IEA đã điều chỉnh sâu hơn về mức sụt giảm nhu cầu dầu toàn cầu trong năm nay, tăng thêm 940.000 thùng/ngày lên mức 2,5 triệu thùng/ngày – đây là mức giảm lớn nhất tính theo bình quân năm kể từ khi đại dịch Covid-19 năm 2020 khiến phần lớn nền kinh tế thế giới phải đóng cửa. Hơn nữa, thời điểm thị trường quay lại trạng thái dư cung sẽ bị trì hoãn đến năm 2027.
"Lượng dầu dự trữ toàn cầu đang sụt giảm với tốc độ kỷ lục…Với nguồn cung vẫn bị thắt chặt và kho dự trữ thương mại đang cạn kiệt nhanh chóng, có thể cần phải tiếp tục cắt giảm nhu cầu trong những tháng tới để bù đắp sự thiếu hụt này”, IEA cho biết trong báo cáo tháng mới nhất.
IEA nhận định rằng tác động đối với nhu cầu dầu năm 2026 có quy mô tương đương với bốn cú sốc lớn nhất trong 60 năm qua; trong đó, các sản phẩm dầu chưng cất trung bình (như dầu diesel) và nguyên liệu đầu vào cho các nhà máy hóa dầu tại châu Á sẽ chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.
Giá dầu Brent đã vượt mốc 100 USD/thùng lần đầu tiên kể từ tháng 7 trong tuần này, khi căng thẳng giữa Iran và Mỹ bùng phát trở lại, trong bối cảnh giao tranh giữa lực lượng Houthi và các lực lượng được Ả Rập Xê Út hậu thuẫn ngày càng leo thang, làm gia tăng lo ngại về hoạt động vận chuyển dầu qua khu vực Biển Đỏ.
Theo IEA, thị trường đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt nguồn cung nghiêm trọng hơn so với dự báo trước đó, do cuộc xung đột gây ảnh hưởng lớn đến dòng chảy dầu mỏ hơn là đến mức tiêu thụ.
Dữ liệu mới nhất của IEA cho thấy mức thiếu hụt dầu toàn cầu trung bình là khoảng 1,7 triệu thùng/ngày trong năm nay, so với mức thiếu hụt 1,3 triệu thùng/ngày được đưa ra trong báo cáo tháng trước. Dữ liệu cũng cho thấy lượng dầu dự trữ tiếp tục sụt giảm trong quý IV, thay vì tăng nhẹ như dự báo trước đó cho cùng kỳ.
Bên cạnh đó, IEA cho biết nguồn cung dầu thô của Ả Rập Xê Út đã giảm 2,3 triệu thùng/ngày trong tháng 8 xuống còn 6 triệu thùng/ngày – mức thấp nhất trong hơn ba thập kỷ – do các cuộc tấn công nhắm vào cơ sở hạ tầng năng lượng của nước này.
IEA cho biết sản lượng bị sụt giảm sau khi các nhóm có liên hệ với lực lượng Houthi tấn công tàu đi qua eo biển Bab el-Mandeb, nhà máy lọc dầu Jazan và các tàu gần Yanbu, đồng thời cơ sở xử lý dầu Abqaiq của Ả Rập Xê Út cũng bị tấn công.
Đánh giá của IEA về nguồn cung dầu của Ả Rập Xê Út trong tháng 8 thấp hơn số liệu nước này báo cáo với OPEC. Ả Rập Xê Út cho biết đã cung cấp 7,122 triệu thùng/ngày trong tháng 8. Chỉ số này được tính bằng tổng lượng dầu xuất khẩu của một quốc gia, bao gồm cả dầu lấy từ kho dự trữ, cộng với lượng dầu được sử dụng trong nước tại các nhà máy lọc dầu và nhà máy điện.
Bên cạnh đó, IEA đã điều chỉnh giảm 885.000 thùng/ngày trong dự báo nguồn cung dầu thô của Ả Rập Xê Út cho năm 2026 xuống còn 7,6 triệu thùng/ngày, do sự phục hồi sản lượng tại khu vực Vịnh Trung Đông bị chậm trễ.
Giá dầu Brent đã tăng khoảng 8% trong tuần này do các cuộc tấn công ngày càng gia tăng dọc theo các tuyến đường vận chuyển quan trọng ở Trung Đông gây lo ngại về tình trạng gián đoạn nguồn cung kéo dài. Tuy nhiên, đà giảm trong ngày 11/9 đã chấm dứt chuỗi 5 ngày tăng liên tiếp của dầu Brent và chuỗi 8 ngày tăng liên tiếp của dầu WTI.
Các nhà phân tích cho rằng đà tăng giá này có bền vững hay không sẽ phụ thuộc vào Trung Quốc – quốc gia nhập khẩu dầu thô lớn nhất thế giới. Nếu Trung Quốc tiếp tục mua vào, động thái này có thể khuếch đại tác động của tình trạng gián đoạn nguồn cung và đẩy giá lên cao hơn.
Trong báo cáo mới nhất, OPEC cũng hạ dự báo tăng trưởng nhu cầu dầu toàn cầu năm 2026 xuống còn 380.000 thùng/ngày, đây là lần thứ năm liên tiếp dự báo này bị điều chỉnh giảm.
"Diễn biến tiếp theo của giá dầu sẽ ít phụ thuộc vào các tin tức chấn động mà chủ yếu dựa vào việc liệu dòng chảy dầu thực tế được cải thiện hay tiếp tục xấu đi…Câu hỏi đặt ra hiện nay là liệu thị trường có thể ổn định ở mức dưới 120 USD/thùng hay không, hay một đợt gián đoạn nguồn cung mới sẽ đẩy giá dầu thô sang một mặt bằng giá hoàn toàn khác", Priyanka Sachdeva, chuyên gia phân tích tại Phillip Nova nhận định.
Tamas Varga, chuyên gia phân tích tại PVM Oil Associates nhận định rằng vấn đề mà các nhà đầu tư đang quan tâm là liệu tình trạng thiếu hụt nguồn cung hiện nay mang tính cơ cấu hay chỉ là nhất thời.
“Mặc dù không thể loại trừ khả năng giá dầu sẽ tiếp tục tăng vọt và quay lại mức đỉnh 126 USD ghi nhận hồi tháng 4, trong bối cảnh kho dự trữ dầu toàn cầu và khu vực liên tục sụt giảm, nhưng cần lưu ý rằng giá dầu càng tăng cao thì nhu cầu tiêu thụ sẽ càng bị triệt tiêu mạnh mẽ”, ông cho biết.
