Hà Nội làm mới tour Thăng Long tứ trấn bằng chuỗi trải nghiệm độc đáo

Nâng giá trị di sản bằng cách kể chuyện mới

Trong chiến lược phát triển công nghiệp văn hóa và du lịch chất lượng cao, Hà Nội đang từng bước làm mới những giá trị vốn có của hệ thống di sản để tạo ra các sản phẩm có chiều sâu, giàu bản sắc và sức cạnh tranh. Một trong những hướng đi đáng chú ý là xây dựng tuyến du lịch kết nối Di tích Quốc gia đặc biệt đền Ngọc Sơn với Thăng Long tứ trấn, mang đến cho du khách những trải nghiệm văn hóa khác biệt thay vì chỉ tham quan theo cách truyền thống.

Mới đây, Sở Du lịch Hà Nội đã tổ chức đoàn khảo sát và tọa đàm "Nâng cao chất lượng dịch vụ và định hướng xây dựng sản phẩm du lịch gắn với Di tích Quốc gia đặc biệt: Đền Ngọc Sơn và Tứ trấn Thăng Long". Chương trình hướng tới mục tiêu xây dựng sản phẩm du lịch mới, kết nối hệ thống di tích tiêu biểu của Thủ đô, đồng thời nâng cao chất lượng các sản phẩm du lịch văn hóa.

Trong hệ thống di tích của Hà Nội, đền Ngọc Sơn cùng Thăng Long tứ trấn giữ vị trí đặc biệt. Đây vừa là những công trình kiến trúc, tín ngưỡng tiêu biểu, vừa là những "chứng nhân lịch sử" phản ánh quá trình hình thành và phát triển của kinh thành Thăng Long, lưu giữ những giá trị văn hóa, tinh thần và bản sắc của người Hà Nội qua nhiều thế kỷ. Mỗi di tích đều chứa đựng những câu chuyện về lịch sử dựng nước và giữ nước, về đời sống tín ngưỡng của người Việt cũng như sự giao thoa giữa văn hóa và không gian đô thị Thăng Long ngàn năm.

Những năm qua, Hà Nội đã liên tục đầu tư nâng cao chất lượng điểm đến tại các di tích thuộc Thăng Long tứ trấn và đền Ngọc Sơn. Dù vậy, việc kết nối giữa các điểm đến vẫn còn những hạn chế, khiến trải nghiệm của du khách chưa thực sự liền mạch. Điều này đặt ra yêu cầu phải đổi mới sản phẩm, nhất là trong bối cảnh Thành phố xác định công nghiệp văn hóa là động lực tăng trưởng mới.

Từ thực tế đó, Sở Du lịch Hà Nội phối hợp với các chuyên gia xây dựng tuyến trải nghiệm kết nối từ vùng lõi Thăng Long tứ trấn đến đền Ngọc Sơn. Điểm khác biệt của sản phẩm mới nằm ở cách tổ chức trải nghiệm thay vì chỉ dừng lại ở hoạt động tham quan.

Du khách sẽ lần lượt khám phá bốn ngôi đền trấn giữ bốn hướng của kinh thành xưa gồm đền Bạch Mã ở phía Đông, đền Voi Phục ở phía Tây, đền Kim Liên ở phía Nam và đền Quán Thánh ở phía Bắc. Mỗi điểm đến đều có thẻ tham quan tích hợp các mật mã để người tham gia lắng nghe câu chuyện văn hóa, thực hiện hành trình giải mã và khám phá di sản theo trình tự xuyên suốt.

Song song với tuyến Tứ trấn Thăng Long, khu vực phố cổ Hà Nội cũng được đề xuất hình thành tour đi bộ kết nối đền Bạch Mã, ngôi nhà di sản 87 Mã Mây, Cà phê Giảng và đền Bà Kiệu. Trong hành trình này, du khách được tìm hiểu lịch sử ngôi đền cổ, trải nghiệm nghệ thuật tò he, khám phá không gian sinh hoạt đặc trưng của người Hà Nội đầu thế kỷ XX tại ngôi nhà di sản 87 Mã Mây, đồng thời thưởng thức cà phê Giảng, thương hiệu cà phê đã có từ năm 1946.

Bên cạnh các hoạt động trải nghiệm, sản phẩm còn hướng tới xây dựng hệ thống quà tặng đặc trưng gắn với từng di tích như tượng Bạch Mã bằng gốm của đền Bạch Mã, đôi voi phục của đền Voi Phục, đôi đèn đồng của đền Quán Thánh hay tấm bình phong mang hình hổ phù của đền Kim Liên.

Theo Chủ tịch Liên Chi hội Du lịch Xanh Việt Nam Phùng Quang Thắng, điều quan trọng nhất là phải làm cho di sản trở nên sống động hơn trong cảm nhận của du khách.

Ông Phùng Quang Thắng chia sẻ: "Mỗi đền trong tứ trấn đều có câu chuyện lịch sử và giá trị riêng. Vấn đề là cần phải kể câu chuyện di sản của điểm đến theo cách mới, kết hợp cả vai trò của hướng dẫn viên, các hoạt động trải nghiệm và những hoạt động mới tại từng điểm đến. Chẳng hạn, tới đây, chúng tôi dự định sẽ mở cửa gác chuông để du khách có cơ hội được chiêm ngưỡng chiếc chuông cổ tại đền Quán Thánh. Số lượng khách sẽ được giới hạn và quản lý để bảo đảm an toàn và chất lượng cho tour tham quan".

Xây dựng hệ sinh thái du lịch di sản giàu trải nghiệm

Đại hội XVIII Đảng bộ TP. Hà Nội đã xác định phát triển công nghiệp văn hóa và du lịch chất lượng cao là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, đồng thời góp phần gìn giữ và lan tỏa các giá trị văn hóa Thăng Long, Hà Nội.

Định hướng này cũng đặt ra yêu cầu mới cho ngành du lịch Thủ đô khi sản phẩm không dừng ở việc gia tăng số lượng điểm tham quan mà cần tạo ra giá trị gia tăng thông qua chiều sâu văn hóa và những trải nghiệm mang bản sắc riêng.

Theo Phó Giám đốc Sở Du lịch Hà Nội Trần Trung Hiếu, việc tổ chức lại tuyến du lịch kết nối Thăng Long tứ trấn với đền Ngọc Sơn hướng tới mục tiêu lớn hơn nhiều so với việc hoàn thiện nội dung thuyết minh hay nâng cao chất lượng nhân lực.

Ông Trần Trung Hiếu cho biết: "Việc tổ chức lại tuyến du lịch Thăng Long tứ trấn kết nối với đền Ngọc Sơn không chỉ là nâng cao chất lượng nguồn nhân lực hay hoàn thiện bài thuyết minh, mà hướng tới xây dựng một hệ sinh thái sản phẩm du lịch di sản. Trong đó di tích giữ vai trò hạt nhân; doanh nghiệp lữ hành là cầu nối đưa khách; các chuyên gia du lịch là những nhân tố đồng hành xuyên suốt cùng sự tham gia của chính quyền địa phương và đơn vị quản lý di tích".

Theo ông Trần Trung Hiếu, sức hấp dẫn của một sản phẩm du lịch hiện đại nằm ở khả năng tạo nên cảm xúc và để lại dấu ấn đối với mỗi du khách. Ông nhấn mạnh: "Giá trị của một sản phẩm du lịch không nằm ở số lượng điểm tham quan, mà nằm ở khả năng tạo nên cảm xúc và để lại dấu ấn trong lòng du khách. Ngày nay, điều du khách tìm kiếm không chỉ là một điểm tham quan đẹp, mà là một trải nghiệm văn hóa chân thực; không chỉ là nghe giới thiệu về một di tích, mà là được hiểu câu chuyện phía sau di tích ấy… Vì thế, việc nâng cấp sản phẩm du lịch Tứ trấn Thăng Long sẽ mang đến câu chuyện trải nghiệm mới cho du khách để có thể giữ chân du khách tìm hiểu văn hóa Hà Nội lâu hơn".

Những trải nghiệm mới cũng đang được các đơn vị tham gia tuyến du lịch chủ động chuẩn bị. Tại tọa đàm, ông Vũ Khắc Sơn, quản lý Cà phê Giảng, cho biết với mong muốn góp phần lan tỏa văn hóa Hà Nội và kể câu chuyện di sản của Thủ đô tới du khách, đơn vị sẽ phối hợp với các doanh nghiệp lữ hành để giới thiệu sâu hơn về văn hóa cà phê Hà Nội.

Theo ông Vũ Khắc Sơn, trong thời gian tới Cà phê Giảng sẽ xây dựng thêm không gian văn hóa mới, nơi du khách có thể trực tiếp trải nghiệm quy trình làm cà phê trứng và tìm hiểu một số công đoạn pha chế cà phê truyền thống ngay tại cửa hàng.

Một trong những điểm nhấn được kỳ vọng tạo sức hút cho tuyến du lịch là việc lần đầu mở cửa gác chuông đền Quán Thánh phục vụ khách tham quan theo số lượng giới hạn. Từ không gian này, du khách có cơ hội chiêm ngưỡng chiếc chuông cổ và ngắm vẻ đẹp của ngôi đền qua những ô cửa kiến trúc độc đáo, góp phần tạo nên trải nghiệm khác biệt so với các tour tham quan thông thường.

Hiện nay, Sở Du lịch Hà Nội cùng các chuyên gia tiếp tục hoàn thiện sản phẩm kết nối đền Ngọc Sơn với Thăng Long tứ trấn để các doanh nghiệp lữ hành sớm đưa vào khai thác.

Khi những câu chuyện di sản được kể bằng ngôn ngữ trải nghiệm, những giá trị văn hóa được chuyển hóa thành các hoạt động tương tác giàu cảm xúc và các không gian di tích được kết nối thành một hành trình xuyên suốt, đền Ngọc Sơn cùng Thăng Long tứ trấn được kỳ vọng trở thành điểm nhấn nổi bật trên bản đồ du lịch văn hóa của Hà Nội. Đây cũng là bước đi góp phần khẳng định thương hiệu du lịch Thủ đô là "Điểm đến An toàn - Thân thiện - Chất lượng - Hấp dẫn", đồng thời đóng góp vào mục tiêu đưa du lịch thực sự trở thành ngành kinh tế mũi nhọn của Thành phố.

Hồ Hạ
baodautu.vn