Tăng trưởng tại 40 quốc gia thuộc phạm vi theo dõi của EBRD, chủ yếu là các nền kinh tế mới nổi trải dài từ châu Âu, Trung Á đến Trung Đông và Bắc Phi đã đạt mức 3,4% trong năm 2025, cao hơn dự báo.
Lạm phát chậm lại và chi tiêu lớn cho các dự án cơ sở hạ tầng - đặc biệt là ở châu Âu - đã giúp ích, nhưng tác động của thuế quan thương mại của Tổng thống Donald Trump không nghiêm trọng như dự kiến.
"Tình hình lạc quan hơn một chút so với mùa thu... và chúng tôi kỳ vọng năm nay và năm tới sẽ còn tốt hơn năm ngoái", Beata Javorcik, nhà kinh tế trưởng của EBRD cho biết và dự báo tăng trưởng tại 40 quốc gia sẽ đạt 3,6% trong năm nay và 3,7% vào năm 2027 - cả hai đều tăng 0,2 điểm phần trăm so với dự báo hồi mùa thu năm ngoái.
Xuất khẩu từ một số quốc gia thành viên của EBRD sang Mỹ thậm chí còn tăng trưởng, đặc biệt là các sản phẩm liên quan đến sự bùng nổ trí tuệ nhân tạo (AI), khi các quốc gia này thay thế xuất khẩu của Trung Quốc.
Hungary, Cộng hòa Séc và Ba Lan đều xuất khẩu các sản phẩm liên quan đến AI như máy chủ, bộ xử lý và hệ thống máy tính, điều này có nghĩa các quốc gia có thể hưởng lợi từ sự chuyển dịch này.
Tuy nhiên, bà Javorcik cảnh báo rằng tác động đầy đủ của các mức thuế quan vẫn chưa rõ ràng; phần lớn hoạt động thương mại được theo dõi trong báo cáo đã vào Mỹ trước khi các mức thuế công bố được áp dụng vào tháng 4/2025, và sự bất định còn gia tăng sau phán quyết của Tòa án Tối cao Mỹ cho rằng Tổng thống Trump đã vượt quá thẩm quyền khi áp đặt các mức thuế ban đầu.
"Tình trạng hỗn loạn này buộc các nhà hoạch định chính sách phải tập trung vào những vấn đề cấp bách, những cú sốc xảy ra hàng tuần, thậm chí hàng ngày… điều này làm suy yếu khả năng của các quốc gia trong việc giải quyết các vấn đề lớn hơn, chẳng hạn như quả bom hẹn giờ về nhân khẩu học và các yếu tố khác đe dọa mức sống”, bà nói.
Bà cho biết thêm, “trạng thái khẩn cấp” do cuộc xung đột Nga-Ukraine, cùng với việc chi tiêu quốc phòng gia tăng sau đó có thể làm hao hụt nguồn lực dành cho các ưu tiên khác của chính phủ. Tác động cuối cùng sẽ phụ thuộc vào việc khoản tiền này được chi cho các khoản mua sắm thiết bị mang tính một lần, hay được đầu tư vào cơ sở hạ tầng như đường sá và bệnh viện - những lĩnh vực cũng có thể hỗ trợ nền kinh tế.
Hơn nữa, các cuộc khủng hoảng đa chiều nhấn mạnh sự cần thiết của việc các nhà lãnh đạo phải đảm bảo rằng các khoản đầu tư công được tập trung vào các dự án có thể thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
"Tình trạng bất ổn toàn cầu có thể sẽ tiếp diễn… nó sẽ là một lực lượng gây bất lợi cho đầu tư tư nhân, và đó là lý do tại sao tôi luôn nhấn mạnh vai trò của đầu tư công”, bà Javorcik cho biết.
