Tín hiệu vui từ dòng khách quốc tế
Du lịch Việt Nam đang bước vào giai đoạn phục hồi mạnh của thị trường quốc tế. Trong 4 tháng đầu năm, Việt Nam đón 8,8 triệu lượt khách quốc tế, tăng 14,6% so với cùng kỳ năm trước. Đây cũng là lần đầu tiên ngành du lịch duy trì 4 tháng liên tiếp đón trên 2 triệu lượt khách quốc tế mỗi tháng.
Sự trở lại của khách quốc tế là tín hiệu tích cực đối với doanh nghiệp lữ hành, lưu trú, hàng không, bán lẻ và dịch vụ tại điểm đến. Sau nhiều năm thị trường biến động, dòng khách inbound tăng nhanh giúp ngành du lịch lấy lại nhịp vận hành, kích hoạt lại các chuỗi cung ứng và tạo thêm niềm tin cho nhà đầu tư.
Tuy nhiên, với một ngành kinh tế tổng hợp như du lịch tại Việt Nam, tăng trưởng về lượng chỉ là một phần của bức tranh. Sức khỏe thật sự nằm ở doanh thu, thời gian lưu trú, mức chi tiêu, khả năng quay lại và tác động lan tỏa tới các ngành liên quan.
Thực tế, Việt Nam được nhiều du khách quốc tế xem là một điểm đến có chi phí “dễ thở” tại châu Á. Từ ăn uống, di chuyển, lưu trú tầm trung đến các tour ngắn trong ngày, spa, lớp học nấu ăn hay dịch vụ cá nhân, mặt bằng giá tại Việt Nam vẫn khá cạnh tranh so với nhiều điểm đến lân cận. Với cùng một khoản ngân sách, du khách có thể trải nghiệm nhiều hoạt động hơn, di chuyển linh hoạt hơn và kéo dài kỳ nghỉ dễ dàng hơn.
Nhưng chính lợi thế này cũng tạo ra một nghịch lý: khi Việt Nam được nhìn nhận quá mạnh ở khía cạnh “rẻ” và “dễ chi trả”, phần lớn du khách có xu hướng hài lòng với các dịch vụ cơ bản thay vì dành thêm ngân sách cho mua sắm, giải trí, biểu diễn nghệ thuật, chăm sóc sức khỏe, tour chuyên đề hay trải nghiệm cao cấp. Nói cách khác, Việt Nam đang kéo khách đến tốt, nhưng chưa thật sự khiến họ có nhiều lý do để chi tiêu nhiều hơn.
Phân tích vấn đề này, bà Nguyễn Thị Bích Vi, đại diện Công ty du lịch Victoria Tour cho biết, lượng khách quốc tế tăng trưởng là tín hiệu tích cực, nhưng ngành du lịch Việt Nam sẽ đối mặt với không ít thách thức khi cạnh tranh với các điểm đến trong khu vực như Thái Lan, Singapore hay Malaysia.
Theo bà Vi, các quốc gia trong khu vực đang có chiến lược quảng bá rất mạnh, liên tục ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ tiên tiến trong tiếp thị, bán sản phẩm, chăm sóc khách hàng và cá nhân hóa trải nghiệm. Điều này đòi hỏi du lịch Việt Nam phải sẵn sàng chuyển đổi, biến hóa và linh động hơn để thu hút được nhiều du khách, nhất là nhóm khách có khả năng chi tiêu cao.
Nhận định này cho thấy, cạnh tranh du lịch hiện nay không chỉ ở cảnh đẹp, món ăn ngon hay giá phòng hợp lý. Các điểm đến đang cạnh tranh bằng năng lực kể chuyện, khả năng tiếp cận khách trên nền tảng số, sự thuận tiện trong thanh toán, chất lượng dịch vụ, trải nghiệm sau giờ hành chính và khả năng cá nhân hóa hành trình. Trong cuộc đua ấy, một điểm đến rẻ có thể kéo khách trong ngắn hạn, nhưng một điểm đến đáng chi mới giữ được khách lâu hơn và tạo ra doanh thu bền vững hơn.
Trước bối cảnh lượng khách gia tăng nhanh chóng, các chuyên gia lưu ý chất lượng dịch vụ phải được đặt lên hàng đầu nhằm gia tăng giá trị trên mỗi lượt khách. Bà Nguyễn Thị Bích Vi cho rằng, để khách quốc tế ở lại lâu hơn và chi tiêu nhiều hơn, Việt Nam cần tập trung nâng cao chất lượng trải nghiệm thay vì chỉ tăng số lượng khách.
“Việt Nam cần phát triển thêm các sản phẩm du lịch đặc thù, du lịch đêm, du lịch văn hóa, golf, MICE, chăm sóc sức khỏe... Việc cải thiện cơ sở hạ tầng giao thông cũng rất quan trọng; phổ biến các điểm tiếp nhận thông tin, hỗ trợ xử lý các vấn đề cho du khách; nghiêm túc trong đánh giá chất lượng dịch vụ; đảm bảo môi trường du lịch văn minh, thân thiện, hiếu khách. Ngoài ra, việc đẩy mạnh chuyển đổi số, hỗ trợ thanh toán ngoại tệ thuận tiện cho du khách cũng giúp nâng cao sự hài lòng và tăng tỷ lệ khách quốc tế quay trở lại Việt Nam”, bà Nguyễn Thị Bích Vi nhận định.
Từ điểm đến rẻ sang điểm đến đáng chi
Nhìn từ thực tế vận hành điểm đến, những khuyến nghị này chạm đúng điểm nghẽn của du lịch Việt Nam. Ở nhiều địa phương, du khách có thể dễ dàng tìm thấy cảnh quan đẹp, món ăn ngon, khách sạn vừa túi tiền và con người thân thiện, nhưng sau khi tham quan và ăn uống, lựa chọn để chi thêm lại chưa nhiều. Hoạt động về đêm còn đơn điệu, sản phẩm lưu niệm thiếu bản sắc, mua sắm chưa hấp dẫn, các chương trình biểu diễn nghệ thuật còn ít, tour chuyên đề chưa phong phú, dịch vụ chăm sóc sức khỏe và giải trí cao cấp chưa phát triển đồng đều.
Một phố cổ có thể hấp dẫn để dạo bộ, chụp ảnh và thưởng thức ẩm thực địa phương. Nhưng nếu thiếu tour kể chuyện di sản, không gian biểu diễn nhỏ, workshop thủ công, cửa hàng thiết kế bản địa, chương trình ẩm thực có chiều sâu hoặc hoạt động sau 22 giờ, khả năng chi tiêu của khách sẽ dừng lại khá sớm.
Một làng nghề có thể mở cửa miễn phí cho khách tham quan, nhưng nếu được thiết kế thành trải nghiệm làm gốm, dệt vải, chế tác bạc, nấu món địa phương, có người hướng dẫn chuyên nghiệp và sản phẩm mang về, giá trị có thể tăng lên nhiều lần. Một bữa ăn đường phố có thể rẻ, nhưng một hành trình ẩm thực được kể bằng câu chuyện văn hóa, có đầu bếp dẫn dắt, không gian tốt và tiêu chuẩn phục vụ ổn định hoàn toàn có thể được bán ở mức cao hơn.
Bài toán của du lịch Việt Nam không phải là từ bỏ lợi thế giá cạnh tranh, càng không phải tăng giá bằng cách tận thu. Điều cần làm là nâng cấp từ “rẻ” sang “đáng tiền”, từ “dễ chi trả” sang “đáng để chi nhiều hơn”. Khách quốc tế không ngại mở hầu bao nếu dịch vụ xứng đáng, sản phẩm có bản sắc và trải nghiệm đủ khác biệt.
Muốn vậy, các địa phương cần nhìn du lịch như một hệ sinh thái tiêu dùng hoàn chỉnh, thay vì chỉ là tập hợp các điểm tham quan. Du khách phải có lựa chọn để chi tiền từ sáng đến đêm, từ trung tâm đô thị đến vùng ven, từ trải nghiệm bình dân đến dịch vụ cao cấp.
Với các đô thị lớn, dư địa nằm ở kinh tế đêm, mua sắm, biểu diễn nghệ thuật, tour kiến trúc, tour lịch sử, không gian sáng tạo, ẩm thực cao cấp và sản phẩm MICE. Với các điểm đến biển đảo, cơ hội có thể đến từ du thuyền, thể thao biển, wellness, nghỉ dưỡng dài ngày và giải trí buổi tối. Với vùng nông thôn, miền núi, làng nghề, giá trị nằm ở du lịch cộng đồng, trải nghiệm thủ công, nông nghiệp, ẩm thực bản địa, đạp xe, đi bộ và nhiếp ảnh.
Việt Nam đã chứng minh được rằng mình là điểm đến dễ đến, dễ yêu và dễ chi trả. Chặng đường tiếp theo là thuyết phục du khách rằng Việt Nam cũng là nơi xứng đáng để chi nhiều hơn cho những trải nghiệm sâu hơn, đẹp hơn và giàu bản sắc hơn.
BOX: Trong 4 tháng đầu năm 2026, Việt Nam đón 8,8 triệu lượt khách quốc tế, tăng 14,6% so với cùng kỳ. Tuy nhiên, để dòng khách này chuyển hóa thành giá trị kinh tế lớn hơn, du lịch Việt Nam cần tập trung vào 3 hướng: phát triển sản phẩm đặc thù, mở rộng kinh tế đêm và nâng chất lượng dịch vụ tại điểm đến.