Những cái tên đứng sau
DeepSeek đang nhận được sự hậu thuẫn tài chính lớn chưa từng có từ giới doanh nghiệp Trung Quốc.
Công ty AI có trụ sở tại Hàng Châu vừa huy động được khoảng 100 tỷ nhân dân tệ, tương đương 15 tỷ USD, trong vòng gọi vốn (fundraising round) mới nhất — một trong những vòng gọi vốn tư nhân lớn nhất trong lịch sử Trung Quốc.
Theo nguồn tin của Bloomberg, mục tiêu ban đầu chỉ là 50 tỷ nhân dân tệ, sau đó được điều chỉnh lên 80 tỷ trước khi chốt ở mức cuối cùng, cho thấy nhu cầu từ phía nhà đầu tư vượt kỳ vọng ban đầu đáng kể. Trong số những nhà đầu tư lớn nhất tham gia vòng này có CATL — tập đoàn sản xuất pin xe điện hàng đầu thế giới — và Tencent, công ty mẹ của ứng dụng nhắn tin WeChat. Tuy nhiên, cả DeepSeek, Tencent lẫn CATL đều chưa xác nhận thông tin này.
Các chuyên gia đánh giá, con số 15 tỷ USD, dù ấn tượng, vẫn còn khoảng cách xa so với các đối thủ Mỹ. Trước đó, OpenAI và Anthropic mỗi bên đều đã huy động hơn 100 tỷ USD. Khoảng cách này không nhỏ, nhưng vòng gọi vốn lần này cho thấy khoảng cách đó đang được thu hẹp dần. Với nguồn lực mới, DeepSeek đang đẩy nhanh việc xây dựng các trung tâm dữ liệu AI (AI data center) và phát triển thêm các mô hình mã nguồn mở.
Theo Bloomberg, công ty cũng đang chuẩn bị cho một đợt IPO — một cột mốc được kỳ vọng sẽ là sự kiện lớn của thị trường vốn Trung Quốc trong những năm tới.
Chiến lược cạnh tranh DeepSeek đang theo đuổi
DeepSeek không cố đánh bại đối thủ bằng cách chi nhiều hơn mà đang thay đổi cách tính tiền trong toàn ngành.
Cụ thể, tháng 9 vừa qua, DeepSeek ra mắt mô hình V4.1 Flash, một phiên bản được tối ưu hóa để chạy với chi phí thấp hơn đáng kể so với các mô hình trước. Theo đó, công ty tính phí chỉ bằng một phần rất nhỏ của một cent cho mỗi triệu token.
Để so sánh, đây là mức giá thấp hơn nhiều lần so với các dịch vụ tương đương từ Anthropic hay OpenAI. Ngay khi thông tin này lan ra thị trường, cổ phiếu của các đối thủ Trung Quốc lập tức phản ứng: MiniMax Group và Z.AI đều giảm hơn 8% trên sàn Hong Kong, trong khi Alibaba — tập đoàn thương mại điện tử đang chuyển hướng mạnh sang AI — trượt hơn 2%.
Về mặt kỹ thuật, DeepSeek cho biết V4.1 Flash sử dụng thiết kế cấu trúc mới giúp giảm đáng kể lượng HBM (loại chip nhớ tốc độ cao đặc biệt được sử dụng trong các hệ thống AI; đây là linh kiện khan hiếm và đắt tiền nhất trong chuỗi cung ứng AI hiện nay) và SSD (ổ lưu trữ dữ liệu dạng điện tử, nhanh hơn và bền hơn ổ cứng truyền thống) cần thiết để vận hành.
Thay vì kích hoạt toàn bộ 552 tỷ tham số của mô hình cùng lúc, hệ thống chỉ sử dụng một phần rất nhỏ mỗi khi xử lý một yêu cầu — một cách tiếp cận giúp tiết kiệm tài nguyên đáng kể mà không hy sinh quá nhiều hiệu năng.
Hãng nghiên cứu Artificial Analysis đã đặt tên cho chiến lược cạnh tranh mới này là "DeepSeek death zone" — vùng chết DeepSeek. Theo đó, để tồn tại, các đối thủ buộc phải làm được một trong hai điều: hoặc vượt qua DeepSeek về giá, hoặc vượt trội rõ ràng về năng lực. Làm không được cả hai có nghĩa là mất dần thị phần.
Các nhà phân tích của Bloomberg Intelligence nhận định rằng cuộc cạnh tranh về giá trong ngành AI Trung Quốc vẫn chưa có dấu hiệu kết thúc. Nếu như DeepSeek vừa thông báo cắt giảm giá thêm tới 32% cho mô hình V4 Flash, tiếp nối quyết định trước đó là bãi bỏ mức giá cao điểm cuối tuần, thì Tencent, ByteDance và Alibaba đều đang áp dụng chiến lược tương tự, khiến việc duy trì lợi nhuận trong lĩnh vực này ngày càng khó hơn cho tất cả các bên.
Hành trình của DeepSeek từ một startup ít được biết đến trở thành tâm điểm của cuộc cạnh tranh AI toàn cầu diễn ra trong thời gian ngắn đến mức đáng chú ý.
Đầu năm 2025, DeepSeek gây chấn động khi tung ra mô hình có khả năng cạnh tranh với các sản phẩm tốt nhất của Silicon Valley nhưng với chi phí phát triển chỉ bằng một phần nhỏ — sự kiện đủ sức xóa khoảng 1.000 tỷ USD vốn hóa khỏi các thị trường toàn cầu chỉ trong vài phiên giao dịch.
Sức ảnh hưởng của DeepSeek không chỉ dừng ở thị trường nội địa; công ty đã và đang thu hút khách hàng tại Mỹ và nhiều thị trường quốc tế khác, trong khi các mô hình mã nguồn mở của họ đang được các nhà phát triển phần mềm toàn cầu sử dụng rộng rãi.
Câu chuyện DeepSeek đặt ra một vấn đề có tính cấu trúc: khi một công ty chứng minh rằng AI hiệu suất cao có thể được xây dựng với chi phí thấp hơn đáng kể, điều đó không chỉ gây áp lực lên các đối thủ cùng ngành, mà còn đặt câu hỏi về mô hình định giá của toàn bộ hệ sinh thái — từ nhà cung cấp dịch vụ đám mây cho đến các công ty sản xuất chip và linh kiện.
Song, nên nhớ rằng khoảng cách về năng lực giữa các mô hình hàng đầu của DeepSeek và các đối thủ Mỹ vẫn còn tồn tại. Theo chính đánh giá của công ty, V4.1 Flash vượt trội trong các tác vụ viết code và agentic (hệ thống AI có khả năng tự thực hiện chuỗi hành động liên tiếp — như duyệt web, viết code, gọi công cụ — để hoàn thành mục tiêu mà không cần con người can thiệp từng bước), nhưng vẫn chưa theo kịp các mô hình hàng đầu của Anthropic và OpenAI về tổng thể.
