.
Tại Công ty cổ phần Traphaco (mã TRA), ông Nguyễn Phú Khánh, Phó Chủ tịch Hội đồng quản trị cho biết, Traphaco bước vào năm 2026 với mục tiêu đạt doanh thu thuần hợp nhất 2.916 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế đạt 306 tỷ đồng, tương ứng mức tăng trưởng từ 10% trở lên so với mức thực hiện trong năm 2025. Công ty sẽ tiếp tục kiên định chiến lược phát triển Đông dược cao cấp - Tân dược chất lượng cao, đồng thời tập trung đầu tư các dự án nhà máy đạt chuẩn EU-GMP nhằm đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thị trường và mở rộng cơ hội hợp tác. Traphaco cũng định hướng phát triển Trung tâm Nghiên cứu thuốc (R&D), nâng cao năng lực nghiên cứu khoa học, phát triển sản phẩm mới và làm chủ công nghệ.
Nhiều doanh nghiệp lớn trong các lĩnh vực khác cũng công bố kế hoạch kinh doanh 2026 với những chỉ tiêu đầy tham vọng.
Trong lĩnh vực vật liệu xây dựng, Tổng công ty Viglacera (mã VGC) đặt mục tiêu lợi nhuận trước thuế hơn 1.800 tỷ đồng trong năm 2026. Kế hoạch này cho thấy niềm tin của doanh nghiệp vào chu kỳ hồi phục của thị trường bất động sản và xây dựng, đặc biệt là phân khúc khu công nghiệp và nhà ở xã hội - những mảng được hưởng lợi trực tiếp từ đầu tư công và dòng vốn FDI.
Ở lĩnh vực năng lượng, Công ty cổ phần Thủy điện Hủa Na (mã HNA) công bố kế hoạch doanh thu gần 896 tỷ đồng, lãi sau thuế 206 tỷ đồng, cổ tức tiền mặt dự kiến 15%.
Trong khi đó, Tổng công ty cổ phần Địa ốc Sài Gòn - Saigonres (mã SGR) công bố mục tiêu doanh thu 1.380 tỷ đồng, lợi nhuận trước thuế 380 tỷ đồng, lần lượt tăng gấp 4 và 2,4 lần so với con số doanh thu, lợi nhuận ước tính năm 2025. Động thái này cho thấy doanh nghiệp đang rất tham vọng cho chu kỳ hoạt động kinh doanh thời gian tới, khi nhiều dự án đã được tháo gỡ pháp lý và bắt đầu triển khai. Điển hình như dự án Khu công nghệ thông tin tập trung Yên Bình, quy mô gần 198 ha, vốn đầu tư hơn 3.500 tỷ đồng, đã được UBND tỉnh Thái Nguyên chấp thuận chủ trương đầu tư và SGR liên danh với Công ty cổ phần Lizen (mã LCG) làm chủ đầu tư.
Cơ hội tái cấu trúc và nâng tầm doanh nghiệp
Dù nhiều doanh nghiệp tỏ ra lạc quan, năm 2026 vẫn tiềm ẩn không ít thách thức. Trước hết, bối cảnh kinh tế toàn cầu vẫn khó đoán định, với rủi ro từ địa chính trị, chính sách tiền tệ thắt chặt kéo dài ở một số nền kinh tế lớn và xu hướng bảo hộ thương mại gia tăng.
Ở trong nước, áp lực chi phí đầu vào gia tăng, biến động tỷ giá và lãi suất, cùng yêu cầu ngày càng cao về tiêu chuẩn môi trường, ESG và chuyển đổi số sẽ tạo sức ép không nhỏ lên biên lợi nhuận của doanh nghiệp. Ngoài ra, sự phân hóa giữa các doanh nghiệp có nền tảng tài chính - quản trị tốt và nhóm còn yếu kém sẽ ngày càng rõ nét.
Với góc nhìn toàn cầu, ông Đặng Thành Tâm, Chủ tịch Hội đồng quản trị Tổng công ty Phát triển đô thị Kinh Bắc - CTCP (mã KBC) cho rằng, xu hướng lớn hiện nay mà các doanh nghiệp Việt Nam cần lưu ý là kinh tế châu Âu và các nền kinh tế lớn của châu Á như Trung Quốc, Hàn Quốc và Nhật Bản đang gặp khó khăn. Bên cạnh đó, chiến tranh thương mại ngày càng phức tạp và khó kiểm soát, cộng với bất ổn địa chính trị ở nhiều khu vực trên thế giới, nên năm 2026, kinh tế thế giới sẽ còn gặp nhiều khó khăn, thách thức.
Tuy vậy, theo Chủ tịch KBC, năm 2026 cũng mở ra nhiều cơ hội đáng kể. Đầu tư công tiếp tục là động lực quan trọng cho các ngành hạ tầng, logistics, vật liệu xây dựng. Dòng vốn FDI, dù chọn lọc hơn, vẫn hướng mạnh vào Việt Nam nhờ lợi thế về vị trí địa kinh tế và ổn định vĩ mô.
Sức ép từ môi trường bên ngoài đang buộc doanh nghiệp Việt Nam đẩy nhanh tái cấu trúc, đầu tư cho công nghệ, quản trị và phát triển bền vững. Những doanh nghiệp như BSR, KBC, Cảng Hải Phòng, Viglacera, Traphaco hay nhiều doanh nghiệp khác có điểm chung: không chỉ đặt mục tiêu lợi nhuận tăng trưởng cao, mà còn chú trọng đầu tư cho năng lực dài hạn - từ hạ tầng, chuyển đổi số đến mô hình kinh doanh xanh hơn.
Năm 2026 cũng là phép thử cho tầm nhìn và bản lĩnh doanh nghiệp. Đó là lựa chọn giữa “tăng trưởng bằng mọi giá” hay cân bằng giữa tham vọng - kỷ luật tài chính - năng lực thực thi. Doanh nghiệp nào tận dụng được cơ hội, quản trị tốt rủi ro và kiên định với chiến lược dài hạn sẽ có cơ hội bứt phá khi chu kỳ mới hình thành.